Subscribe via RSS Feed

Tag: "φεμινισμός"

Μαύρες φεμινίστριες στην εμπροσθοφυλακή των σύγχρονων αμερικανικών κινημάτων

saul1_1

Peter Saul. San Quentin # 1 (Angela Davis at San Quentin), 1971

της Ιουλίας Λειβαδίτη

Την επόμενη ημέρα της διάλεξής της, η Angela Davis έδωσε συνέντευξη Τύπου στην οποία μίλησε για διάφορα θέματα: την κυβέρνηση Trump και την απόφαση του να αναγνωρίσει την Ιερουσαλήμ ως πρωτεύουσα του Ισραήλ, την άνοδο του εθνικισμού στις ΗΠΑ και την Ευρώπη, την εμφάνιση ενός νέου τύπου ηγεσίας από τις μαύρες φεμινίστριες και την ανάγκη δημιουργίας ενός νέου διεθνιστικού κινήματος για την υπεράσπιση των μεταναστών και των προσφύγων. Οι τελευταίες της παρατηρήσεις αφορούσαν το πώς τα αποκαλούμενα «ζητήματα ταυτότητας» είναι ζωτικής σημασίας για τη δημοκρατία και μας βοηθούν να «ξαναφανταστούμε το παγκόσμιο (universal)».

H Ντέιβις αναφέρθηκε στις διαδηλώσεις του ελληνικού λαού κατά της λιτότητας το 2011 και στο πόσο είχαν εμπνεύσει ανθρώπους σε ολόκληρο τον κόσμο. «Οι άνθρωποι εξακολουθούν να κοιτάνε τι συμβαίνει στην Ελλάδα για να καταλάβουν τι συμβαίνει στην ΕΕ: η Ελλάδα δεν είναι μόνη της», τόνισε. Η περίπτωση της Ελλάδας, ανέφερε η Ντέιβις, θα μπορούσε να παραλληλιστεί με καταστάσεις στη Νότια Αφρική ή και τη Βραζιλία, χώρες για τις οποίες οι ελπίδες ότι γίνονταν  φορείς μεγάλων αλλαγών διαψεύσθηκαν. Ειδικά η Νότια Αφρική σε κάποια δεδομένη στιγμή εκπροσωπούσε την ελπίδα δημιουργίας με νέας κοινωνίας, όμως μετά την πτώση του Απαρτχάιντ, η χώρα δεν μπόρεσε να ανταπεξέλθει στις προσδοκίες. Παρόλα αυτά, είπε η Ντέιβις, η δική της απάντηση σε αυτό είναι ότι «όταν χάνουμε, δεν μπορούμε απλώς να εκφράσουμε την απογοήτευσή και την κατάθλιψή μας· πρέπει να κρατήσουμε ζωντανό αυτό που μας ενέπνευσε στην αρχή… Πρέπει να θυμόμαστε, για παράδειγμα, τι σήμαινε για τις προοδευτικές δυνάμεις σε όλο τον κόσμο να είναι ενωμένες με την ελπίδα ότι η Νότια Αφρική θα δημιουργούσε την κοινωνία του μέλλοντος· πραγματικά πιστεύω ότι οι ανεκπλήρωτες υποσχέσεις του παρελθόντος πρέπει να  συγκροτούν την ατζέντα του μέλλοντος. Αυτός είναι ο μόνος τρόπος για να συνεχίσουμε και να προσφέρουμε στις νέες γενιές την ελπίδα οικοδόμησης του σοσιαλιστικού μέλλοντος».

Για την κυβέρνηση Τραμπ

Σε ερώτηση για το τι μέλλει γενέσθαι μετά την εκλογή του Τραμπ στις ΗΠΑ, η Ντέιβις απάντησε ότι είναι απαραίτητο ο αμερικάνικος λαός που διαφωνεί με τις πολιτικές του να προχωρήσει σε «άμυνα και σαφή αντίσταση» αλλά και να διατυπώσει πιο μακροπρόθεσμες στρατηγικές. Τόνισε ότι το δικομματικό σύστημα δεν λειτουργεί πια και ότι αρκετοί στην Αμερικανική Αριστερά εξετάζουν τη δυνατότητα οικοδόμησης ενός τρίτου πολιτικού κόμματος, το οποίο δεν θα έχει εξαρτήσεις από τις μεγάλες επιχειρήσεις.

Για την απόφαση του Τραμπ να αναγνωρίσει την Ιερουσαλήμ ως πρωτεύουσα του Ισραήλ, η Ντέιβις σχολίασε ότι αυτό αποτελεί ένδειξη του βαθύ συντηρητισμού της τωρινής κυβέρνησης και των ακροδεξιών καταβολών της, καθώς είναι μια επιλογή με την οποία διαφωνούν ακόμη και οι πιο συντηρητικοί αναλυτές στο θέμα της Παλαιστίνης. Την χαρακτήρισε ως «μια απόφαση που σχεδιάστηκε για να προκαλέσει βία, να δημιουργήσει χάος και να εκτροχιάσει την ειρηνευτική διαδικασία», προθέτοντας ότι «ελπίζουμε ότι  θα γίνει το έναυσμα για μαζική αντίσταση και περισσότερη διεθνή στήριξη στην Παλαιστίνη».

Σύμφωνα με την Ντέιβις, ο Τραμπ έχει νομιμοποιήσει περιθωριοποιημένες μέχρι τώρα ομάδες υπέρ της λευκής υπεροχής, οι οποίες πλέον μπορούν να ακουστούν και αισθάνονται ότι έχουν αποκτήσει κάποια εξουσία: «Η επιτυχία της ρητορικής του Τραμπ μεταξύ των λευκών Αμερικάνων που υπέφεραν ως αποτέλεσμα του παγκοσμιοποιημένου καπιταλισμού αποδεικνύει την αποτυχία μας, ως προοδευτικές δυνάμεις, να φέρουμε αυτούς τους ανθρώπους στο πλευρό μας».

H άνοδος του εθνικισμού στη Δύση

Σχολιάζοντας την άνοδο του εθνικισμού και του νεοναζισμού στην Ευρώπη και τις ΗΠΑ, η Ντέιβις υποστήριξε ότι το φαινόμενο αυτό δεν είναι κάτι νέο, καθώς η Ευρώπη έχει ζήσει την άνοδο του φασιστικού λαϊκισμού σε διάφορες στιγμές στο παρελθόν και ιδιαίτερα κατά τη δεκαετία του 1930. «Έχουμε μια τάση να θέλουμε να προχωρήσουμε και να αφήσουμε όλα αυτά πίσω», ανέφερε η Ντέιβις, «αλλά αυτές οι μνήμες είναι πολύ πρόσφατες και ακόμα πολύ ζωντανές ως μέρος της πολιτικής κουλτούρας: στην Καταλονία υπήρξαν άνθρωποι που διαδήλωσαν κατά της απόσχισης από την Ισπανία τραγουδώντας Viva Franco!. Στις ΗΠΑ εξακολουθούν να υπάρχουν αποτυπώματα της δουλείας που θα έπρεπε να έχουν αντιμετωπιστεί εδώ και 150 χρόνια». Για την Ντέιβις «πρέπει να αναμετρηθούμε με τις ιστορικές συνθήκες που δημιούργησαν το φασισμό και τη δουλεία, διαφορετικά θα μείνουν μαζί μας για πάντα».

αντζελα ντειβις

Η Άντζελα Ντέιβις κατά τη συνέντευξη τύπου στην Αθήνα

Μαύρες κουήρ φεμινίστριες: ένας νέος τύπος ηγεσίας

Το Φύλο Συκής ζήτησε από την Άντζελα Ντέιβις να μας αναλύσει περισσότερο σε τι συνίσταται ο νέος τύπος ηγεσίας που, όπως είχε αναφέρει στη διάλεξή της, έχει αναδειχθεί από τις μαύρες κουήρ φεμινίστριες που είναι επικεφαλής του κινήματος Black Lives Matter (BLM). Αυτή η νέα ηγεσία, όπως απάντησε η Ντέιβις, διαφέρει από την παλιότερη στο ότι δεν είναι το είδος της χαρισματικής, ατομικιστικής, μάτσο ηγεσίας με την οποία είναι εξοικειωμένοι οι  περισσότεροι άνθρωποι. Όπως πρόσθεσε, ήταν χαρακτηριστικό ότι κόσμος, ειδικά οι μεγαλύτεροι άνθρωποι, ρωτούσαν, όταν ξεκίνησε το BLM, ‘μα, που είναι οι ηγέτες;’». «Υπάρχουν τρεις γυναίκες που εκπροσωπούν συλλογικά την ηγεσία του οργανισμού», ανέφερε η Ντέιβις, διευκρινίζοντας ότι «το Black Lives Matter είναι ουσιαστικά ένας όρος-ομπρέλα που αναφέρεται σε μια συμμαχία από  περισσότερα από 50 νεανικά κινήματα»: «Είναι σημαντικό να αναγνωρίσουμε ότι πρόκειται για μια τεράστια κινητοποίηση νέων σε όλες τις ΗΠΑ, και παρόλα αυτά δεν έχετε δει συγκεκριμένα άτομα να αναδεικνύονται. Έτσι, δεν υπάρχει ένας Martin Luther King, ή ένας Malcom X: η φύση αυτής της νέας ηγεσίας είναι συλλογική».

Σύμφωνα με την Ντέιβις, έχουμε να κάνουμε με ένα είδος «μετασχηματιστικής (transformative) φεμινιστικής προσέγγισης, που δεν συνίσταται απλώς στο να αντικαταστήσουμε τους άνδρες με γυναίκες στην ηγεσία: πρόκειται για την αμφισβήτηση των ίδιων των δομών της εξουσίας, της αντίληψης ότι χρειαζόμαστε ένα άτομο στο τιμόνι. Ίσως, συνεχίζει η Ντέιβις, αυτές οι νέες μορφές ηγεσίας δεν έχουν πάρει την τελική τους μορφή καθώς πρόκειται για ένα πείραμα εν εξελίξει και παραμένουν ακόμα πολλά ζητήματα που πρέπει να λυθούν. Πάντως, «αυτό που είναι τόσο συναρπαστικό» καταλήγει, «είναι ότι είναι ότι πάρα πολλοί νέοι συμμετέχουν τώρα στο κίνημα Black Lives Matter. Αυτό δίνει μεγάλη ελπίδα, ίσως περισσότερη από όση μπορέσαμε εμείς να δώσουμε κατά τη δεκαετία του 60».

Όπως επισημαίνει, δεν θεωρεί απαραίτητο ότι τα κινήματα πρέπει διαρκούν περισσότερο από την εποχή τους. Tα κινήματα της δεκαετίας 1960 που δημιούργησε η γενιά της είναι ακόμα κομμάτι της πολιτικής και πολιτιστικής κληρονομιάς, αλλά δεν μπορούν να αλλάξουν τα πράγματα σήμερα. Κατά τη γνώμη της, οι καταστάσεις που αντιμετωπίζουμε τώρα είναι εντελώς διαφορετικές: ακόμα και μόνο τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης έχουν αλλάξει τον τρόπο με τον οποίο οι άνθρωποι αντιλαμβάνονται τις σχέσεις μεταξύ τους. Τα κινήματα που δημιουργούν οι νέοι άνθρωποι σήμερα, επισημαίνει η Ντέιβις «παρόλο που μπορεί να βασίζονται στα παλιότερα, δεν μπορούν να χρησιμοποιούν την ίδια ανάλυση, ούτε τις ίδιες στρατηγικές, πρέπει να αναπτύξουν νέες ιδέες, νέες προσεγγίσεις. Σε αυτό το πλαίσιο, αν συγκρίνουμε ας πούμε το κίνημα των Μαύρων Πανθήρων της δεκαετίας 1960 με το σημερινό κίνημα Black Lives Matter, παρόλο που ουσιαστικά ασχολούνται με τα ίδια ζητήματα, την κρατική και αστυνομική ρατσιστική βία, τα αντιμετωπίζουν με άλλο τρόπο. Οι Μαύροι Πάνθηρες π.χ. αποφάσισαν να ‘αστυνομεύσουν’ την αστυνομία, και περιπολούσαν τις γειτονιές με νομικά βιβλία και με όπλα. Τα βιβλία αντιπροσώπευαν τα δικαιώματα των μαύρων και τα όπλα την ανάγκη για αντίσταση. Αυτή η προσέγγιση βρήκε μεγάλη απήχηση στις μαύρες γειτονιές της εποχής, και ως ένα σημείο ήταν έξυπνη και σίγουρα πολύ πετυχημένη. Όμως ήταν και παράλληλα πολύ μάτσο: η αντίληψη ότι θα αντιμετωπίσεις τον μιλιταρισμό με μιλιταρισμό είναι προβληματική. Το κίνημα Black Lives Matter, χρησιμοποιεί μια προσέγγιση με πολύ περισσότερες αποχρώσεις: καταλαβαίνουν ότι δεν μπορείς να χρησιμοποιήσεις αστυνομικές τακτικές για να καταπολεμήσεις την αστυνομική βία. Μιλάνε λοιπόν για εξέλιξη, για να την ικανότητα να φανταστούμε μια διαφορετική έννοια της ασφάλειας. Δεν αρκεί να ασχολείσαι ατομικά με κάθε ρατσιστή αστυνομικό: υπάρχει κάτι δομικό, κάτι ενσωματωμένο στην κουλτούρα της αστυνομίας που έχει επιτρέψει στη ρατσιστική βία να συνεχίζεται εδώ και τόσες δεκαετίες.»

Αυτό, όπως τονίζει η Ντέιβις είναι το παράδειγμα μιας φεμινιστικής προσέγγισης στο πρόβλημα, ότι πρέπει δηλαδή να κοιτάξουμε όλα αλληλοσυνδεόμενα ζητήματα, σύμφωνα  και με τις αρχές της διαθεματικότητας, της έννοιας που εισήγαγε το 1977 η μαύρη συλλογικότητα γυναικών Combahee River Collective. Να εξετάσουμε πχ. την στρατιωτικοποίηση της αμερικάνικης αστυνομίας και τη σχέση της τοπικής αστυνομίας με το Ισραήλ, το οποίο έχει αναλάβει την εκπαίδευση πολλών μικρών αστυνομικών τμημάτων στις ΗΠΑ. Για παράδειγμα αναφέρει ότι οι αστυνομικοί στο Ferguson είχαν εκπαιδευτεί στην αντιμετώπιση τρομοκρατικών ενεργειών από τον ισραηλινό στρατό. Για την Ντέιβις, αυτή η νέα προσέγγιση είναι πολύ πιο περίπλοκη και έχει περισσότερες πιθανότητες να φέρει μακροπρόθεσμα αποτελέσματα. Αναγνωρίζει ότι δεν είναι μόνο θέμα να αστυνομεύσεις την αστυνομία ή να καταθέτεις μηνύσεις κατά συγκεκριμένων αστυνομικών και να βεβαιώνεσαι ότι μπαίνουν στη φυλακή. Το θέμα είναι ένας ριζικός μετασχηματισμός της ίδιας της έννοιας της ασφάλειας, να ζητήσουμε από τον κόσμο να φανταστεί έναν διαφορετικό κόσμο.

Ένας νέος διεθνισμός για την υπεράσπιση των προσφύγων και των μεταναστών

Το θέμα των μεταναστών και των προσφύγων είναι σύμφωνα με την Ντειβις, ένα ιδιαίτερα σοβαρό ζήτημα για όλα τα κινήματα: «Ενώ οι καπιταλιστές ήταν πολύ έξυπνοι στην ανάπτυξη των διασυνδέσεων τους, των διακρατικών σχέσεών και των δικτύων τους, οι προοδευτικές δυνάμεις δεν τους έχουν ακολουθήσει. Τώρα είναι απαραίτητο να δημιουργηθεί να παγκόσμιο κίνημα που να υπερασπίζεται τα δικαιώματα των προσφύγων και των μεταναστών, καθώς αυτό που αντιμετωπίζουμε στην Ευρώπη σχετίζεται άμεσα με όσα συμβαίνουν στις ΗΠΑ και την Αφρική. Ο παγκόσμιος καπιταλισμός έχει εξαπολύσει την μετανάστευση των επιχειρήσεων, η παγκοσμιοποίηση αναφέρεται ως η εποχή κατά την οποία τα πάντα είναι σε κίνηση, το κεφάλαιο και η γνώση διασχίζουν τα σύνορα κατά βούληση· αλλά όταν οι άνθρωποι αρχίζουν διασχίζουν σύνορα, κηρύσσονται παράνομοι. Πώς λοιπόν διαχειριζόμαστε αυτό το ζήτημα με τρόπους που να αντικατοπτρίζουν τις τοπικές, εθνικές ή περιφερειακές μας συνθήκες, ενώ παράλληλα προσπαθούμε να χτίσουμε ένα παγκόσμιο κίνημα; Νομίζω ότι εδώ είναι που έχουμε αποτύχει. Ελπίζω ότι στο μέλλον θα καταφέρουμε να δημιουργήσουμε έναν τέτοιο διεθνισμό, παρόλο που οι δομές που είχαν κάνει πραγματικότητα τον διεθνισμό στο παρελθόν δεν υπάρχουν πια. Εν μέρει καλώς, αλλά μπορώ να πω, ως πρόσωπο που ωφελήθηκε από αυτές τις διεθνείς δομές, τα κομμουνιστικά κόμματα που υπήρχαν σε όλο τον κόσμο, αμφιβάλω πολύ σοβαρά κατά πόσο η εκστρατεία για την απελευθέρωσή μου θα ήταν πετυχημένη χωρίς αυτή η δομή. Αυτό που πρέπει να αναρωτηθούμε τώρα είναι πως θα οικοδομήσουμε τους παγκόσμιους δεσμούς που θα μας επιτρέψουν να φτιάξουμε ένα νέο διεθνιστικό κίνημα ως βασικό στοιχείο της στρατηγικής μας.»

Η σημασία των κινημάτων «ταυτότητας»

Ως συμπέρασμα, η Ντέιβις, ολοκλήρωσε τη συνέντευξη Τύπου λέγοντας ότι πρέπει να λάβουμε σοβαρά υπόψη μας τα νέα κινήματα τα οποία πολλοί, ακόμα και από τον προοδευτικό χώρο, θέλουν να από-νομιμοποιήσουν, παρουσιάζοντάς τα ως κινήματα που ασχολούνται αποκλειστικά με ζητήματα ταυτότητας: «Πλέον αναγνωρίζουμε πόσο σημαντικό είναι να αντιμετωπίσουμε ζητήματα, όπως για παράδειγμα τη σωματική ικανότητα. Το κίνημα των ατόμων με αναπηρία είναι πάρα πολύ σημαντικό· έχει αντίκτυπο όχι μόνο στα άτομα με αναπηρίες αλλά στον τρόπο που κατανοούμε οι ίδιες τον εαυτό μας – είτε έχουμε κάποια αναπηρία είτε όχι – και τη σχέση που έχουμε η μία με την άλλη.

Αν πραγματικά θέλουμε να υπάρξει ελπίδα για έναν καλύτερο κόσμο, προτείνω να αναμετρηθούμε με αυτά τα ζητήματα, που συχνά θεωρούνται δευτερεύοντα, και να πάρουμε στα σοβαρά. Για παράδειγμα, η υποστήριξη των αγώνων των διεμφυλικών ατόμων. Οι νόμοι αναγνώρισης είναι σημαντικοί, αλλά δεν είναι μόνο θέμα νόμων, έχει να κάνει με το πως φανταζόμαστε τον εαυτό μας σαν ανθρώπινα όντα και πώς αναπτύσσουμε στρατηγικές για να αντιμετωπίσουμε τον ιδεολογικό αντίκτυπο μιας σειράς επικρατούντων αντιλήψεων. Γι’ αυτό και το ζήτημα των διεμφυλικών δικαιωμάτων είναι τόσο σημαντικό, γιατί θέτει υπό αμφισβήτηση αυτό που οι άνθρωποι είχαν μάθει ότι είναι φυσιολογικό: μας δίνει τη δυνατότητα να συνειδητοποιήσουμε τον βαθμό κατά τον οποίο έχουμε διαμορφωθεί από διάφορες κανονιστικές διαδικασίες.

Πρέπει να αναγνωρίσουμε πως ο αγώνας για τη δημοκρατία έγκειται ακριβώς σε αυτούς τους χώρους που ιστορικά ήταν τόσο περιθωριοποιημένοι. Όπως και το κίνημα Black Lives Matter δεν είναι μόνο για τις μαύρες ζωές: έχει να κάνει με το αναγνωρίσουμε ότι όσοι έχουν καταπιεστεί και υποδουλωθεί περισσότερο από όλους, όταν αυτοί αρχίζουν να σηκώνουν το κεφάλι, τότε όλοι κερδίζουμε. Αν οι μαύρες ζωές είχαν ποτέ στ’ αλήθεια σημασία, όλες οι ζωές θα αποκτούσαν σημασία. Το ίδιο μπορεί να πει κανείς και για τους ιθαγενείς πληθυσμούς. Πρόκειται για έναν διαφορετικό τρόπο να φανταζόμαστε πως θα επιτύχουμε το πανανθρώπινο (universal). Εάν είμαστε πραγματικά υπέρ της δημοκρατίας, τότε δεν είναι σε αυτές τις κοινότητες που χρειάστηκε να διεξάγουν μια συνεχή μάχη, εδώ και εκατοντάδες χρόνια για να είναι ελεύθερες, εκεί που πρέπει να δούμε αυτή τη σπίθα της δημοκρατίας;»

 

Διαβάστε ακόμα

Άντζελα Ντέιβις: «Στις ΗΠΑ υπάρχει μια αδιάσπαστη συνέχεια στην αστυνομική βία που μας πηγαίνει πίσω στην εποχή της δουλείας»

“Η ιστορία δεν μπορεί να διαγραφεί όπως οι ιστοσελίδες”

Πέρα από το νεοφιλελεύθερο φεμινισμό: Για ένα φεμινισμό του 99% και μια Διεθνή Αγωνιστική Απεργία στις 8 Μάρτη  

Ένας φεμινισμός που θα μας αγκαλιάζει όλες

Share

Από τη Μαδρίτη με αγωνιστικούς χαιρετισμούς

Feminist-protest-Spain-800x450

Η φεμινιστική απεργία και η πορείες που πραγματοποιήθηκαν στη Μαδρίτη αλλά και σε άλλες ισπανικές πόλεις αυτή την 8 του Μάρτη έχουν γράψει ήδη ιστορία: τα δύο μεγαλύτερα συνδικάτα (CCOO και UGT) υπολογίζουν ότι περίπου 6 εκατομμύρια εργαζόμενες και εργαζόμενοι συμμετείχαν στην απεργία (ουσιαστικά κυλιόμενες δίωρες στάσεις εργασίας). Είναι η πρώτη φορά στην Ισπανία (και ίσως σε όλη την Ευρώπη, με εξαίρεση τη γνωστή γυναικεία απεργία στην Ισλανδία το 1975) που γίνεται απεργία με φεμινιστικά αιτήματα, η οποία δεν αφορούσε μόνο την αποχή από την πληρωμένη εργασία αλλά και την απλήρωτη (φροντίδα σπιτιού, ηλικιωμένων, παιδιών και αρρώστων) όπως και την κατανάλωση. Πέρα από τη Μαδρίτη, πορείες πραγματοποιήθηκαν σε 48 άλλες ισπανικές πόλεις, μεταξύ των οποίων η Βαρκελώνη, το Αλικάντε, το Μπιμπλάο, η Γρανάδα, το Σαντιάγκο ντε Κοσμποστέλα, η Χιχόν, η Λεόν και η Βαλένθια. Σύμφωνα με τους διοργανωτές, η πορεία στη Μαδρίτη συγκέντρωσε 500.000 άτομα (για την αστυνομία 170.000), ενώ στη Βαρκελώνη 600.000 (200.000 για την αστυνομία). Αντίστοιχα εντυπωσιακά είναι και τα νούμερα σε άλλες πόλεις (Σεβίλλη 100.000, Μπιλμπαο 50.000 κλπ). Είναι προφανές ότι το φεμινιστικό κίνημα έχει δυναμική στην Ισπανία και, κάτι άλλο πολύ σημαντικό, μαζικότητα. Η φίλη μας η Κατερίνα που ζει μόνιμα στη Μαδρίτη πήγε στην πορεία και μας γράφει τι είδε, τι άκουσε και τι ένιωσε:

8 Μαρτίου 2018: Φεμινιστική απεργία και πορεία στη Μαδρίτη.

Η φεμινιστική απεργία στην Ισπανία είχε προκηρυχθεί σαν απεργία όλων των γυναικών από τη δουλειά, τις φροντίδες και την κατανάλωση.

Η πορεία ξεκινούσε στις 19:00 από την Atocha αλλά ήδη από τις 18:00 οι δρόμοι στις γειτονιές και τα ΜΜΜ ήταν γεμάτα με γυναίκες με μοβ που κατευθύνονταν προς  στην πορεία. Είχε κάτι το συναρπαστικό αυτή η σιωπηρή συνενοχή και η διασταύρωση βλεμμάτων των γυναικών με τα μοβ.

Στο κέντρο για την σεξουαλική υγεία των νέων, ο Χουάν και η Τάνια οργάνωναν ένα εργαστήρι διήγησης για ηλικιωμένους. Μόνο που σήμερα το εργαστήρι είχε ως σκοπό τη δημιουργία πλακάτ. Γύρω στις δέκα γυναίκες άνω των 65 ετών και δύο άντρες ετοίμαζαν πλακάτ που θα κατέβαζαν στην πορεία. «Είμαστε τα δέντρα της ζωής», «είμαστε οι εγγονές των μαγισσών που δεν κάψατε» μεταξύ άλλων…

image001

Οι γυναίκες με τα πλακάτ έξω από το κέντρο νέων στην περιοχλη του Callao.

19:30 κι ενώ η πορεία στην Atocha ήταν σε εκκίνηση Gran Vía και Cibeles ήταν ήδη γεμάτες από κόσμο που περίμενε την αρχή της πορείας να φτάσει για να την ακολουθήσει. Γυναίκες όλων των ηλικιών και εθνικοτήτων, μόνες τους, σε παρέες αλλά και με συντρόφους και παιδιά.

image003

19:30 στη συμβολή των δρόμων Alcala και Gran Via. Στο βάθος διακρίνεται ο κόσμος που γεμίζει την Cibeles και φτάνει μέχρι την Puerta de Alcala.

image006

H Atocha την ίδια περίπου ώρα που Cibeles και Alcala ήταν ήδη γεμάτες. Η απόσταση μεταξύ των δύο φωτογραφιών είναι περίπου 2 km.

Οι απαιτήσεις τους: πραγματική ισότητα, γιατί ακόμα οι γυναίκες κερδίζουν κατά μέσo όρο 13% λιγότερο από τους άντρες και γιατί οι συντάξεις που προορίζονται για  γυναίκες είναι 34% μικρότερες από αυτές που προορίζονται σε άντρες (στοιχεία του 2016 για την Ισπανία), γιατί όταν μια γυναικά πηγαίνει σε μία συνέντευξη εργασίας δεν είναι υποχρεωμένη να απαντήσει αν σκέφτεται να κάνει παιδιά ή όχι, γιατί ο χρόνος ο οποίος αφιερώνει μια γυναίκα στην φροντίδα των παιδιών, των ηλικιωμένων και του σπιτιού είναι πολύ περισσότερος από αυτόν που αφιερώνει ένας άντρας, γιατί μια γυναίκα έχει δικαίωμα να γυρίσει σπίτι της σώα και χωρίς να φοβάται ό,τι ώρα θέλει, να φοράει ό,τι θέλει και να πιεί όσο θέλει κι αν θέλει, γιατί μια γυναίκα έχει το δικαίωμα να επιλέξει με ποιόν και αν θα κάνει σεξ, γιατί όχι σημαίνει όχι, γιατί μια γυναίκα έχει τον πρώτο λόγο στον αν θα συνεχίσει μια εγκυμοσύνη ή όχι, γιατί 55 γυναίκες δολοφονήθηκαν το 2017 στην Ισπανία από άντρες (συντρόφους, πρώην συντρόφους ή μη συντρόφους) και ήδη 6 μέσα στο 2018. Γιατί μέχρι όλα αυτά να είναι πραγματικότητα και για την τελευταία γυναίκα σε αυτόν τον πλανήτη ο φεμινιστικός αγώνας δεν μπορεί να σταματήσει.

Στην πορεία στη Μαδρίτη εντυπωσίασε το πλήθος και η πυκνότητα του κόσμου, το απίστευτο νούμερο νέων γυναικών και κοριτσιών που συμμετείχε με απίστευτο παλμό και ενέργεια, το γεγονός ότι δεν υπήρξε ηλικιακή ομάδα που να ήταν χωρίς αντιπροσώπευση, το ότι γυναίκες όλων των κοινωνικών ομάδων και εθνικοτήτων, Ισπανίδες και μετανάστριες ήταν εκεί.

Τα συνθήματα εμπνευσμένα και ειρωνικά: «Χωρίς εμάς σταματάει ο κόσμος», «Γιάννη Γιαννάκη φτιάξε μόνος σου φαγάκι», «Μεθυσμένη ή νηφάλια θέλω να γυρίσω σπίτι», «Αν δεν είναι ιπτάμενη δεν είναι η σκούπα μου», «Η κοπέλα του Εξορκιστή ήταν και αυτή φεμινίστρια», «δεν βγήκα εγώ από το πλευρό σου, εσύ βγήκες από το μουνί μου», «το σώμα μου, η ζωή μου, ο τρόπος μου να πηδιέμαι δεν το καθορίζει η πατριαχία», «ο αγώνας θα είναι φεμινιστικός ή δεν θα είναι», «εγώ διαλέγω πως ντύνομαι και με ποιόν γδύνομαι», «γυρνώντας σπίτι θέλω να είμαι ελεύθερη όχι γενναία», «το νούμερο 38 με στενεύει στο μουνί», «ο φεμινισμός είναι η ριζοσπαστική ιδέα ότι οι γυναίκες είναι άνθρωποι», «ούτε παρθένες ούτε τσούλες, ούτε σκύλες ούτε νεράιδες, ίσως λίγο μάγισσες γιατί έχουμε καεί», «μας πήραν τόσα που στο τέλος μας πήραν και το φόβο», «είμαστε το ουρλιαχτό όσων δεν έχουν φωνή», «είμαι δαιμονισμένη», «το αντίθετο του φεμινισμού είναι η άγνοια», «ο έρωτας ήταν το όπιο της γυναίκας»…

Αντί επιλόγου: Πριν κάποιους μήνες είχα παρευρεθεί σε ένα συνέδριο για τις «δημοκρατικές πόλεις», εκεί εν μέσω καταλανο-ισπανικής κρίσης υπήρξε ένας διάλογος μεταξύ των δημάρχων Μαδρίτης και Βαρκελώνης, Manuela Carmena και Ada Colau, δύο γυναίκες που στο λίγο χρόνο που άρχονται των κοινών έχουν μετατραπεί σε σύμβολα του φεμινισμού και της δημοκρατίας για πολλούς. Στην ομιλία τους ξεχώρισε, συγκίνησε και προκάλεσε αυθόρμητο χειροκρότημα από το γεμάτο αμφιθέατρο η φράση ότι ο 21ος αιώνας θα είναι ο αιώνας των γυναικών.

Μετά από την χθεσινή πορεία, είμαι σίγουρη ότι κάτι τέτοιο είναι γεγονός, ωστόσο χρειάζεται αγώνα, φροντίδα και επαγρύπνηση.

 

Διαβάστε ακόμα

Ισπανία: Ανακοίνωση φεμινιστικών συλλογικοτήτων/οργανώσεων για την απεργία στις 8 Μάρτη

 

Share

Όλες στους δρόμους στις 8 Μάρτη!

φεμινισμός

Κάθε μέρα Αγώνα, για μας είναι Γιορτή!

Στον απόηχο του «Νi una menos!» και του «Womens’ Strike», φέτος στις 8 Μάρτη οι γυναικείες και φεμινιστικές οργανώσεις παγκοσμίως μας καλούν να βγούμε στους δρόμους. Στην Ισπανία, εκατοντάδες οργανώσεις απευθύνουν κοινό κάλεσμα για μια φεμινιστική απεργία. Το #WeStrike υπογράφει όλο και περισσότερα καλέσματα στα social media. Στη Βρετανία, στις ΗΠΑ, σε χώρες της Λατινικής Αμερικής και αλλού, γίνονται καλέσματα για συμμετοχή στην απεργία και σε διαδηλώσεις όχι μόνο για τη σεξουαλική βία, αλλά και για τις διακρίσεις στους χώρους εργασίας, για την απλήρωτη οικιακή εργασία, για τον ανισομερή καταμερισμό καθηκόντων στο σπίτι.

Η πολλαπλή καταπίεση των γυναικών από την Πατριαρχία και τον Καπιταλισμό είναι η παγκόσμια καθημερινότητά μας. Σεξουαλική παρενόχληση, βιασμοί, γυναικοκτόνιες, απολύσεις, ακόμη και εγκύων, διακρίσεις στους χώρους δουλειάς, αποκλειστική ανάληψη της φροντίδας στην οικογένεια ξανά και ξανά. Σε κάθε κοινωνική σχέση, η έμφυλη ταυτότητά μας χρησιμοποιείται με διαφορετικό τρόπο εναντίον μας.

Οι ζωές μας!

Στη δουλειά πληρωνόμαστε λιγότερο, μας σέβονται λιγότερο, κινδυνεύουμε με απόλυση όταν μείνουμε έγκυες, δεν παίρνουμε τα απαραίτητα επιδόματα, συχνά μας παρενοχλούν σεξουαλικά. Στο σπίτι, οι περισσότερες δουλειές πέφτουν αυτονόητα πάνω μας -τα πιάτα, η μπουγάδα, η φασίνα, η φροντίδα των παιδιών και των ηλικιωμένων συγγενών. Στους δημόσιους χώρους φαίνεται ότι είναι δική μας ευθύνη να μην παραβιάσει κάποιος το σώμα μας – κι αν πράγματι κάποιος το κάνει και εμείς το καταγγείλουμε, ο περίγυρος, η αστυνομία, τα δικαστήρια μας αντιμετωπίζουν με δυσπιστία και υποτίμηση.

Tα τελευταία χρόνια στην Ελλάδα, οι περιπτώσεις γυναικών που αντιμετώπισαν προβλήματα στην εργασία τους -επειδή ήταν γυναίκες- και έγιναν γνωστές είναι πολυάριθμες. Πρόσφατα, η εταιρεία NETSCOPESOLUTIONS απέλυσε μια εργαζόμενη με την λήξη της άδειας λοχείας της. Η MIGATO και τα My Market απέλυσαν εργαζόμενες όσο αυτές ήταν έγκυες. Στον Άγιο Νικόλαο Λασιθίου, πολλές γυναίκες κατήγγειλαν πως οι εργοδότες τους αφού τις παρενόχλησαν σεξουαλικά, τις απείλησαν στην συνέχεια με απολύσεις. Στην Δάφνη, θυμόμαστε την κοπέλα που απάντησε σε αγγελία εργασίας για βοήθεια στο σπίτι και ο άντρας που αναζητούσε βοηθό τελικά τη βασάνισε φρικτά και τη βίασε. Το Τριφασικό, στο Μεταξουργείο, απέλυσε τρεις σερβιτόρες επειδή πίεζαν τον εργοδότη να διώξει τον μάγειρα που ξυλοφόρτωσε άλλη σερβιτόρα.

Για όλες τις γυναίκες που σιδερώνουν τα μεσάνυχτα!

Η κοινωνική πίεση πάνω στα σώματά μας είναι αφόρητη. Πρέπει να είμαστε υπάκουες κόρες, καλές μαθήτριες, να σπουδάσουμε, να βρούμε δουλειά, να παντρευτούμε, να φροντίζουμε για τα πάντα, καλές νοικοκυρές, καλές μανάδες, μια Μαίρη Παναγιωταρά.

Ο καπιταλισμός και η πατριαρχία επιβάλλει το πρότυπο της super-woman κι εμείς ενσωματώνουμε τη βία και την καταπίεση, τους πολλαπλούς ρόλους της καθημερινότητας ως παράσημο. Σιωπούμε αντί να αγωνιζόμαστε.

Εμείς αγωνιζόμαστε – Δε σιωπούμε!

Αγανακτούμε γιατί το κράτος προωθεί και η κοινωνία συναινεί στην υποταγή και εξάρτηση των γυναικών. Αντιδρούμε, γιατί απολυόμαστε όταν είμαστε έγκυες, γιατί φτάσαμε στο σημείο το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο να δικαιώνει τις εταιρίες που απολύουν μαζικά και εγκυμονούσες, γιατί οι άντρες μαθαίνουν να αντιμετωπίζουν την πατρότητα και τις δουλειές στο σπίτι σαν χόμπι, γιατί δεν υπάρχουν κρατικές δομές που να απασχολούν δημιουργικά τα παιδιά και να αναλαμβάνουν τα άτομα που χρειάζονται φροντίδα. Γιατί να υπάρχουν ακόμη γυναίκες που μένουν στο σπίτι οικονομικά εξαρτημένες από τους συζύγους τους.

Σε έναν κόσμο που ο Καπιταλισμός έχει ενσωματώσει τις πατριαρχικές δομές, οι γυναίκες βρισκόμαστε σε ένα διαρκή αγώνα ενάντια σε κάθε μορφή βίας. Τον αποκλεισμό από την αγορά εργασίας, την υποτίμησή μας, το μισογυνισμό που διαχέεται σε όλα τα κοινωνικά στρώματα και όλες τις κρατικές δομές, τις σεξουαλικές παρενοχλήσεις, τους βιασμούς, τις γυναικοκτονίες, την απαγόρευση των αμβλώσεων. Βλέπουμε τον εξευτελισμό μας στα δικαστήρια όταν καταγγέλλουμε κακοποίηση, βλέπουμε να αποκλείεται από τον διάλογο το δικαίωμά μας στην αυτοάμυνα, βλέπουμε βιαστές να αθωώνονται.

Ακόμα κι αν στα χαρτιά δεν έχουμε λιγότερα δικαιώματα, στην πράξη βγαίνουμε συνεχώς χαμένες. Η κουλτούρα απαξίωσης και υπονόμευσής μας, η αντικειμενοποίησή μας, νομιμοποιούνται καθημερινά από την κοινωνία. Την ημέρα της γυναίκας αυτό δεν αλλάζει και δεν ξεχνιέται! Δεν μπορούμε πια να μένουμε σιωπηλές!

 

Πέμπτη 8 Μαρτίου, όλες και όλοι στις 18:00 στην πλατεία Κλαυθμώνος.

Καμιά Ανοχή!

event στο facebook: εδώ

κα

***

Το θέμα δεν είναι η 8 Μάρτη

Κάθε χρόνο στις 8 Μαρτίου, η κοινωνία σπεύδει να γιορτάσει την ημέρα της γυναίκας, με μπόλικα λουλούδια, αρώματα και χρόνια πολλά, την ίδια στιγμή που προσπαθεί να ξεπλύνει τα βαθιά εξουσιαστικά-πατριαρχικά χαρακτηριστικά της, με ημερίδες και φανφάρες για την ισότητα των φύλων. Για ποιο λόγο όμως χρειάζεται η γυναίκα -και κάθε εκφραζόμενη θηλυκότητα- μία παγκόσμια ημέρα? Η απονοηματοδότηση αυτής της ημέρας, όπως και ο πλήρης διαχωρισμός της από τις ρίζες της, για εμάς, είναι και αυτά ένα κομμάτι της πατριαρχικής κυριαρχίας που βιώνουμε. Ένα εξουσιαστικό σύστημα, όπως χρειάζεται τους καταπιεστές και τους καταπιεζόμενους, έτσι χρειάζεται και την διαγραφή της ιστορικής μνήμης, ώστε να μην υπάρχει βάση για εξέγερση.

Για την υπενθύμιση λοιπόν, η ιστορία της 8 Μαρτίου ξεκινάει μέσα από τους αγώνες των γυναικών από το μόνο μέρος που μπορούσαν να συλλογικοποιήσουν τις ανάγκες τους και να οργανωθούν. Μέσα στους χώρους δουλειάς τους. Από τις πρώτες απεργίες το 1910 στην Νέα Υόρκη μέχρι και σήμερα, μία από τις βασικές διεκδικήσεις, είναι οι ίσοι μισθοί μεταξύ ανδρών και γυναικών. Οι διεκδικήσεις των γυναικών συνέχισαν τις επόμενες δεκαετίες με πολύ αγώνα αλλά και καταστολή: δικαίωμα στην ιδιοκτησία, δικαίωμα ψήφου, δικαίωμα στην αυτοδιάθεση. Γι’ αυτό τα ταξικά χαρακτηριστικά του φεμινιστικού αγώνα είναι βασικά στις διεκδικήσεις του. Ας μην ξεχνάμε επίσης, ότι η καθολική εκκλησία αναγνώρισε ότι έχουμε ψυχή (δηλαδή είμαστε άνθρωποι), μόλις τον 16ο αιώνα (σύνοδος του Τρέντο), ενώ μέσα από το στόμα του Άγιου Βασίλειου μαθαίνουμε την θέση της ορθοδοξίας για εμάς: «Η γυναίκα δεν έχει την άδεια να αφήνει τον άνδρα της, αλλά, κι αν δέρνει αυτήν εκείνος, πρέπει να υπομένει».

Όσο όμως υπάρχει αντίσταση, υπάρχει και καταστολή. Κάθε φορά που αμυνόμαστε στην έμφυλη βία που καθημερινά δεχόμαστε, τόσο το πατριαρχικό – καπιταλιστικό σύστημα βάζει όλα του τα όπλα εναντίων μας. Ενδεικτική ήταν η αντιμετώπιση από αστυνομία, Μ.Μ.Ε. και δικαιοσύνη, στις πρόσφατες υποθέσεις γυναικών σε κατάσταση αυτοάμυνας από επίδοξους βιαστές και κακοποιητικούς συντρόφους. Φυλάκιση, διαπόμπευση και ψυχολογική εξόντωση. Στην περίπτωση της 22χρονης από την Κόρινθο, η ποινή ήταν 15χρόνια φυλάκισης και της Τ. 10 χρόνια, επειδή έκαναν το αυτονόητο και αμύνθηκαν. Η αυτοάμυνα όμως δεν τους αναγνωρίστηκε στο δικαστήριο. Και κάπου εδώ είναι που η κουλτούρα του βιασμού γίνεται εργαλείο του συστήματος.

Κάθε φορά βιώνουμε την ίδια συνθήκη: ο πατριάρχης παρουσιάζεται ως «έντιμος πολίτης και οικογενειάρχης», ενώ οι γυναίκες που κατάφεραν (ή όχι) να του ξεφύγουν, βαφτίζονται «χαμηλών ηθών ή αξιών», «υστερικές» και «υπερβολικές», αποκαθιστώντας έτσι την έμφυλη τάξη πραγμάτων. Ο δράστης, σύμφωνα με αυτούς, «πρέπει να παραδοθεί λευκός, χωρίς το στίγμα». Προφανώς, για κράτος και εξουσία, ο όρος άμυνα, ισχύει μονάχα για άντρες που υπερασπίζονται το βιος και την τιμή τους.

Κάθε μέρα που περνά, μας υπενθυμίζει ότι ο φεμινισμός είναι το δικό μας εργαλείο ελευθερίας. Κάθε φορά που θεωρείται αυτονόητο ότι στο σπίτι το φαγητό θα μαγειρευτεί από εμάς και τα παιδιά θα ανατραφούν από εμάς – αμισθί. Κάθε φορά που ως γιαγιάδες, επωμιζόμαστε την λειτουργία όλου του σπιτιού. Κάθε φορά που άνεργες, κοιτάμε τις αγγελίες που ζητούν «εμφανίσιμες κοπέλες» και που ως εργαζόμενες βιώνουμε την σεξουαλική παρενόχληση και συγχρόνως αμφισβητείται η ποιότητα της εργασίας μας λόγω του φύλου μας. Κάθε φορά που βλέπουμε τον άνδρα συνάδελφό μας να παίρνει μεγαλύτερο μισθό και κάθε φορά που τα αφεντικά υποχρεώνουν να υπογράψουμε: Δεν θα μείνω έγκυος!. Κάθε φορά που βλέπουμε την νομική επικύρωση του σεξισμού, όπως προσφάτως που επετράπη η απόλυση εγκύων γυναικών από την Ε.Ε.. Κάθε φορά που ακούμε βήματα από πίσω μας στον δρόμο το βράδυ, μα και κάθε φορά που ακούμε αυτή την σιχαμένη συμβουλή μετάθεσης της ευθύνης: «Μην κυκλοφορείς μόνη σου το βράδυ». Κάθε φορά που άλλη μία από εμάς γεμίζει μώλωπες ή πέφτει νεκρή από τα χέρια του συντρόφου, του συζύγου, του πατέρα και του αδελφού, υπό τον τίτλο τους «μεμονωμένο περιστατικό» και κάθε φορά που η ετεροκανονικότητά τους βρωμάει από το κεφάλι: ο «άντρας» ο σωστός δεν είναι γκέι, η τρανς γυναίκα δεν είναι γυναίκα και γενικά ό,τι δεν χωράει στην σεξιστική νοοτροπία τους, δεν του αναγνωρίζεται ανθρώπινη υπόσταση άξια σεβασμού.

Ανέγγιχτη από αυτήν την πατριαρχική σαπίλα δεν μένει προφανώς ούτε η λεβεντογέννα Κρήτη. Οι μούσκαροι, και οι παλικαράδες αλλά και οι «ευυπόληπτοι οικογενειάρχες» που κυκλοφορούν αμέριμνα στους δρόμους, βαφτίσανε ότι τους λείπει σε ποιότητα – παράδοση και λεβεντιά και το οιδιπόδειό τους – μητριαρχία. Κατά τα άλλα, όταν σβήσουν τα φώτα στην πόλη ή στο χωριό, όλοι και όλες μας, κάνουμε πως δεν ακούμε τις φωνές και τα κλάματα από το δίπλα σπίτι.

Οι φεμινισμοί, δεν είναι όρος του παρελθόντα χρόνου, δεν είναι γυναίκες που μισούν τους άντρες, ούτε στόχος τους είναι να κάψουν τα εσώρουχά τους (που πολλές φορές είναι και κάπως χρήσιμα). Στο εδώ και το τώρα, οι φεμινισμοί είναι πολλοί και όλοι έχουν κάτι κοινό: Το τέλος της πατριαρχίας και της επιβολής πάνω στα σώματα και τις ζωές των ανθρώπων βάση φύλου, σώματος και σεξουαλικού προσανατολισμού. Η μάχη δηλαδή ενάντια στην πραγματικότητα όπου ΑΜΕΑ, ΛΟΑΤΚΙΑ+ (Λεσβίες, Ομοφυλόφιλοι, Αμφιφυλόφιλοι, Τρανς, Κουήρ, Ίντερσεξ, Ασέξουαλ+), ηλικιωμένοι, μετανάστριες, άνθρωποι με διαφορετικό σωματότυπο από αυτόν που δείχνουν τα περιοδικά μόδας, γυναίκες, παιδιά, φύση, γη και γενικότερα ΟΛΑ όσα ξεφεύγουν από τα κυρίαρχα πρότυπα, βιώνουν διακρίσεις, κοινωνική βία και υπόκεινται σε εκμετάλλευση.

Οι αγώνες που γίνονται σήμερα είναι σημαντικοί και είναι παγκόσμιοι. Σε Βρετανία και Ιταλία, η φετινή 8 Μάρτη κηρύχτηκε απεργία των γυναικών, διεκδικώντας ίσους μισθούς. Στην Πολωνία, οι γυναίκες βγαίνουν στους δρόμους, αντιτασσόμενες σε κράτος και εκκλησία, διεκδικώντας δικαίωμα στην άμβλωση και ισότητα των φύλων. Στην Ινδία, οι γυναίκες αυτοοργανώνονται και δημιουργούν ομάδες άμυνας για την προστασία τους απέναντι στην κουλτούρα που έχει νομιμοποιήσει τους βιασμούς. Στο Κομπάνι, οι κούρδισες γυναίκες παίρνουν τα όπλα, και βάζουν την ισότητα των φύλων ως κύριο πρόταγμα της επανάστασης. Στην Τσιάπας του Μεξικού, καλείται η πρώτη διεθνής πολιτική, καλλιτεχνική, αθλητική, πολιτιστική συνάντηση αγωνιζόμενων γυναικών. Στην βαθιά πατριαρχική και σεξιστική βιομηχανία του κινηματογράφου στις ΗΠΑ, οι εργαζόμενες γυναίκες βγάζουν στο φως όλα τα περιστατικά σεξουαλικής παρενόχλησης και βιασμών που έχουν βιώσει. Αυτό πυροδοτεί σε παγκόσμιο επίπεδο, αντίστοιχες καταγγελίες στον χώρο εργασίας, όπως στην Σουηδία, που σωματεία και συνδικάτα καταγγέλλουν σεξουαλική κακοποίηση.

Δεν χρειαζόμαστε, ούτε θέλουμε, άτια ή στολές του μακεδονο-καρνάβαλου. Ο φεμινιστικός αγώνας – άλλοτε αόρατος και άλλοτε ορατός – είναι πέρα από έθνη και πατρίδες και είναι μέσα στην καθημερινότητά μας, όσο βιώνουμε την έμφυλη βία σε κάθε πτυχή της ζωής μας.

αυτοοργανωνόμαστε και μαχόμαστε αλληλέγγυα μέχρι το τέλος της πατριαρχίας.

ΤΟ ΝΟΥ ΣΟΥ ΠΑΤΡΙΑΡΧΗ – ΤΟ ΝΟΥ ΣΟΥ ΣΕΞΙΣΤΗ

ΦΕΜΙΝΙΣΜΟΙ ΤΡΑΝΤΑΖΟΥΝΕ ΟΛΑΚΕΡΗ ΤΗ ΓΗ

Φεμινιστική Πρωτοβουλία Ηρακλείου

ΦΕΜΙΝΙΣΤΙΚΗ ΠΟΡΕΙΑ – 8 ΜΑΡΤΗ, 6 μ.μ. στα ΛΙΟΝΤΑΡΙΑ

event στο facebook: εδώ

***

Θεσσαλονίκη:

event στο facebook: εδώ

θεσσ

***

Παρακάτω το κάλεσμα της Καμιάς Ανοχής στα αγγλικά

March 8th

Every Μinute of Struggle for Us is a Feast!

In the wake of “Ni una menos!” And “Women’s Strike,” this March, women and feminist organizations all over the world call us to come out on the streets. In the Spanish state, hundreds of organizations are calling for a feminist strike. #WeStrike signs more and more calls on social media. In the United Kingdom, the United States, Latin America and elsewhere, there are calls for participation in the strike and demonstrations not only for sexual violence but also for discrimination in the workplace, unpaid domestic work, and unequal distribution of duties at home.

The multiple oppression of women by patriarchy and capitalism is our global everyday life. Sexual harassment, rape, feminicide, layoffs, even pregnant women, discrimination in workplaces, exclusive taking care of the family over and over again. In every social relationship, our gender identity is used in a different way against us.

Our lives!

At work, we are payed less, we are respected less, we are in danger of being laid off when we are pregnant, we do not get the obligatory allowances and are often sexually harassed. At home, most of the work falls naturally on us – the dishes, the laundry, the cleaning, the care of the children and the elderly relatives. In public, it seems that it is our responsibility to keep our own body from being violated – and if indeed one does, and we report it, the social environment, the police, the courts encounter us with mistrust and devaluation.

In recent years in Greece, women who have experienced problems in their work – because they were women – have become known to be numerous. Recently, NETSCOPESOLUTIONS sacked a worker at the expiration of her maternity leave. MIGATO and My Market cut off workers as they were pregnant. In Agios Nikolaos, Lasithi in Crete many women complained that their employers, having sexually harassed them, threatened them with redundancies. In Daphne, we remember the girl who responded to a job advert for home help, and the guy who was looking for a helper eventually racked her horribly and raped her. The Trifasiko Restaurant, in Metaxourgeio, sacked three waitresses because they pushed the employer to fire the cook who was picking up another waitress.

For all women ironing at midnight.

Social pressure on our bodies is unbearable. We must be obedient daughters, good schoolgirls, we must study, find work, get married, and take care of everything, we must be good housewives, good mothers, a female super-hero. Capitalism and patriarchy impose the model of super-woman and we incorporate violence and oppression, the multiple roles of everyday life as a medal. We are silent instead of fighting.

We fight – We are not silent.

We are angry because the state is promoting and society is consonant with the subordination and dependence of women. We are responding because we are redundant when we are pregnant, we have come to the point where the European Court accepts that pregnant women are included in collective redundancies, while previously protected because of pregnancy, because men learn to treat paternity and housework as a hobby, because we lack social structures that creatively engage with children and take care of those in need. Because, there are still women who stay at home financially depending on their spouses.

In a world where capitalism has embedded patriarchal structures, women are in a constant struggle against all forms of violence. Exclusion from the labor market, our devaluation, misogyny spread across all walks of life and all government structures, sexual harassment, rape, feminicide, prohibition of abortion. We see our humiliation in the courts when we denounce abuse, we see our right to self-defense being excluded from public debate and we see rapists being acquitted.

Even if we do not have fewer rights on paper, we are constantly losing out. The culture of our devaluation and undermining, our objectification, is legitimized by society every day.

This situation is neither different nor forgotten on the “Woman’s Day”.

We can no longer remain silent!

Every day of struggle, for us is a feast !

Thursday 8 March, all at 6 pm at Klafthmonos square!

KAMIA ANOHI

This slideshow requires JavaScript.

Share

Όπου δεν υπάρχει ισότητα, δεν υπάρχει κι αγάπη

amor-y-feminismo-son-compatibles

της Εsra Dogan και της Ειρήνης Κωνσταντοπούλου

Σήμερα είναι του «Αγίου Βαλεντίνου»

Μια μέρα που θα είμαστε πολλαπλώς εκτεθειμένες στην εμπορευματοποίηση της «αγάπης». Τα περιοδικά, τα εμπορικά καταστήματα, τα εστιατόρια θα γιορτάζουν  την κατεξοχήν «τέλεια εικόνα της ετεροφυλοφιλικής αγάπης». Μια μέρα που οι διαφημίσεις, τα «facebook meme» και τα αστεία  θα φτάσουν στο απόγειο του σεξισμού.

Για μια ακόμη φορά θα μας υπενθυμίσουν ότι αν ένας άντρας είναι μόνος εξακολουθεί να είναι εντάξει, διότι αυτό μπορεί απλά να είναι ένας δείκτης της «εργένικης ζωής» του ή ένα μέρος τoυ μοναχικού του προφίλ. Σε κάθε περίπτωση δεν χάνει και πολλά, πάντοτε θα «δικαιούται το σεξ». Από την άλλη πλευρά, μια ακόμη μέρα που οι περισσότερες γυναίκες που είναι μόνες, θα αγχωθούν για την «μοναξιά» τους, σαν να υπάρχει κάτι που πηγαίνει στραβά με αυτές. Μια μέρα όπου η «αγάπη» θα οπτικοποιηθεί σε μια ακραία ρομαντική μορφή, μορφή που θα μας υπενθυμίζει το ότι η κοινωνία αντιλαμβάνεται τους έμφυλους ρόλους με double standard.

Θα μπορούσαμε να σας γράψουμε σελίδες για το πόσο απεχθανόμαστε τους έμφυλους ρόλους και τον σεξισμό μέσω του «εκρομαντισμού της αγάπης». Αλλά όχι σήμερα.

Μέσα στην πραγματικότητα της σύγχρονης πατριαρχίας, γνωρίζουμε πολύ καλά πώς οι αποκαλούμενες «σχέσεις αγάπης» μπορούν να θέσουν τις γυναίκες σε κίνδυνο. Είναι γεγονός ότι σύμφωνα με τα επίσημα στατιστικά, οι γυναίκες σκοτώνονται περισσότερο από τους συντρόφους τους, στο όνομα της αγάπης, παρά από τον καρκίνο. Κάθε μέρα μας υπενθυμίζεται πως η βία κατά των γυναικών είναι αληθινή και επιδημική.

Έχουμε επίγνωση ότι η βία έχει τις ρίζες της στην έλλειψη ισότητας των φύλων. Ο ίδιος ο τρόπος που δομούνται οι σχέσεις άνδρα-γυναίκας, αποδεικνύει ξεκάθαρα ότι υπάρχει μια τεράστια διαφορά. Διαφορετικά διδάσκονται να κοινωνικοποιούν τις συμπεριφορές τους τα φύλα και διαφορετικά αναμένεται να αντιδρούν. Και αυτή η διαφορά αναμφίβολα είναι που βρίσκεται πίσω από τις περιπτώσεις όπου εκδηλώνεται βία σωματική, συναισθηματική ή πράξεις που παραβιάζουν τις σαφείς γραμμές συγκατάθεσης.

Η πρόσφατη ιστορία των καταγγελιών του ηθοποιού Aziz Ansari, άνοιξε τεράστιες συζητήσεις, ιδιαίτερα στους φεμινιστικούς κύκλους στις Η.Π.Α καθώς και αλλού, για τον τρόπο με τον οποίο εκδηλώνεται το φλερτ. Η αφορμή αυτή μας ωθεί να ανοίξουμε την κουβέντα για τη συγκατάθεση πέρα από την παράμετρο των σχετικά σαφών γραμμών, του απλού ναι και του όχι, και να ξανασκεφτούμε τις σχέσεις εξουσίας στις ερωτικές και συντροφικές μας σχέσεις.

Θεωρούμε πολύ ενθαρρυντικό ότι αυτές οι συζητήσεις πάνω στη γκρίζα ζώνη των διαπροσωπικών σχέσεων θα προχωρήσουν περισσότερο. Αλλά δεν θα γράψουμε ούτε για αυτό εδώ. Τουλάχιστον όχι σήμερα.

Σήμερα ως φεμινίστριες ακτιβίστριες θα γράψουμε για την αγάπη. Δεν  θα σας μιλήσουμε για την αγάπη όπως έχει δραματοποιηθεί, θεοποιηθεί, ή εμπορευματοποιηθεί μέχρι τώρα. Φτάνει πια. Εμείς θα σας προκαλέσουμε να ξανασκεφτούμε και να ξανα-ορίσουμε τι είναι αληθινή αγάπη.

Ένα φεμινιστικό σύνθημα από την Τουρκία, για την ημέρα του Αγίου Βαλεντίνου στάθηκε η αφορμή για αυτό το άρθρο. H αγάπη, λέει, απαιτεί ένα βασικό, ένα κύριο στοιχείο που δεν απαντάται σε κανένα λεξικό στον ορισμό της:

«Όπου δεν υπάρχει ισότητα δεν υπάρχει και αγάπη».

Με κάποιον που αντιλαμβάνεται τον εαυτό του ως υποδεέστερο σας, θα είχατε μάλλον μια κοντινή σχέση κύριου-υπεξούσιου, θα μπορούσε όμως αυτή η σχέση να λέγεται αγάπη;

Ως γυναίκες, για καιρό έχουμε αναζητήσει την αγάπη, και ως φεμινίστριες για καιρό έ-χουμε αγωνιστεί για την ισότητα. Σημαίνει όμως πράγματι αυτό ότι διεκδικήσαμε και τα δύο συγχρόνως; Οι ίδιες οι φεμινίστριες λέμε ότι ο φεμινισμός δεν είναι μόνο μια θεωρητική ιδεολογία για την ισότητα των φύλων,  αλλά κι ένας συνεχής αγώνας στην πράξη, μια διαρκής μάχη ενάντια σε  όλες τις  μορφές  καταπίεσης. Παρόλα αυτά έχουμε όντως αναρωτηθεί για την ισότητα στις ίδιες μας τις σχέσεις; Ως φεμινίστριες επί δεκαετίες λέμε ότι, «ό,τι είναι προσωπικό είναι και πολιτικό», αλλά γιατί στην πράξη αποτυγχάνουμε να μοιραζόμαστε στους φεμινιστικούς κύκλους την πιο ιδιωτική πλευρά της ζωής μας;

Η συντρόφισσα μας Dilara Gurcu, εδώ και ένα χρόνο μοιράστηκε τις παρατηρήσεις της από την Τουρκία, βασισμένη στο γεγονός ότι οι περισσότερες φεμινίστριες επιλέγουν τους συντρόφους τους από ακτιβιστικούς χώρους, αφού πιστεύουν ότι με αυτούς μοιράζονται παρόμοιες ιδέες και την ίδια μάχη για ισότητα. Με αφετηρία αυτές τις παρατηρήσεις ανέλυσε το πώς εν τέλει οι γυναίκες αυτές καταλήγουν να νιώθουν απογοητευμένες.

Μας λέει πως γνώρισε κομμουνιστές που ακόμα θεωρούν ότι οι δουλειές του σπιτιού είναι γυναικεία υπόθεση και πως από την καλή τους την καρδιά «βοηθούσαν» περιστασιακά, πως είδε αντικαπιταλιστές να πληρώνουν για να αγοράσουν σεξ και αναρχικούς να κρίνουν με ηθικολογίες τις φεμινίστριες που διαδήλωναν «ανήθικα» στους δρόμους. Λέει ακόμα πως άκουσε πάμπολλους ακτιβιστές να καταδικάζουν την συστημική καταπίεση αλλά να επιβάλλουν την ίδια ακριβώς καταπίεση στις συντρόφισσες τους.

Σας ακούγεται γνώριμο;

Εκτός κι αν ζούμε σε διαφορετικό κόσμο από εσάς, μπορούμε να σας διαβεβαιώσουμε ότι έχουμε δει και έχουμε ζήσει όλα τα παραπάνω και ακόμα περισσότερα.

Έχουμε δει αριστερούς να επικαλούνται την «γυναικεία απελευθέρωση» άλλα να παρενοχλούν γυναίκες. Ακούσαμε αναρχικούς να ζητάνε σεβασμό στο διαφορετικό, την ίδια στιγμή που επικρίνουν τις συντρόφισσες τους για την εξωτερική τους εμφάνιση. Αντιεξουσιαστές μας μίλησαν για ώρες για τις μορφές της εξουσίας, αλλά φαίνεται ακόμα να χρησιμοποιούν την σεξιστική γλώσσα της πατριαρχίας στις «αντρικές τους κουβέντες». Σταθήκαμε τέλος δίπλα σε πάμπολλους ακτιβιστές που καταδικάζουν το κράτος που τους στερεί την ελευθερία του λόγου, τη στιγμή που οι ίδιοι στις συζητήσεις επιδίδονται σε «mansplaining».

Η Gurcu μας ρωτάει «αγαπημένες μου αδελφές, που έχετε ετεροσεξουαλικό προσανατολισμό και επιλέγετε συντρόφους από τον ίδιο πολιτικό χώρο, παρατηρήσατε ποτέ τις σχέσεις σας από φεμινιστική οπτική; Ο σύντροφος σας μέσα στη σχέση, σας βλέπει ως ίση, ή θεωρεί ως πιο σημαντικά τις ιδέες και τα προβλήματα του; Αμφισβητεί ποτέ τον δικό του ‘ανδρισμό’, αρνούμενος να απολαμβάνει το προνόμιο του; Καταβάλλετε άραγε την ίδια πνευματική προσπάθεια για να κρατήσετε την σχέση σας; Εάν όχι, παρόλο που φαίνεστε να μοιράζεστε τον ίδιο πολιτικό αγώνα, αυτό δεν αλλάζει την πραγματικότητα ότι ο σύντροφος σας είναι ένας πατριάρχης και η σχέση που έχετε με αυτόν δεν λέγεται αγάπη.»

Ξέρουμε από εμπειρίες δικές μας και του φεμινιστικού κύκλου ότι πολλές φορές έχουμε βρεθεί παγιδευμένες σε άνισες σχέσεις, όταν θέλαμε τόσο πολύ να πιστέψουμε ότι ήταν αγάπη. Ότι επιλέξαμε συντρόφους για την πολιτική τους σκέψη, αλλά δυσκολευτήκαμε να καταλάβουμε την συμπεριφορά τους απέναντι μας. Ότι κουραστήκαμε τόσο πολύ κουβαλώντας το συναισθηματικό φορτίο και την ελπίδα ότι η ισορροπία στη σχέση μας θα μπορούσε να αλλάξει.

Ξέρουμε ότι είναι πιο δύσκολο να ζητάμε την ισότητα στην πιο ευαίσθητη πλευρά της ζωής μας και να εξετάσουμε τις σχέσεις μας από την φεμινιστική όψη. Όμως αυτό δεν είναι το πρόταγμά μας ως φεμινίστριες;

Υπάρχει λόγος που αρκετές αδελφές μας επιλέγουν να είναι μόνες, γιατί βαρέθηκαν να πολεμούν  τις καταπιεστικές σχέσεις. Πώς θα μπορούσαμε να παραβλέψουμε το ότι μας αξίζει η απόλυτη χειραφέτηση; Δεν είναι προτιμότερο να είμαστε μόνες από το να είμαστε σε σχέσεις που λείπει η αγάπη, δηλαδή η ισότητα;

 

Διαβάστε ακόμα

Δεν φταις εσύ, φταίει ο Άγιος Βαλεντίνος

Αποδομώντας τον Αγιο Βαλεντίνο: 14 μύθοι για τον έρωτα και την αγάπη

Καθένας με το ταίρι του 

 

Share

Ισπανία: Ανακοίνωση φεμινιστικών συλλογικοτήτων/οργανώσεων για την απεργία στις 8 Μάρτη

απεργια γυναικων

Τι είναι η φεμινιστική απεργία;

Ερχόμαστε από μακριά, έχουμε μια μακρά φεμινιστική ιστορία, και ένα ταξίδι όπου κάθε 8 του Μάρτη βρισκόμαστε στους δρόμους, στην πλατεία και φωνάζουμε με σκοπό την ανατροπή της τάξης αυτού του κόσμου, της (ετερό)πατριαρχίας, του ρατσισμού και του νεοφιλελευθερισμού.

Με την κραυγή «ni una menos, vivas nos queremos» (Καμία λιγότερη, μας θέλουμε ζωντανές!), που ξεκίνησαν οι Αργεντίνες φεμινίστριες, πραγματοποιήθηκε η πρώτη παγκόσμια απεργία γυναικών στην παραγωγική και αναπαραγωγική εργασία στις 8 Μαρτίου του 2017. Εκατομμύρια γυναικών από 70 χώρες, από την Αργεντινή μέχρι την Πολωνία, από την Τουρκία μέχρι της ΗΠΑ και από την Βραζιλία μέχρι την Ιταλία φτάνοντας και τα δικά μας εδάφη, καταλάβαμε τους δρόμους για να κάνουμε ορατές την εργασία μας, τα αιτήματά μας και τα σώματά μας.

Τα τελευταία χρόνια που το διαχρονικό φεμινιστικό κίνημα αυξήθηκε σε ποσότητα και ποιότητα, προωθήσαμε και αναπτύξαμε προτάσεις και ιδέες για να μπορέσουμε να σκεφτούμε άλλες ζωές σε έναν άλλο κόσμο. Είμαστε χιλιάδες, εκατομμύρια οι γυναίκες πρόθυμες να το πετύχουμε, και θα το κάνουμε για όλες μας.

Το 2018 θέλουμε να φτάσουμε πιο μακριά και να κάνουμε ορατή, με μια απεργία πιο ευρεία από αυτή του 2017, τη δύναμη μας, την οργή και τον πόνο μας και ταυτόχρονα την κοινή μας απόλαυση να νιώθουμε δυνατές. Δεν θέλουμε κανένας να μπορεί να κοιτάξει αλλού, μπροστά στις δικές μας προτάσεις, στη δική μας κεντρική θέση στον κόσμο.

Για αυτό το λόγω, ως Επιτροπή της 8ης Μαρτίου του φεμινιστικού κινήματος συγκαλούμε μια φεμινιστική απεργία. Είναι μια απεργία που ξεπερνάει το γνωστό «πάγωμα της παραγωγής», καθώς η συμμετοχή των γυναικών είναι κεντρική σε όλα τα παιδία ζωής και η απεργία πρέπει να φτάνει επίσης σε όλες αυτές τις υπόλοιπες εργασίες και μέρη: αυτά της φροντίδας, της κατανάλωσης, της φοιτητικής και κοινωνικής ζωής.

Μια απεργία γυναικών μέσα από την οποία μπορούμε να αναλογιστούμε συλλογικά τι μπορούν να κάνουν όλοι μαζί και ο καθένας ξεχωριστά από τους άντρες για να αλλάξουν μια κατάσταση για την οποία θα έπρεπε ήδη να διαδηλώνουν απέναντι της, να διαδηλώνουν μαζί μας.

Υιοθετούμε ένα διαθεματικό φεμινισμό, επειδή πιστεύουμε ότι διαπερνιόμαστε από ανισότητες και καταπιέσεις που μας τοποθετούν σε θέσεις πολύ διαφορετικές απέναντι στην πατριαρχία, τη μισθωτή εργασία, τη φροντίδα, την κατανάλωση, την άσκηση των δικαιωμάτων μας, την πολιτική διαπαιδαγώγηση και συμμετοχή, για τις διακρίσεις που τέμνουν κάθε μια από εμάς, λόγω της καταγωγής, της τάξης, της ηλικίας, του σεξουαλικού προσανατολισμού, της φυλετικής ταυτότητας και των ικανοτήτων. Η απεργία όμως είναι για όλες, υπάρχει ένα κενό για όλες και κάθε μία από εμάς, στην φεμινιστική απεργία της 8ης Μαρτίου.

Μας καλούμε όλες, όπως έκαναν οι προμητέρες μας, να έρθουμε σε ρήξη με τα προνόμια μιας κοινωνίας πατριαρχικής και καπιταλιστικής, ρατσιστικής και ετεροκανονικής. Μας καλούμε όλες σε αυτή την απεργία που συνεχίζει το παρελθόν των αδερφών μας, που βρεθήκαν τραγικά δολοφονημένες, καμένες, κατηγορημένες ως «μάγισσες», στο βωμό της διαιώνισης της αντρικής κυριαρχίας στην κοινωνία και στην οικονομία, που ένιωθε ότι απειλείται.

Η κραυγή μας είναι μια κραυγή οικουμενική, πέρα από σύνορα και έθνη. Είναι ένα κίνημα διεθνιστικό και διαπολιτισμικό που στέκεται απέναντι στην πατριαρχική, ρατσιστική και καπιταλιστική τάξη και την καταστροφή του περιβάλλοντος, που προτάσσει μία άλλη ζωή σε έναν άλλο κόσμο, ριζικά διαφορετικό. Είμαστε κομμάτι των αγώνων απέναντι στην αντρική βία, για το δικαίωμα να αποφασίζουμε εμείς για τις ζωές και τα σώματα μας, για την κοινωνική δικαιοσύνη, την στέγαση, την υγεία, την εκπαίδευση, την τροφή, την παράδοση, απέναντι στην εκμετάλλευση και στις συνθήκες της ελεύθερης αγοράς και πολλές άλλες συλλογικές μάχες. Ενωμένες για έναν άλλο τρόπο κατανόησης και οργάνωσης της ζωής, της οικονομίας και των κοινωνικών σχέσεων. Είμαστε αντιμιλιταρίστριες και είμαστε απέναντι στους πολέμους, στα σύνορα, απέναντι στα αυταρχικά και καταπιεστικά κράτη που επιβάλλουν τρομονόμους και ποινικοποιούν την φεμινιστική διαμαρτυρία και αντίσταση. Μαζί με τις γυναίκες που αμύνονται των δικαιωμάτων των ανθρώπων και της γης, ρισκάροντας την ζωή τους.

Είμαστε κομμάτι μιας διαδικασίας ενός ριζικού μετασχηματισμού της κοινωνίας, της κουλτούρας, της οικονομίας, των σχέσεων. Θέλουμε να καταλάβουμε τον κοινωνικό χώρο, επαναπροσδιορίζοντας την δυνατότητα μας να αποφασίσουμε για το σώμα και την ζωή μας, να επανακτήσουμε την πολιτική δύναμη των γυναικών, των λεσβιών και των τρανς και να διατηρήσουμε τον πλανήτη στον οποίο ζούμε.

Για αυτό το λόγο στις 8 Μαρτίου σταματάμε την κατανάλωση μας, την οικιακή εργασία και την φροντίδα, τη μισθωτή εργασία και τις σπουδές μας, για να δείξουμε ότι χωρίς εμάς τίποτα δεν παράγεται και τίποτα δεν αναπαράγεται.

Αυτή η προσπάθεια ούτε ξεκινάει ούτε τελειώνει στις 8 Μαρτίου. Η διαδικασία ξεκινάει πολύ πριν την ημέρα της απεργίας, πραγματοποιώντας συνελεύσεις και συσκέψεις, δημιουργώντας προτάσεις, χτίζοντας δίκτια και διαδίδοντας παντού την προσπάθεια μας, και τελειώνει στις 8 Μαρτίου με μια απεργία όπου θα κάνουμε ορατές τις καταγγελίες και τις επιθυμίες μας σε όλους τους χώρους, θα καταλάβουμε όλους τους δρόμους σε πόλεις και χωριά.

Το ντοκουμέντο που παρουσιάζουμε είναι προϊόν αυτής της συλλογικής φεμινιστικής συνείδησης που υφαίνουμε μοιραζόμενες τους δρόμους, την ανταλλαγή εμπειριών, γνώσεων και πρακτικών για την ατομική και συλλογική αντίσταση απέναντι στα πολλά πρόσωπα με τα οποία εμφανίζεται η πατριαρχία.

Είναι ένα ντοκουμέντο προτάσεις και δράσης για την κίνηση της φεμινιστικής απεργίας.

Έχει δύο μέρη.

Στο πρώτο εξηγούμε το γιατί πραγματοποιούμε την απεργία σε σχέση με διάφορους θεματικούς άξονες που θέλουμε να υπογραμμίσουμε, γύρω από τους οποίους αρθρώνονται οι προτάσεις, οι δράσεις και οι κινητοποίηση για την απεργία.

Δεν είναι τα πάντα, αλλά είναι ένας τρόπος για να ξεκινήσουμε. Κάθε μια μπορεί να έχει περισσότερους λόγους να προσθέσει από αυτούς που παραθέτουμε εδώ.

Στο δεύτερο μέρος παραθέτουμε μερικές ιδέες γύρω από το πως να πραγματοποιήσουμε την απεργία στην φροντίδα, την κατανάλωση, την εργασία και την φοίτηση: τη φεμινιστική απεργία.

Είμαστε πολλές, αλλά θα γίνουμε περισσότερες γιατί: αν σταματήσουμε εμείς, σταματάμε τα πάντα.

Η 8η Μαρτίου μπορεί να είναι μια μεγάλη μέρα σε αυτή την επανάσταση που έχουμε θέσει σε κίνηση, τη φεμινιστική επανάσταση!

Μαδρίτη, Δεκέμβρης του 2017

Επιτροπή 8ης Μαρτίου του φεμινιστικού κινήματος

 

Μετάφραση: Βαγγέλης Μόσχος

Πηγή: Sabbat – Burn the rich not the witch 

Το κείμενο πρωτοδημοσιεύτηκε στα ισπανικά και μπορείτε να το βρείτε εδώ

 

 

Share

Ούρσουλα Λε Γκεν: «Αν δεν αντισταθείς, είσαι συνεργός»…

Ούρσουλα-Λε-Γκεν1

της Maria Popova

Η Ούρσουλα Λε Γκεν μιλάει για την εξουσία, την καταπίεση, την ελευθερία και το πώς η ευφάνταστη αφήγηση ιστοριών διευρύνει τον ορίζοντα του εφικτού.

«Δεν θα κατανοήσουμε την αδικία που ζούμε, αν δεν μπορούμε να φανταστούμε την δικαιοσύνη. Δεν θα είμαστε ελεύθεροι αν δεν μπορούμε να φανταστούμε την ελευθερία. Δεν μπορούμε να αξιώνουμε να κατακτήσει την δικαιοσύνη και την ελευθερία κάποιος που δεν είχε την ευκαιρία να τις φανταστεί ως εφικτές».

«Πρέπει πάντα να διαλέγεις πλευρά» παρότρυνε ο Ελί Βίζελ στην εντυπωσιακή ομιλία του για την αποδοχή του βραβείου Νόμπελ. «Η ουδετερότητα βοηθάει τον καταπιεστή, ποτέ το θύμα. Η σιωπή ενθαρρύνει το βασανιστή, ποτέ το βασανιζόμενο». Ωστόσο, κομμάτι της ανθρώπινης τραγωδίας είναι το γεγονός, ότι παρά τις καλές προθέσεις μας και τα φλογερά ιδανικά μας, συχνά επαναπαυόμαστε στην ουδετερότητα μπροστά στην αδικία, είτε από φόβο για τη δική μας σταθερότητα είτε από έλλειψη εμπιστοσύνης στην ικανότητά μας να κάνουμε τη διαφορά, είτε λόγω του πιο καταστρεπτικού ελαττώματος της ψυχής, το δικέφαλο φίδι του κυνισμού και της απάθειας. Πώς μπορούμε, λοιπόν, να απεγκλωβιστούμε από την παθητικότητα που εκλογικεύουμε με τόση τέχνη, ενθυμούμενοι ότι «η αδικία, οπουδήποτε και αν συμβαίνει, απειλεί τη δικαιοσύνη παντού»** και να κατακτήσουμε μία τέτοια επίγνωση με θάρρος και φαντασία;

Αυτό το ζήτημα εξετάζει η Ούρσουλα Λε Γκεν (γεννημένη 21 Οκτωβρίου του 1929) σε ένα από τα πολλά εξαιρετικά κομμάτια του έργου της «The Wave in the Mind: Talks and essays on the Writer, the Reader and the Imagination» (σσ δεν έχει εκδοθεί στα ελληνικά). Πρόκειται για ένα θησαυρό νηφάλιας και ζεστής σοφίας σε θέματα τόσο ετερόκλητα και ουσιαστικά όπως το φύλο, ο ιερός χαρακτήρας των δημόσιων βιβλιοθηκών, η μαγεία της πραγματικής ανθρώπινης συζήτησης και για το τί πραγματικά σημαίνει ομορφιά.

Σε ένα εξυψωτικό και ευχάριστα προκλητικό δοκίμιο της συλλογής με τίτλο «A War Without End», το οποίο η Λε Γκεν περιγράφει ως «σκέψεις, γραμμένες κατά διαλλείματα για την καταπίεση, την επανάσταση και τη φαντασία» γράφει :

«Η χώρα μου δημιουργήθηκε από μία επανάσταση και σχεδόν καταστράφηκε από μία άλλη. Η πρώτη επανάσταση αποτελούσε μία διαμαρτυρία ενάντια στην ενοχλητική, ηλίθια αλλά σχετικά ήπια κοινωνική και οικονομική εκμετάλλευση. Ηταν σχεδόν απόλυτα επιτυχής. Πολλοί από αυτούς που πραγματοποίησαν την πρώτη επανάσταση εφάρμοσαν την πιο ακραία μορφή οικονομικής εκμετάλλευσης και οικονομικής καταπίεσης: Ηταν δουλέμποροι. Η δεύτερη αμερικάνικη επανάσταση, ο Εμφύλιος Πόλεμος, ήταν μία προσπάθεια να διατηρηθεί η δουλεία. Ηταν εν μέρει επιτυχής. Ο θεσμός καταργήθηκε αλλά ο τρόπος σκέψης του αφέντη και ο τρόπος σκέψης του δούλου ακόμα επηρεάζουν πολλές από τις σκέψεις στην Αμερική».

Όταν αυτές οι κυρίαρχες αφηγήσεις ενσωματώνονται τόσο βαθιά σε μία κοινωνία, όπως θεωρεί η Λε Γκεν, ακόμα και αυτοί που υφίστανται την καταπίεσή τους, καταλήγουν να τις εσωτερικεύουν. Σκέφτομαι τον Τζέιμς Μπάλντουιν, ο οποίος σε μία τρομερή συνέντευξή του με την Νίκη Τζιοβάνι τόνισε: «Αυτό που σου κάνει ο κόσμος, αν το κάνει για αρκετό διάστημα και αρκετά αποτελεσματικά, αρχίζεις να το κάνεις στον εαυτό σου. Γίνεσαι προδότης, ένας συνεργός των δολοφόνων σου, επειδή πιστεύεις τα ίδια με αυτούς».

Περνώντας στο θέμα της αντίστασης στην καταπίεση, η Λε Γκεν επικαλείται τα αξιομνημόνευτα λόγια της ποιήτριας και πρώην σκλάβου Phillis Wheatley, η οποία έγραψε το 1774: «Σε κάθε ανθρώπινο ζώο, ο άνθρωπος έχει ενσταλάξει μία αρχή την οποία λέμε Αγάπη για την Ελευθερία· δεν ανέχεται την καταπίεση και διψάει για σωτηρία».

Η Λε Γκεν εξετάζει το ανησυχητικό παράδοξο στην καρδιά αυτής της μόνιμης αλήθειας: «Ό,τι είναι καλό στους θεσμούς και την πολιτική της χώρας μου βασίζεται σε αυτήν την αλήθεια. Ωστόσο βλέπω ότι παρόλο που αγαπάμε την ελευθερία, είμαστε τις περισσότερες φορές ανεκτικοί απέναντι στην καταπίεση και αρνούμαστε ακόμα και την απελευθέρωση. Βλέπω ένα κίνδυνο στο να επιμένουμε ότι η αγάπη μας για την ελευθέρια πάντα ξεπερνάει οποιαδήποτε δύναμη ή αδράνεια μας κρατάει από το να αντισταθούμε στην καταπίεση και να αναζητήσουμε την απελευθέρωση. Αν αρνηθώ ότι ισχυροί, έξυπνοι και ικανοί άνθρωποι θα αποδεχθούν και όντως αποδέχονται την καταπίεση, τότε χαρακτηρίζω τους καταπιεζόμενους ως αδύναμους, χαζούς και ανίκανους.

»Αν είναι αλήθεια ότι οι ανώτεροι άνθρωποι αρνούνται να τους αντιμετωπίζουν ως κατώτερους, τότε αυτό θα συνεπάγονταν ότι αυτοί που είναι χαμηλά στην κοινωνική ιεραρχία είναι όντως κατώτεροι, καθώς, αν ήταν ανώτεροι θα εξεγείρονταν. Αφ’ ης στιγμής αποδέχονται μία κατώτερη θέση, είναι όντως κατώτεροι. Αυτό είναι το βολικό ταυτολογικό επιχείρημα του δουλεμπόρου, αυτού που έχει κοινωνικά αντιδραστικές απόψεις, του ρατσιστή και του μισογύνη.»

Αντιπαρατιθέμενη με τις απόψεις του Κίρκεγκωρ σχετικά με την ισχύ της μειονότητας, η Λε Γκεν ελέγχει με βάση την πραγματικότητα την κατανομή της εξουσίας καθ’ όλη την ανθρώπινη ιστορία:

«Η κυρίαρχη τάξη είναι πάντα μικρή σε αριθμό και τα κατώτερα στρώματα μεγάλα, ακόμα και σε μία κοινωνία με κάστες. Οι φτωχοί πάντα ξεπερνούν κατά πολύ τους πλούσιους. Αυτοί που ασκούν την εξουσία είναι πάντα λιγότεροι έναντι αυτών επί των οποίων ασκείται. Οι ενήλικοι άνδρες κρατούν τις ανώτερες θέσεις σχεδόν σε όλες τις κοινωνίες παρόλο που αριθμητικά είναι λιγότεροι από τις γυναίκες και τα παιδιά. Οι κυβερνήσεις και οι θρησκείες επικυρώνουν και διατηρούν την ανισότητα, την κοινωνική ιεραρχία, τη διαφορά μεταξύ των φύλων και τα προνόμια, είτε καθολικά είτε με επιλεκτικό τρόπο.

»Οι περισσότεροι άνθρωποι, στα περισσότερη μέρη του κόσμου, στο μεγαλύτερο μέρος της ιστορίας, κατέχουν κατώτερες κοινωνικές θέσεις. Και οι περισσότεροι άνθρωποι, ακόμα και σήμερα, ακόμα και στον “ελεύθερο κόσμο”, ακόμα και στη “χώρα της ελευθερίας”, θεωρούν ότι αυτή η τάξη πραγμάτων ή συγκεκριμένες πλευρές αυτής, είναι φυσικές, αναγκαίες και δεν υπόκεινται σε αλλαγές. Θεωρούν ότι τα πράγματα ήταν πάντα έτσι και συνεπώς έτσι πρέπει να είναι. Αυτό μπορεί να είναι είτε πεποίθηση είτε άγνοια. Συχνά είναι και τα δύο.

»Στη διάρκεια των αιώνων, οι περισσότεροι άνθρωποι με κατώτερη κοινωνική θέση δεν μπορούσαν να γνωρίζουν ότι ένας άλλος τρόπος οργάνωσης της κοινωνίας έχει υπάρξει ή θα μπορούσε να υπάρχει, ότι η αλλαγή είναι εφικτή. Μόνο όσοι βρίσκονταν στις ανώτερες θέσεις γνώριζαν αρκετά ώστε να το κατανοούν αυτό και η εξουσία και τα προνόμιά τους είναι αυτά που θα διακυβεύονταν αν άλλαζε η τάξη πραγμάτων».

Αλλά και πέρα από την κοινοτοπία ότι όσοι κατέχουν την εξουσία είναι πιο κατάλληλοι γι αυτήν, η Λε Γκεν ισχυρίζεται ότι μία βαθύτερη αδυναμία στην ηθική φαντασία διατηρεί τις καταπιεστικές δομές εξουσίας στη θέση τους. Γράφει τα εξής:

«Έχουμε έναν καλό λόγο να είμαστε προσεκτικοί, να είμαστε ήσυχοι, να μην κουνάμε πολύ τη βάρκα. Διακυβεύεται η ειρήνη και η άνεσή μας. Το διανοητικό και ηθικό πέρασμα από την άρνηση της αδικίας μέχρι τη συνειδητοποίηση της συνοδεύεται συνήθως από μεγάλο κόστος. (…) Η τελευταία φράση του ινδικού έπους Μαχαβαράτα λέει ότι “σε καμία περίπτωση δεν μπορεί να πετύχω ένα στόχο πέρα από την ικανότητά μου”. Είναι πιθανό ότι η δικαιοσύνη, μία ανθρώπινη ιδέα, είναι ένας στόχος πέρα από τις ανθρώπινες ικανότητες. Είμαστε καλοί στο να επινοούμε πράγματα που δεν υπάρχουν.

»Πιθανώς η ελευθερία μπορεί να κατακτηθεί μέσα από ανθρώπινους θεσμούς αλλά πρέπει να παραμείνει μία ιδιότητα του μυαλού ή του πνεύματος που δεν εξαρτάται από τις περιστάσεις, ένα θείο δώρο…

»Το πρόβλημά μου με αυτή τη θέση είναι ότι απαξιώνει το γεγονός η δουλειά και η περίσταση ενθαρρύνουν την θεσμική αδικία που καθιστά απρόσιτο το θείο δώρο. Σε ένα παιδί δύο χρονών που πεθαίνει από την πείνα ή από χτυπήματα ή από βομβαρδισμούς δεν του χορηγήθηκε πρόσβαση στην ελευθερία, ούτε κάποιο θείο δώρο, υπό καμία έννοια που να μπορώ να καταλάβω. Μπορούμε να κατακτήσουμε μέσα από τις προσπάθειες μας μία ατελή δικαιοσύνη, μία περιορισμένη ελευθερία. Καλύτερα έτσι παρά καθόλου. Ας κρατήσουμε γερά αυτή την αρχή, την αγάπη της Ελευθερίας για την οποία μίλησε η απελευθερωμένη σκλάβος, η ποιήτρια».

Επαναλαμβάνοντας τον ισχυρισμό της Σούζαν Σόνταγκ ότι «το θάρρος είναι τόσο μεταδοτικό όσο ο φόβος», η Λε Γκεν εξετάζει την αναπόδραστα περίπλοκη διαδικασία συνειδητοποίησης και δράσης μέσα από την οποία αντιμετωπίζεται η αδικία :

«Το πέρασμα από την άρνηση της αδικίας στην αναγνώρισή της δεν μπορεί να αναιρεθεί. Τα μάτια δεν ξεχνούν αυτό που είδαν. Όταν αντιληφθείς την αδικία, δεν μπορείς ποτέ ξανά καλή τη πίστει να αρνηθείς την καταπίεση και να υπερασπιστείς τον καταπιεστή. Αυτό που ήταν αφοσίωση πριν, τώρα γίνεται προδοσία. Από δω και στο εξής, αν δεν αντισταθείς, είσαι συνεργός. Αλλά υπάρχει μία μέση οδός ανάμεσα στην άμυνα και την επίθεση, μία οδός ευέλικτης αντίστασης, ένα πεδίο που είναι ανοιχτό στην αλλαγή. Δεν είναι εύκολο να το βρει κανείς ή να ζήσει εντός του».

Στοχαζόμενη τον ισχυρισμό της Οντρ Λορντ ότι «κανείς δεν μπορεί να διαλύσει το σπίτι του αφέντη με τα δικά του εργαλεία», φράση που η Λε Γκεν θεωρεί μία «πλούσια και επικίνδυνη» μεταφορά, γράφει:

«Η εξουσία όχι μόνο διαφθείρει, αλλά εθίζει. Η εργασία γίνεται καταστροφή. Τίποτα δεν οικοδομείται. Οι κοινωνίες αλλάζουν και με και χωρίς βία. H επαναδημιουργία είναι εφικτή. Η οικοδόμηση είναι εφικτή. Τί εργαλεία έχουμε για να οικοδομήσουμε πέρα από σφυριά, καρφιά, πριόνια, εκπαίδευση, να μάθεις να σκέφτεσαι, να έχεις ικανότητες μάθησης;».

Με μία διάθεση που θυμίζει την υπέροχη σκέψη του μεγάλου βιολοντσελίστα Πάου Καζάλς για «τη δημιουργία ενός κόσμου αντάξιου των παιδιών του», η Λε Γκεν προσθέτει:

«Υπάρχουν όντως εργαλεία που δεν έχουν εφευρεθεί, που πρέπει εμείς να εφεύρουμε προκειμένου να χτίσουμε το σπίτι που θέλουμε να ζήσουν τα παιδιά μας; Μπορούμε να προχωρήσουμε πέρα από όσα ξέρουμε μέχρι σήμερα ή όσα ήδη γνωρίζουμε μας εμποδίζουμε να μάθουμε όσα έχουμε ανάγκη; Το να μάθουμε τί έχουν να διδάξουν οι έγχρωμοι άνθρωποι, οι γυναίκες, οι φτωχοί το να αποκτήσουμε την αναγκαία γνώση, σημαίνει να ξεχάσουμε όλη τη γνώση των λευκών, των ανδρών, των ισχυρών;»

Το πιο ισχυρό εργαλείο, ισχυρίζεται η Λε Γκεν, είναι η φαντασία. Η ικανότητα και η διάθεση να φανταστείς εναλλακτικές στην πραγματικότητα όπως την ξέρουμε, είναι πάντα το πρώτο βήμα προς το να καταστήσεις εφικτές, διαφορετικές και καλύτερες πραγματικότητες. Αναδεικνύει την αφήγηση ως την πιο ισχυρή χρήση της φαντασίας για την επέκταση του εφικτού:

«Η Ουτοπία και η Δυστοπία είναι μέρη που υπάρχουν διανοητικά. Γράφω από πάθος και παιχνιδιάρικη διάθεση. Οι ιστορίες μου δεν είναι ούτε καμπανάκια κινδύνου ούτε σχεδιαγράμματα για το τί πρέπει να κάνουμε. Νομίζω ότι οι περισσότερες είναι κωμωδίες των ανθρώπινων τρόπων, μας υπενθυμίζουν την τεράστια ποικιλία τρόπων με τους οποίους επιστρέφουμε στο ίδιο μέρος και επικροτούν αυτή την ποικιλία μέσα από την εφεύρεση ακόμα περισσότερων εναλλακτικών και πιθανοτήτων. (…) Για εμένα το πιο σημαντικό πράγμα δεν είναι να προσφέρεις κάποια συγκεκριμένη ελπίδα βελτίωσης, αλλά να προσφέρεις μία φανταστική αλλά πειστική εναλλακτική πραγματικότητα, να ταρακουνήσει το μυαλό μου και το μυαλό του αναγνώστη από την τεμπέλικη και άτολμη συνήθεια να σκέφτεται ότι ο τρόπος που ζούμε τώρα είναι ο μόνος τρόπος που μπορούν να ζήσουν οι άνθρωποι. Αυτή η αδράνεια επιτρέπει στους θεσμούς της αδικία να συνεχίζουν να υπάρχουν χωρίς να αμφισβητούνται.

»Η φαντασία και η επιστημονική φαντασία στην ίδια τη σύλληψή τους προσφέρουν εναλλακτικές στον παρόντα, υπαρκτό κόσμο του αναγνώστη. Νεότεροι άνθρωποι, σε γενικές γραμμές, υποδέχονται θετικά τέτοιου είδους ιστορίες επειδή μέσα από το σθένος και την προθυμία τους για εμπειρίες αποδέχονται θετικά τις εναλλακτικές, τις πιθανότητες, την αλλαγή. Έχοντας φτάσει να φοβούνται ακόμα και την φαντασία της πραγματικής αλλαγής, πολλοί ενήλικες αρνούνται όλη τη φανταστική λογοτεχνία και είναι υπερήφανοι με το ότι δεν βλέπουν τίποτα πέρα από αυτό που γνωρίζουν ή νομίζουν ότι γνωρίζουν».

Με μία διάθεση που απηχεί τις όμορφες σκέψεις της Σούζαν Σονταγκ σχετικά με την αφήγηση και το τί σημαίνει να είναι κανείς ηθικός άνθρωπος, η Λε Γκεν εξετάζει το καθήκον της αφήγησης φανταστικών ιστοριών και την ουσιαστική ανταμοιβή που αυτό φέρει:

«Η άσκηση της φαντασίας είναι επικίνδυνη για όσους επωφελούνται από τον τρόπο που είναι τα πράγματα επειδή έχει τη δύναμη να δείξει ότι αυτή η κατάσταση δεν είναι μόνιμη, δεν είναι καθολική, δεν είναι αναγκαία. Κατέχοντας την πραγματική, αν και περιορισμένη, δύναμη να θέσει υπό αμφισβήτηση τους κατεστημένους θεσμούς, η λογοτεχνία του φανταστικού έχει επίσης και την ευθύνη για αυτή τη δύναμη. O παραμυθάς είναι ο τελάλης της αλήθειας (…).

»Δεν θα κατανοήσουμε την αδικία που ζούμε, αν δεν μπορούμε να φανταστούμε τη δικαιοσύνη. Δεν θα είμαστε ελεύθεροι αν δεν μπορούμε να φανταστούμε την ελευθερία. Δεν μπορούμε να αξιώνουμε να κατακτήσει τη δικαιοσύνη και την ελευθερία κάποιος που δεν είχε την ευκαιρία να τις φανταστεί ως εφικτές».

Πηγή: Το Περιοδικό

Το άρθρο πρωτοδημοσιεύτηκε στην ιστοσελίδα brainpickings.org

** Μάρτιν Λούθερ Κινγκ

Share

21 Γενάρη: δύο πορείες, δύο κόσμοι

6

του Φύλου Συκής

Αν σας έχουν πεταχτεί τα μάτια έξω από την παρέλαση τόσων μακεδονομάχων στο συλλαλητήριο της Θεσσαλονίκης με αφορμή την ονομασία της Δημοκρατίας της Μακεδονίας, ρίξτε μια ματιά στην άλλη όχθη του Ατλαντικού, όπου δεκάδες χιλιάδες γυναίκες και σύμμαχοί τους έδωσαν το παρόν στη μεγάλη διαδήλωση για τον ένα χρόνο από την ορκομωσία του Τραμπ στην Ουάσινγκτον, καθως και σε πολλές άλλες πόλεις. Από τη μια σκοταδισμός, ματσίλα και εθνικισμός (και κακογουστιά εδώ που τα λέμε) και από την άλλη ανεκτικότητα και ελπίδα.

Οπότε αν κι εσάς μαγκώνεται η καρδιά σας αντικρίζοντας αυτές τις εικόνες…

This slideshow requires JavaScript.

 

… ρίξτε μια ματιά παρακάτω να ισιάξετε:

This slideshow requires JavaScript.

Share

My dress is not a yes! Η Sabbat απαντά στο μισογύνικο άρθρο του Βίδου

my dress is not a yes

Μια οφειλόμενη απάντηση

Ο Κοσμάς Βίδος, που από την στήλη του στο ΒΗΜΑgazino κατακεραύνωνε την επιλογή των γυναικών να φορέσουν ζεστά παπούτσια το χειμώνα και τις καλούσε να κυκλοφορούν με γόβες -προσεκτικά καθαρισμένες ώστε να μη φαίνεται η λάσπη από την βροχή, βρίσκει φιλόξενο απάγκιο σε όλα τα έντυπα του νεοφιλελευθερισμού και του νεοσυντηριτικού χιπστερισμού. Σε πρόσφατο άρθρο του στο Protagon αυτός ο διαβόητος μισογύνης πήρε τη θέση που περιμέναμε και στην υπόθεση των αποκαλύψεων των περιστατικών σεξουαλικής παρενόχλησης στο Hollywood, δίνοντας μαθήματα mansplaining για ακόμη μία φορά.

Στο συγκεκριμένο άρθρο υποστηρίζει ότι το δικαίωμα – ή όχι – των ηθοποιών του Hollywood να καταγγείλουν την σεξιστική βία και παρενόχληση εξαρτάται από το πόσο μέτρα ύφασμα φοράνε, αν το ντεκολτέ τους είναι βαθύ και αν είναι τα τακούνια τους ψηλά. Φαίνεται, λοιπόν, πως οι γυναίκες έχουν δικαίωμα να μιλάνε υπό προϋποθέσεις. Σύμφωνα με τον Βίδο, αν μια γυναίκα ντύνεται, κατά αυτόν, “προκλητικά” αποδέχεται το ρόλο της ως σεξουαλικό αντικείμενο και τίποτα παραπάνω, και άρα δεν έχει δικαίωμα να μιλήσει. Μα και εκείνες που μίλησαν βρέθηκαν κατηγορούμενες στο χαοτικό και κυριαρχικό πατριαρχικό του ντελίριο γιατί δεν μίλησαν εγκαίρως. Τελικά, κύριε Βίδο, υπάρχει κάτι που μπορούμε να κάνουμε καλά ή καλά θα κάνουμε να σωπάσουμε επιτέλους;

Απαντώντας κωδικά – καθώς δεν του αξίζει ούτε ένα λεπτό παραπάνω από τον πολύτιμο χρόνο μας.

My dress is not a yes!

Μία από τις πλέον βασικές πλευρές της κουλτούρας του βιασμού και του σεξισμού είναι η αντίληψη πως οι γυναίκες που ντύνονται “προκλητικά”, σύμφωνα με τα θρησκευτικά και πατριαρχικά ήθη -γιατί στην πραγματικότητα δεν έχει τίποτα το προκλητικό το γυμνό ανθρώπινο σώμα, είναι “τσούλες” και άρα τα “γυρεύει ο κώλος τους”. Στο άρθρο αναπαράγεται με τον πιο χυδαίο τρόπο η αντίληψη αυτή που υποστηρίζει ότι η σεξουαλικότητα της γυναίκας υποβιβάζει την αξία της ως ον. Για να έχει δικαίωμα να ακουστεί πρέπει να ευθυγραμίζεται με τις στυλιστικές και ηθικές απόψεις του κάθε Κοσμά Βίδου. Με την ίδια λογική, βέβαια, είναι το μήκος της φούστας μας ο κυρίαρχος παράγοντας για το αν θα πέσουμε θύματα βιασμού ή σεξουαλικής παρενόχλησης και στο κάτω κάτω φταίμε εμείς για τον σεξισμό που δεχόμαστε, και όχι το σύστημα που τον αναπαράγει.

Δεν δεχόμαστε υποδείξεις από τους (εν δυνάμει) δράστες των παραβιαστικών, σεξιστικών συμπεριφορών ως προς το πότε και πως θα μιλήσουμε!

Οι δολοφονημένες από άντρες, πατεράδες και συντρόφους αδερφές μας, οι κακοποιημένες με χίλιους τρόπους αδερφές μας, δεν σας το επιτρέπουν. Το πλαίσιο της πατριαρχίας επιβάλλει και ενισχύει το νόμο της σιωπής γύρω από την καταπάτηση του συνόλου των δικαιωμάτων των γυναικών, σιωπή από την οποία κομίζει οφέλη το κεφάλαιο και οι άντρες. Η βία που ασκείται στα σώματα και στη σκέψη μας είναι καθημερινή και παγκόσμια. Για να σπάσουμε τη σιωπή και να μιλήσουμε είναι αναγκαία η δύναμη που αντλούμε από τη συλλογικότητα. Η επάνοδος των φεμινισμών, που διεκδικεί ξανά και ξανά την απελευθέρωση και τη χειραφέτηση του μισού πληθυσμού των ανθρώπων, προσφέρει το πλαίσιο για την άρνηση της καταπίεσης.

Το γνωρίζουμε ότι απειλούνται τα προνόμια σας, κύριε Βίδο. Προνόμια που πηγάζουν από το φύλο σας, τη φυλή σας και την τάξη σας. Και σας διαβεβαιούμε ότι θα απολαύσουμε την ημέρα που δεν θα έχετε κανένα.

Sabbat – Burn the Rich not the Witch.

Στο link το επίμαχο άρθρο (εδώ). Η απάντησή μας έχει σταλεί στο protagon με την απαίτηση να δημοσιευτεί.

Πηγή: Sabbat – Burn the Rich not the Witch

 

 

Share

Αποχαιρετώντας το 2017 με φεμινιστικές εικόνες

φωτό 2

της Λίνας Φιλοπούλου

Το 2017 γυναίκες σε όλο τον κόσμο οργάνωσαν διαμαρτυρίες ενάντια σε καθετί που απειλεί τα δικαιώματά μας, από την έμφυλη ανισότητα και την ενδοοικογενειακή βία μέχρι τον καθημερινό σεξισμό και τη γυναικοκτονία.

Η χρονιά ξεκίνησε τον Ιανουάριο με τη μεγαλειώδη Πορεία Γυναικών στις ΗΠΑ. Εκατομμύρια γυναίκες και άντρες σε όλο τον κόσμο, συμπεριλαμβανομένων 3,5 εκατομμυρίων στις ΗΠΑ, συμμετείχαν στις κινητοποιήσεις την ημέρα της ορκομωσίας του Ντόναλντ Τραμπ ενάντια στο μισογυνισμό και το ρατσισμό που χαρακτήρισαν την εκλογική του εκστρατεία.

This slideshow requires JavaScript.

Μια ακόμα γυναικοκτονία συγκλονίζει την Αργεντινή, αυτή της 21χρονης ακτιβίστριας των «Ni Una Menos» (ούτε μία λιγότερη), Μικαέλα Γκαρσία. Η πανδημία γυναικοκτονιών – στην Αργεντινή δολοφονείται μία γυναίκα κάθε 30 ώρες – πυροδότησε για άλλη μια φορά κινητοποιήσεις χιλιάδων γυναικών σε πολές πόλεις της χώρας ενάντια στην έμφυλη βία. Η αργεντίνικη φεμινιστική συμμαχία Ni Una Menos έχει εξαπλωθεί σε όλη τη Λατινική Αμερική με διαδηλώσεις ενάντια στο σεξισμό και τη βία κατά των γυναικών.

This slideshow requires JavaScript.

Από τις ΗΠΑ ως την Αυστραλία, από την Ινδονησία, την Ταϊλάνδη, τις Φιλιππίνες, την Ινδία και το Πακιστάν ως την Ιαπωνία, από τον Βορρά ως το Νότο της Ευρώπης, εκατομμύρια γυναίκες απείχαν από τις δουλειές τους και πήραν μέρος σε μια 8η Μάρτη πολύ διαφορετική σε σχέση με πολλές άλλες των τελευταίων δεκαετιών. Η 8η Μάρτη όπως και η 25η Νοέμβρη είναι ημερομηνίες συνάντησης των γυναικών σε διαδηλώσεις, ακτιβισμούς, δράσεις, εκδηλώσεις. Είναι ημερομηνίες σταθμοί για την ανασυγκρότηση των φεμινιστικών και γυναικείων οργανώσεων, με σκοπό να βγουν στο δρόμο για να γίνουν ορατές διεκδικήσεις και δικαιώματα που χρόνο με το χρόνο καταργούνται. Στην Ιρλαδία και στην Πολωνία κυριάρχησαν τα συνθήματα ενάντια στη σχεδιαζόμενη σχεδόν καθολική απαγόρευση της άμβλωσης.

This slideshow requires JavaScript.

Στο δρόμο κατέβηκαν χιλιάδες γυναίκες στην Ιστανμπούλ φωνάζοντας ΟΧΙ στο δημοψήφισμα του Απρίλη που θα έδινε υπερεξουσίες στον πρόεδρο της Τουρκικής δημοκρατίας. Τα τελευταία χρόνια εξάλλου έχουν σημαδευτεί από πολλές αμφιλεγόμενες δηλώσεις του Ερντογάν που τρέφουν το μισογυνισμό και την έμφυλη βία αλλά και από τις προσπάθειες της κυβέρνησής του να νομιμοποιήσει το βιασμό και να αποδομήσει την αλληλεγγύη των γυναικών.

φωτό 9

Πλησιάζοντας προς το τέλος της χρονιάς, ξεκίνησε η εκστρατεία #MeToo για το μέγεθος της σεξουαλικής επίθεσης εν μέσω καταγγελιών για σεξουαλική κακοποίηση εναντίον του παραγωγού ταινιών του Χόλιγουντ Χάρβεϊ Βάινσταϊν. Οι χρήστριες των κοινωνικών μέσων μοιράστηκαν την αλληλεγγύη και τις δικές τους ιστορίες με αυτό το hashtag.

This slideshow requires JavaScript.

Πολύς λόγος έγινε την χρονιά που πέρασε για το φεμινισμό, αλλά αν κοιτάξουμε λίγο πιο προσεκτικά θα διαπιστώσουμε ότι ο φεμινιστικός λόγος είναι αρκετά επιφανειακός στα μέινστριμ μέσα, είναι ιδιαίτερα επικεντρωμένος στο άτομο. Η κυρίαρχη κουλτούρα έχει υιοθετήσει τον όρο και του έχει προσδώσει μια στερεοτυπική εικόνα και αμφιλεγόμενες ενδείξεις γυναικείας ενδυνάμωσης, χαρακτηριστικά παραδείγματα η Χίλαρι Κλίντον και η Ιβάνκα Τραμπ. Ο φιλελεύθερος μιντιακός φεμινισμός του 21ου αιώνα είναι μια απαστράπτουσα γιορτή της ατομικής επιτυχίας.

Έχουμε ακόμα ένα μεγάλο και δύσκολο δρόμο μπροστά μας με συλλογικούς αγώνες ενάντια στο ρατσισμό, την ισλαμοφοβία, τον αντισημιτισμό, το μισογυνισμό, την καπιταλιστική εκμετάλλευση. Η ευχή μας για το 2018 είναι η υπόσχεση ενός φεμινισμού του 99% για κοινωνική αλλαγή με κοινωνική δικαιοσύνη. Θα αγωνιστούμε μέχρι να νικήσουμε. Θα αγωνιστούμε μέχρι κάθε γυναίκα να είναι ελεύθερη.

 

Share

Ένας φόνος που αν δεν τον έκαναν μπορεί να μη ζούσαν οι ίδιες*

φιλιππα

της Φιλίππας Διαμάντη

*Το κείμενο αυτό αποτελεί μέρος της εισήγησής μου από τις εκδηλώσεις για τη γυναικεία αυτοάμυνα που πραγματοποιήθηκαν στις 21/10/2017 στη Θεσσαλονίκη στο Μικρόπολις και στις 10/11/2017 στην Αθήνα στο Nosotros.

Εισαγωγή

Ξεκινώντας, θέλω να αυτοπροσδιοριστώ ως προς την ταυτότητα φύλου μου, μιας και πολύ επίκαιρη η συζήτηση για τις ταυτότητες φύλου. Αυτοπροσδιορίζομαι, λοιπόν, ως cis γυναίκα, δηλαδή, το φύλο που μου αποδόθηκε κατά τη γέννησή μου ταυτίζεται με την εξωτερική μου εμφάνιση και συμπεριφορά (η λέξη cis προέρχεται από το cisgender και είναι το αντίθετο του transgender). Είναι πολιτική επιλογή μου να προσδιορίσω δημόσια την ταυτότητα φύλου μου και το κάνω σε κάθε εκδήλωση που καλούμαι ως ομιλήτρια, διότι θέλω να δώσω ορατότητα στις διάφορες ταυτότητες φύλου, όπως τα τρανς άτομα, στα άτομα με διαφοροποιημένα χαρακτηριστικά φύλου, όπως τα ίντερσεξ, καθώς και σε όσα άτομα δεν χωράνε στο δίπολο «αρσενικό»/«θηλυκό». Ταυτόχρονα, δεν θέλω να θεωρείται αυτονόητη η cis κατάσταση. Να διευκρινίσω πως όλα τα περιστατικά έμφυλης βίας στα οποία θα αναφερθώ σήμερα αφορούν cis γυναίκες και όπου αναφέρομαι σε άντρες, εννοώ cis στρέιτ άνδρες.

Το περιστατικό

Στις 23 Ιουνίου 2016, πληροφορηθήκαμε από τον Τύπο[1] πως μια 22χρονη, που βρισκόταν παρέα με μια 17χρονη, σκότωσε στη μέση του δρόμου με ένα μαχαίρι έναν 46χρονο άνδρα στην Κόρινθο. Στη συνέχεια, όπως έγραψε ο Τύπος, τα κορίτσια φυγαδεύτηκαν και κρύφτηκαν στο σπίτι φίλων. Παρόλο που σχεδόν όλα τα ηλεκτρονικά άρθρα άφηναν υπονοούμενα για τη γνωριμία της 22χρονης με τον νεκρό άνδρα και πως ίσως ο φόνος αφορούσε ξεκαθαρίσματα λογαριασμών, παντού αναφερόταν ο ισχυρισμός της κοπέλας πως παρενοχλήθηκε σεξουαλικά και για αυτό τον σκότωσε. Οι κυρίαρχοι τίτλοι ήταν: «Η 22χρονη που μαχαίρωσε τον 46χρονο στην Κόρινθο, ισχυρίζεται ότι την παρενόχλησε σεξουαλικά».[2]

Βλέποντας αυτά τα δημοσιεύματα, μια ομάδα γυναικών από την Αθήνα με εμπειρία αλληλεγγύης σε γυναίκες που δέχονται έμφυλη βία μπόρεσαν να δουν πως ήταν αρκετά ξεκάθαρο πως επρόκειτο για περίπτωση αυτοάμυνας. Βρήκαν τα στοιχεία της 22χρονης κοπέλας, ήρθαν σε επαφή με τον δικηγόρο της, πήγαν στο σπίτι της οικογένειάς της στην Κόρινθο και επισκέφτηκαν την ίδια στον Κορυδαλλό, όπου είχε προφυλακιστεί.

Αυτή η 22χρονη είναι η Παναγιώτα. Τι συνέβη λοιπόν εκείνο το βράδυ; Ένα βράδυ αργά, η Παναγιώτα και η 17χρονη φίλη της κάθονται οι δυο τους σ’ ένα παγκάκι στον πεζόδρομο. Τους πλησιάζει ένας μεθυσμένος άντρας, αρκετά μεγαλύτερός τους, κοντά στα πενήντα. Δεν τον ξέρουν. Στέκεται μπροστά τους και με απειλητική διάθεση αφήνει σεξουαλικά υπονοούμενα. Λέει στη μικρότερη κοπέλα: «εσένα σε ξέρω, που μένεις και τους γονείς σου». «Θα σας γαμήσω», τους λέει και πιάνει τα στήθη της μικρής. Εκείνες αντιδράνε. Πιάνει την Παναγιώτα από τα μαλλιά. Πάει να βγάλει κάτι από την κωλότσεπή του. «Κρατάει μαχαίρι», φωνάζει η μικρότερη κοπέλα. Τότε η Παναγιώτα βγάζει από τη μικρή άσπρη τσάντα που κρατούσε ένα μαχαίρι. Τον χτυπά με αυτό. Πανικοβάλλονται. Φεύγουν τρέχοντας. Πετούν το μαχαίρι λίγα μέτρα παρακάτω. Ο άντρας πέθανε.

Η Παναγιώτα θα μπορούσε να είναι μια οποιαδήποτε γυναίκα από εμάς, η οποία ένιωσε κίνδυνο βλέποντας έναν άγνωστο άνδρα να πλησιάζει τόσο κοντά τους, να τις παραβιάζει με τα χέρια του και να τις απειλεί με τα σεξιστικά λόγια του. Βίωσε σωματική βία όταν την άρπαξε από τα μαλλιά, και φοβήθηκε από το θράσος του. Γιατί όμως φοβήθηκε;

Οι γυναίκες γαλουχούμαστε από πολύ μικρές με τον φόβο του βιασμού. Οι γυναίκες αποφεύγουμε τους σκοτεινούς δρόμους, κοιτάμε διαρκώς πίσω μας αν μας ακολουθεί κανείς, αποφεύγουμε τα ασανσέρ με αγνώστους, περπατάμε πιο γρήγορα όταν μας κορνάρουν μέσα στη νύχτα, κουκουλωνόμαστε για να μην φανεί πως είμαστε γυναίκες καθώς επιστρέφουμε σπίτι, αγχωνόμαστε όταν μπαίνουμε μόνες σε ταξί, ειδοποιούμε πως φτάσαμε ασφαλείς. Οι γυναίκες έχουμε στο νου μας να μη μας ρίξουν κάτι στο ποτό, αποφεύγουμε να κάνουμε οτοστόπ, προσπαθούμε να μην ταξιδεύουμε μόνες μας, δεν συχνάζουμε σε μοναχικές παραλίες. Αυτά και άλλα πολλά τα κάνουμε οι γυναίκες διότι φοβόμαστε τι; Φοβόμαστε μήπως βιαστούμε.

Όταν μια γυναίκα βιάζεται κάθε λίγα λεπτά παγκόσμια, γνωρίζουμε πολύ καλά πώς είναι να σκέφτεσαι κάθε μέρα, κάποια στιγμή της ημέρας ότι ίσως κληθείς να αποτρέψεις τον βιασμό σου. Η βία είναι η πρώτη αιτία θανάτου των γυναικών παγκόσμια.[3] Πρώτα η βία και έπεται ο καρκίνος. Άρα τι μπορεί να φοβήθηκε η Παναγιώτα και έβγαλε μαχαίρι εκείνο το βράδυ; Ότι θα τη βιάσει, ότι θα τη σκοτώσει.

Το προφίλ της Παναγιώτας

Πέρα όμως από την αυτοπροστασία της Παναγιώτας και της φίλης της από ένα βιασμό ή μια γυναικοκτονία, η Παναγιώτα έχει και κάποια άλλα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά.

Η Παναγιώτα ζει στα παγκάκια στην Κόρινθο. Έχει φύγει από το σπίτι της γιατί ο πατέρας της δέρνει τη μητέρα της και η Παναγιώτα δεν αντέχει άλλο αυτή την κατάσταση. Πάντα μπαίνει στη μέση για να τους χωρίσει και τις τρώει. Ο πατέρας άνεργος και αλκοολικός. Η μητέρα άνεργη με καρκίνο. Δεν τολμάει να φύγει από το σπίτι της. Όλο το σπίτι είναι σπασμένο, δεν έχει αφήσει ούτε ποτήρι όρθιο ο πατέρας. Η Παναγιώτα έχει ελαφρά νοητική στέρηση. Κατάφερε όμως να φτάσει μέχρι και το γυμνάσιο. Δεν είχε βοήθεια από πουθενά. Μερικές φορές ζητούσε χρήματα από την εκκλησία για να πάρει να φάει. Κάποιες άλλες, έκανε μεροκάματα στα καλαμπόκια. Είχε μια κολλητή φίλη λίγο μικρότερή της. Μερικές φορές τριγυρνούσαν μαζί τα βράδια. Κυκλοφορούσε με μαχαίρι στην τσάντα διότι φοβόταν τα βράδια που έμενε έξω.

Η μητέρα της Παναγιώτας κακοποιούνταν από τον πατέρα της και η Παναγιώτα έμπαινε στη μέση για να τους χωρίσει. Ξέρουμε τι παθαίνουν τα παιδιά που μπαίνουν στη μέση για να προστατέψουν την μητέρα τους; Πριν δέκα περίπου μέρες, ένας δεκαοχτάχρονος μπήκε στη μέση για να προστατέψει τη μητέρα του που απειλούνταν με μαχαίρι, το μαχαίρι κάρφωσε τον γιο και πέθανε.[4] Στις αρχές Σεπτέμβρη, μια δεκαοχτάχρονη κοπέλα στέλνει μήνυμα στη μητέρα της που είχε φύγει από το σπίτι επειδή κακοποιούνταν: ««Μαμά, μην γυρίσεις στον μπαμπά. Δεν θα διορθωθεί ποτέ» μαμά μη γυρίσεις, ο μπαμπάς δεν θα διορθωθεί ποτέ». Βλέποντας αυτό το μήνυμα ο πατέρας, νευρίασε με την κόρη, προσπάθησε να τη στραγγαλίσει και της έβαλε φωτιά, η κοπέλα πέθανε στο νοσοκομείο.[5] Γνωρίζοντας έστω και λίγα από ψυχολογία, είναι ξεκάθαρο πως το περιστατικό της αυτοάμυνας της Παναγιώτας είναι μια περίπτωση μετάθεσης. Μια Παναγιώτα που πάντα προστάτευε τη μητέρα της και έμπαινε στη μέση, προστατεύει τώρα την κολλητή και μπαίνει και πάλι στη μέση. Δεν μπορούσε να αμυνθεί στον πατέρα της διότι τον φοβάται επειδή είναι ο πατέρας της, που έχει κάθε δικαίωμα πάνω σε αυτή και τη μητέρα της, όπως έχουμε διδαχθεί αυτόν το ρόλο, αλλά μπορεί να αμυνθεί απέναντι στον άγνωστο άντρα.

«Πρόεδρος: Γιατί δεν χτυπήσατε ποτέ τον πατέρα σας που σας κακοποιούσε;

Παναγιώτα: Τον φοβόμουν. Τον τρέμω τον πατέρα μου.»

Εδώ να πω πως μέχρι τελευταία στιγμή ο πατέρας της την απειλούσε να μην πει στο δικαστήριο πως τις χτυπούσε για να μην τον κάνουν ρεζίλι δημόσια. Η Παναγιώτα ακόμη και λίγο πριν το δικαστήριο ήταν χάλια ψυχολογικά, διότι δέχονταν τις απειλές του πατέρα της πως δεν θα επιτρέψει στη μητέρα της να καταθέσει υπέρ της. Τελικά, για μια «καλύτερη» ποινή της κόρης του, πείστηκε να καταθέσει την αλήθεια, δηλαδή ότι τις κακοποιούσε.

Χωρίς αμφιβολία, το σύστημα της πατριαρχίας κληροδοτεί στους άντρες την νομιμοποίηση της εξουσίας πάνω στο γυναικείο σώμα, όμως αυτός που τελικά έχει την ευθύνη είναι ο φορέας της πατριαρχίας, αυτός που επιλέγει να την εφαρμόζει και αυτός είναι ο πατέρας της Παναγιώτας. Ο νεκρός Νίκος Ζαφειρόπουλος, ο επίδοξος βιαστής της Παναγιώτας και της φίλης της, υπήρξε άλλο ένα σεξιστικό αρσενικό, μια παράπλευρη απώλεια της αυτοάμυνας.

Έχει ιδιαίτερη σημασία, όμως, να δούμε πως πιθανότατα η Παναγιώτα δεν θα κοιμόταν στο δρόμο, δεν θα κρατούσε μαχαίρι, δεν θα πανικοβαλλόταν, δεν θα μαχαίρωνε, αν δεν είχε συσσωρεύσει όλη αυτή τη βία από τον πατέρα της και δεν απαντούσε με τόσο έντονη αντιβία. Μπορεί να φώναζε ή να έφευγε, μπορεί και όχι. Αυτός, όμως, που σίγουρα θα έπρεπε να δικαστεί, δεν είναι η Παναγιώτα αλλά ο πατέρας της.

κα

Δυο μύθοι για τη βία κατά των γυναικών

Εδώ θέλω να σταθώ σε δυο σημεία. Το πρώτο είναι πως κάποιοι μπορεί να πέσουν στην παγίδα να αναρωτηθούν μήπως και ο πατέρας της Παναγιώτας ήταν ένα κακοποιημένο παιδί που αναπαρήγαγε τη βία που βίωσε στο σπίτι του. Πολλές φορές, αυτό χρησιμοποιείται σαν επιχείρημα για τη δικαιολόγηση του κακοποιητή. Το αντεπιχείρημα είναι ότι αυτό που παρατηρείται στην πράξη είναι πως τα υποκείμενα που δέχονται βία και κακοποίηση και που έχουν κατώτερη θέση ιεραρχικά στην κοινωνία –παιδιά, γυναίκες, μετανάστριες-ες, γκέι, τρανς, σκλάβες του σεξ– είναι πολύ σπάνιο να ασκήσουν βία προς κάποιον άλλον επειδή ακριβώς έχουν βιώσει στο πετσί τους τον πόνο και το τραύμα της βίας. Μπορεί να χρησιμοποιήσουν τη βία ως εργαλείο αντιβίας και αυτοάμυνας, αλλά δεν θα την ασκήσουν άκριτα. Για παράδειγμα, πάντα είχα την απορία γιατί δεν οργανώνονται αντιφασιστικές περιπολίες από τους ίδιους τους μετανάστες, οι οποίες αποτελούνται κυρίως από cis στρέιτ αρσενικά; Η επιλογή της βίας ως πολιτικό εργαλείο από υποκείμενα που έχουν υποστεί βία λόγω της κοινωνικής τους θέσης είναι μια δύσκολη επιλογή, διότι τα υποκείμενα καλούνται να επανοικειοποιηθούν ένα εργαλείο που τα έχει τραυματίσει.

Το δεύτερο σημείο που θέλω να σταθώ είναι ο αλκοολισμός και η χρόνια ανεργία του πατέρα της Παναγιώτας. Πάλι αυτά τα δυο χρησιμοποιούνται ως επιχειρήματα που δικαιολογούν τους άντρες που ασκούν βία. Στο δικαστήριο ήταν συγκλονιστικό πως όταν κατέθετε η μητέρα της Παναγιώτας πως κακοποιούνταν από το σύζυγό της, μέσα από τα λεγόμενά της δικαιολογούσε το σύζυγό της επειδή έπινε και ήταν άνεργος. Πολλές γυναίκες υιοθετούν και οι ίδιες τις σεξιστικές θέσεις που υπάρχουν στην κοινωνία και γίνονται φορείς τους. Όμως αντί να τις κατηγορούμε πως αυτές φταίνε που μένουν σε μια τέτοια σχέση, μπορούμε να τις αφυπνίσουμε και να τους εξηγήσουμε πως η βία του συζύγου δεν είναι κάτι το «φυσιολογικό» σε καμία συνθήκη. Σίγουρα υπάρχουν πολλές γυναίκες άνεργες και αλκοολικές, όμως δεν επιλέγουν να ξυλοφορτώνουν τους συζύγους τους ή να τους βιάζουν. Να θυμίσω και το σύνθημα: «δεν είναι το αλκοόλ, δεν είναι η ανεργία, το χέρι του σήκωσε η πατριαρχία».

Λίγα λόγια για τη δίκη

Δεν θέλω να αναφερθώ σε λεπτομέρειες της δίκης, γράφτηκαν και αρκετά άρθρα που την παρουσίασαν με λεπτομέρειες. Κάθε φορά που πρόκειται να βρεθούμε σε ένα δικαστήριο για κάποιο περιστατικό έμφυλης βίας, μας είναι οικεία η σεξιστική ρητορική με την οποία ερχόμαστε αντιμέτωπες. Το δικαστήριο έκρινε πως η Παναγιώτα δεν κινδύνευσε και δεν αναγνώρισε πως βρισκόταν σε αυτοάμυνα. Μάλιστα, η εισαγγελέας στην αγόρευσή της ανέφερε πως η Παναγιώτα δεν μπορεί να αντιληφθεί την αξία της ανθρώπινης ζωής όπως εμείς που είμαστε «άλλου μορφωτικού επιπέδου» και ότι «δεν σέβεται τη ζωή μπροστά στο ένστικτο επιβίωσης». Η εισαγγελέας πρότεινε το ελαφρυντικό των μη ταπεινών κριτηρίων, καθώς ενήργησε με βάση τον αξιακό της κώδικα και δεδομένου ότι στο θύμα βρέθηκαν όλα τα προσωπικά του αντικείμενα και η πράξη δεν συνδέεται με κλοπή, όπως είπε.[6]

Ο συνήγορος της πολιτικής αγωγής στην αγόρευσή του ανέφερε πως από τη στιγμή που δεν υπήρχαν ίχνη πάλης, δεν υπάρχει και απόπειρα βιασμού και πως όπως χαρακτηριστικά είπε: «αν το σενάριο του βιασμού είναι αληθές, τα δυο έννομα αγαθά, της λεκτικής κακοποίησης και της ανθρωποκτονίας είναι αναντίστοιχα».

 

Η ρητορική της δίκης

Σε σχέση με τη ρητορική της δίκης έχει ενδιαφέρον να δούμε ότι κατακερματίζει τη σεξουαλικοποιημένη επίθεση – εδώ επίτηδες χρησιμοποιώ τον όρο σεξουαλικοποιημένη και όχι σεξουαλική, διότι σκοπός του βιαστή δεν είναι η σεξουαλική ικανοποίηση αλλά πρωτίστως η επιβολή της εξουσίας στο γυναικείο υποκείμενο. Μια τέτοια επιβολή μπορεί να περιλαμβάνει από προσβολές, απειλές, ακινητοποίηση, αγγίγματα, τράβηγμα μαλλιών, εξαναγκασμό σε στοματικό, καλλιέργεια φόβου, παρακολούθηση, υποτίμηση, κυνήγι, διείσδυση ή και όλα αυτά και άλλα. Αυτό που είδαμε, λοιπόν, είναι πως η σεξιστική ρητορική του δικαστηρίου αντιμετωπίζει διαφορετικά τη λεκτική παρενόχληση, τη σεξουαλική παρενόχληση, την απόπειρα βιασμού και τον βιασμό. Αυτή η κυρίαρχη θέση έχει ως απόρροια να θεωρείται βιασμός μόνο η διείσδυση του φαλλού και όλες οι υπόλοιπες εκφάνσεις του βιασμού να υποτιμώνται.

«Σεξ ίσον φαλλική διείσδυση, άρα βιασμός ίσον φαλλική διείσδυση». Και εδώ κάνουμε μεγάλο αγώνα ενάντια σε αυτή την κυρίαρχη αντίληψη για να καταρρίψουμε αυτό το πατριαρχικό κατάλοιπο που ταυτίζει το σεξ με τη διείσδυση και περιορίζει κατά πολύ την έννοια του βιασμού, αποδίδοντας μάλιστα και διαφορετικές ποινές ανάλογα με τον αν υπήρξε διείσδυση ή όχι. Επίσης, γυναίκες που έχουν βιώσει τον τρόμο του βιασμού, (από προσωπική επιλογή επιλέγω να μη χρησιμοποιώ τον όρο απόπειρα βιασμού, διότι πάλι σαν έννοια υποτιμά όλες τις διαφορετικές εκφάνσεις του βιασμού), το βίωμά τους ήταν τόσο ισχυρό, που πραγματικά δεν υπάρχει διαφοροποίηση στο αν τελικά τις έπιασε ο βιαστής, τις ακούμπησε ή υπήρξε διείσδυση. Οτιδήποτε παραβιάζει το χώρο ενός υποκειμένου, με λόγια, πράξεις, βλέμματα, άσκηση βίας ή εξουσίας αποτελεί βιασμό. Το να ανανοηματοδοτήσουμε την έννοια του βιασμού και τον επανορίσουμε θα μας βοηθήσει πολύ στις δίκες βιασμών, ώστε να μην απαλλάσσονται οι βιαστές ή να πέφτουν στα μαλακά, αλλά και στην ανάδειξη του γυναικείου προσωπικού βιώματος.

Και εδώ να υπενθυμίσω πως οι περισσότεροι βιασμοί λαμβάνουν χώρα μέσα στη σχέση ή στον γάμο, καθώς και μέσα στην οικογένεια από φιλικά και συγγενικά πρόσωπα, απλά σήμερα αναφέρθηκα πιο πολύ στον βιασμό στο δημόσιο χώρο.

Ένα ακόμη σημείο που αναφέρθηκε στη δίκη ήταν πως από τη στιγμή που δεν υπήρχαν ίχνη πάλης, δεν υπήρξε απόπειρα βιασμού. Αυτό είναι ένα επιχείρημα που συναντάμε σε πάρα πολλές δίκες βιασμού. Αφού δεν αντιστάθηκες, δεν έχεις εκδορές, αμυχές κλπ, «άρα τα ήθελες και ήταν συναινετικό σεξ». Αυτό όμως που συμβαίνει στις περισσότερες περιπτώσεις βιασμού είναι η ψυχολογική αντίδραση του παγώματος λόγω φόβου ή τρόμου. Η γυναίκα παγώνει, δεν αντιδρά και αποστασιοποιείται ψυχικά για να αντέξει τον πόνο. Είναι μια αντίδραση που την έχουν πολλά άτομα που έχουν βιώσει κακοποίηση και πολύ συχνά τα παιδιά. Η ψυχική αποστασιοποίηση στη διάρκεια μιας επίθεσης μπορεί να χρησιμεύσει ως άμυνα όταν, μετά το αρχικό πάγωμα, κάποια μπορεί σκεφτεί ότι δεν μπορεί να γλιτώσει από μια απειλητική κατάσταση.[7] Αυτή η ψυχολογική άμυνα είναι μια καταλυτική παράμετρος που σχεδόν ποτέ δεν λαμβάνεται υπόψη στα δικαστήρια, με αποτέλεσμα να κατηγορείται και πάλι η γυναίκα που δεν αντιστάθηκε στο βιασμό της.

Η Παναγιώτα καταδικάστηκε από το Μεικτό Ορκωτό Δικαστήριο του Ναυπλίου στις 27 Σεπτεμβρίου, ομόφωνα σε 15 χρόνια κάθειρξης για το κακούργημα της ανθρωποκτονίας από πρόθεση σε ήρεμη ψυχική κατάσταση, 6 μήνες φυλάκιση για το πλημμέλημα της οπλοφορίας και 6 μήνες για αυτό της οπλοχρησίας (τελική ποινή κατά συγχώνευση 15 χρόνια και 4 μήνες). Το δικαστήριο της έδωσε το δικαίωμα έφεσης.

-Το δικαστήριο έκρινε πως η Παναγιώτα δεν κινδύνευσε ούτε να βιαστεί ούτε κινδύνευσε η ζωή της με κάποιο τρόπο. Μάλιστα, η εισαγγελέας ανέφερε πως «ο Ζαφειρόπουλος είπε απλά κάτι παραπάνω».

-Δεν έλαβε υπόψη του τη νοητική στέρηση της Παναγιώτας και τον διαφορετικό τρόπο που μπορεί να αντιλήφθηκε τον κίνδυνο.

-Δεν έλαβε υπόψη ότι η Παναγιώτα εκείνο το βράδυ βίωσε μια δευτερογενή κακοποίηση, η πρώτη ήταν από τον χρόνια κακοποιητικό της πατέρα

Συνολικά καταδίκασε το δικαίωμα μιας γυναίκας να αντιδράσει, να υπερασπιστεί την εαυτή της, να αμυνθεί, να μη βιαστεί. Στο πρόσωπο της Παναγιώτας το ελληνικό δικαστήριο καταδίκασε όλες τις γυναίκες που αντιδρούν στην έμφυλη βία.

κα1

Κινήσεις Αλληλεγγύης στην Π.

Να πω πως η Παναγιώτα από την αρχή της φυλάκισής της είχε αλληλεγγύη από το φεμινιστικό-κουήρ κίνημα. Μια γυναίκα την επισκεπτόταν ανά τακτά χρονικά διαστήματα στη φυλακή και είχαν τηλεφωνική επικοινωνία, είχε αλληλογραφία με μια άλλη γυναίκα, μαζεύτηκαν χρήματα για τα έξοδά της στο κυλικείο της φυλακής και ρούχα. Παράλληλα, η ομάδα αλληλεγγύης προς την Παναγιώτα αποφάσισε την αλλαγή δικηγόρου και προτίμησαν μια γυναίκα που είχε εμπειρία σε παρόμοιες δίκες, την Ιωάννα Σφεντούμη. Καθώς πλησίαζε η δίκη, κοινοποιήθηκε η ανάγκη συγκέντρωσης χρημάτων για τα δικαστικά έξοδα και για αλληλεγγύη. Τα αντανακλαστικά ήταν άμεσα. Δημιουργήθηκε ένα συντονιστικό αλληλεγγύης στην Αθήνα και ένα στη Θεσσαλονίκη. Έγιναν αναρτήσεις πανό και αφισοκολλήσεις σε Αθήνα, Θεσσαλονίκη και Πάτρα. Μαζεύτηκαν χρήματα για οικονομική ενίσχυση από κουήρ στέκια και καταλήψεις, πραγματοποιήθηκαν καφενεία αλληλεγγύης στα πανεπιστήμια. Υπήρξε πολλή σημαντική παρουσία αλληλέγγυου κόσμου στο δικαστήριο από πολλές πόλεις της Ελλάδας, όπου και αναρτήθηκαν τρία πανό. Παράλληλα, γράφτηκαν πάρα πολλά κείμενα αλληλεγγύης και υπήρξε μεγάλη δημοσιοποίηση της απόφασης.

Τι θέλει να πει η ίδια

Αυτή τη στιγμή η Παναγιώτα βρίσκεται ακόμη στον Κορυδαλλό και θα μεταφερθεί στις γυναικείες φυλακές της Θήβας. Ψυχολογικά δεν είναι καλά. Ήδη και πριν τη δίκη είχε κάνει κάποιες απόπειρες αυτοτραυματισμού χαράζοντας τα χέρια της. Οπότε τα πράγματα είναι γενικά δύσκολα για εκείνη. Η αλήθεια είναι πως δεν είχε συνειδητοποιήσει πως θα ξαναπάει φυλακή και επειδή θεωρούσε πως ήταν ατύχημα και πως δεν κατάλαβε πως έγινε, πίστευε πως θα αθωωθεί. Η δική της δήλωση μετά την ποινή ήταν: «Θέλω να επαναλάβω ότι λυπάμαι που η προσπάθεια να αντισταθώ στην επίθεση εναντίον εμένα και της φίλης μου εκείνη τη νύχτα είχε ως αποτέλεσμα το θάνατο του ανθρώπου. Δεν ήθελα να τον σκοτώσω, και λυπάμαι πολύ για αυτό που έγινε. Δεύτερον, θέλω να ευχαριστήσω όλες τις γυναίκες που μου συμπαραστέκονται και αισθάνομαι δυνατή γι’ αυτό. Τέλος, μου βάζουν 15 χρόνια φυλακή, ενώ εγώ περίμενα μια καλύτερη απόφαση, περίμενα να βγω από τη φυλακή όπου βρίσκομαι εδώ και πολύν καιρό. Θα παλέψω για μια καλύτερη απόφαση».

Κλείνοντας, να πω πως είναι ελπιδοφόρο το ότι υπάρχει ένα δίκτυο αλληλεγγύης προς γυναίκες που έχουν δεχτεί έμφυλη κακοποίηση, το οποίο εξαπλώνεται σε διάφορες πόλεις με τη δημιουργία φεμινιστικών και κουήρ ομάδων που έχουν τη δυναμική των ομάδων της δεκαετίας του ’80.

Προτάσεις

Παράλληλα με το ταμείο αλληλεγγύης σε διωκόμενες γυναίκες σε αυτοάμυνα για το οποίο θα μας μιλήσει η Άννα, έχουμε πολλή δουλειά ώστε να χτίσουμε αυτοοργανωμένες υποστηρικτικές δομές για τις γυναίκες που έχουν κακοποιηθεί, ώστε να νιώθουν ένα ασφαλές, υποστηρικτικό και φροντιστικό πλαίσιο και να μπορούν να μιλήσουν για τον βιασμό τους και την κακοποίηση τους. Με αυτοργανωμένη ομάδα ψυχολόγων που θα προσφέρουν δωρεάν υπηρεσίες γιατί είναι απαραίτητη η προσωπική φροντίδα του τραύματος του βιασμού, με δικηγόρους που θα έχουν φεμινιστική παιδεία και αναφορές, θα μπορούν να σταθούν στα δικαστήρια αντιπαλεύοντας τα σεξιστικά επιχειρήματα, με ταμείο αλληλεγγύης για τα θύματα βιασμού για όλη την δικαστική διαδικασία, αλλά και για αυτές που βρίσκονται στη φυλακή λόγω αυτοάμυνας, με δίκτυο φιλοξενίας γυναικών που μπορεί να κακοποιούνται μέσα στη σχέση ή στον γάμο. Όλα αυτά μπορεί να ακούγονται μεγαλεπήβολες προτάσεις, όμως αν δεν χτίσουμε σιγά σιγά ένα κίνημα έμπρακτης αλληλεγγύης στους ανθρώπους που καταγγέλλουν τον βιασμό τους και μιλούν για την κακοποίησή τους, δεν μπορούμε να απαιτούμε να τα καταγγείλουν. Το κίνημα έχει πολλή δουλειά ακόμη να κάνει στα ζητήματα του αντισεξισμού, ώστε αυτά να ενταχθούν στην ήδη υπάρχουσα αντιφασιστική ατζέντα και να μην αντιμετωπίζονται ως ειδικά θέματα.

Σε σχέση με το ταμείο αλληλεγγύης διωκόμενων γυναικών, είναι σημαντικό αυτές οι γυναίκες που κατηγορούνται επειδή αμύνθηκαν για να υπερασπιστούν τις εαυτές τους να νιώθουν πως δεν τις ξεχνάμε, πως τις στηρίζουμε και πως θέλουμε να τις βοηθήσουμε να απαλλαχθούν από την κοινωνική κατακραυγή που τις φορτώνει με ενοχές για ένα φόνο που, αν δεν τον έκαναν, μπορεί να μη ζούσαν οι ίδιες.

[1] http://www.cnn.gr/news/ellada/story/36747/agrio-egklima-stin-korintho-22xroni-skotose-46xrono-sti-mesi-toy-dromoy

[2] http://www.mixanitouxronou.gr/22chroni-macherose-sti-mesi-tou-dromou-46chrono-ischirizete-oti-tin-parenochlise-sexoualika/

[3] http://newpost.gr/ellada/454267/h-bia-einai-h-prwth-aitia-thanatoy-twn-gynaikwn-pagkosmiws

[4] http://www.gazzetta.gr/plus/koinwnia/article/1147877/nekros-18hronos-sto-peristeri-apo-ta-heria-toy-patera-toy

[5] https://www.thepressroom.gr/ellada/thrinos-stin-petroypoli-pethane-i-18hroni-poy

[6] Περιγραφή της δίκης https://omniatv.com/6278

[7] http://www.kathimerini.gr/921908/article/epikairothta/episthmh/tonikh-akinhsia-giati-ta-8ymata-viasmoy-den-antistekontai

Share

25η Νοεμβρίου: Η κληρονομία των τριών γυναικών που ανέτρεψαν έναν δικτάτορα

mirabal-butterflies-sisters

της Esra Dogan

Πολλοί γνωρίζουν ότι η 25η Νοεμβρίου είναι η Διεθνής Ημέρα για την Εξάλειψη της Βίας κατά των Γυναικών, αλλά πολύ λιγότεροι γνωρίζουν την ιστορία πίσω από αυτήν, την ιστορία των τριών γενναίων γυναικών ακτιβιστριών, των Aδελφών Μιραμπάλ, που έδωσαν τη ζωή τους για να τερματίσουν μια δικτατορία. Στις 25 Νοεμβρίου 1960, τρεις από τις τέσσερις αδελφές Μιραμπάλ, η Minerva, η Maria Teresa και η Patria, σκοτώθηκαν από τη δικτατορία του Rafael Leonidas Trujillo στη Δομινικανή Δημοκρατία, προκαλώντας διαμαρτυρίες που τελικά οδήγησαν στη δολοφονία του δικτάτορα στις 30 Μαΐου, 1961.

Ο Trujillo εξελέγη Πρόεδρος της Δομινικανής Δημοκρατίας το 1931 με δημόσια ψηφοφορία μετά από στρατιωτικό πραξικόπημα. Σύντομα μετατράπηκε σε έναν από τους πιο σκληρούς δικτάτορες στην ιστορίας της Λατινικής Αμερικής και κυβέρνησε τη χώρα κάτω από ένα τυραννικό καθεστώς για τρεις δεκαετίες. Για πολλά χρόνια ο Trujillo υποστηρίχθηκε από την αστική τάξη, η οποία εκτίμησε τις πολιτικές οικονομικής ανάπτυξης που εφάρμοσε και έκανε τα στραβά μάτια στις αυξανόμενες παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Καθώς η διαφθορά αυξήθηκε σημαντικά, εκείνοι που επωφελήθηκαν περισσότερο από την οικονομική πρόοδο ήταν οι επιχειρηματίες του πελατειακού και διεφθαρμένου κύκλου του Trujillo και οι στρατιωτικοί που στήριζαν την τυραννία του.

Καθ΄ όλη τη διάρκεια της εξουσίας του, ο Trujillo έλεγχε το ραδιόφωνο, τον Τύπο και τις υπηρεσίες μεταφοράς και τηλεπικοινωνιών και χρησιμοποιούσε ένα εκτεταμένο δίκτυο μυστικής αστυνομίας και κατασκόπων για να καταστείλει κάθε αντιπολίτευση εναντίον του. Όποιος τολμούσε να μιλήσει εναντίον του φυλακιζόταν, βασανιζόταν ή δολοφονούνταν από αγνώστους. Ο Trujillo ήταν προσωπικά υπεύθυνος για τη δολοφονία τουλάχιστον 50 χιλιάδων ανθρώπων. Είχε δώσει απευθείας εντολή για τη γενοκτονία του Πάρσλει, που διεξήχθη από το Δομινικανό Στρατό το 1937 ενάντια στους Αϊτινούς που ζούσαν στη χώρα, με αποτέλεσμα το θάνατο περίπου 20 χιλιάδων ανθρώπων.

Ως σκληρός και μισογύνης δικτάτορας, ο Trujillo χρησιμοποιούσε την εξουσία του για τη συστηματική κακοποίηση γυναικών και κοριτσιών. Προσλάμβανε άντρες για να διατρέχουν την ύπαιθρο για νεαρά κορίτσια, τα οποία απήγαγε και βίαζε, καθώς και «επιλεγμένα» κορίτσια που προσκαλούνταν στα πάρτι που οργάνωνε ο ίδιος για να ασελγήσει πάνω τους. Μετά από μια τέτοια αποστολή οι αδελφές Μιραμπάλ, οι οποίες ήταν από αγροτική οικογένεια της μεσαίας τάξης, αναγκάστηκαν να συμμετάσχουν σε ένα από τα πάρτι του. Εκεί o Trujillo στόχευσε τη Minerva. Η Minerva απέρριψε τις σεξουαλικές προτάσεις του Trujillo, τον χαστούκισε στο πρόσωπο και έφυγε από το πάρτι με την οικογένειά της.

Ο Trujillo, εξοργισμένος από την συμπεριφορά της, προσπάθησε να κάνει τη ζωή της Minerva μια σκέτη κόλαση. Σύντομα, ο πατέρας της Minerva φυλακίστηκε και βασανίστηκε, με αποτέλεσμα να πεθάνει λίγο μετά την αποφυλάκιση του. Στο δεύτερο έτος της νομικής σχολής η Minerva αποκλείστηκε από τα μαθήματα έως ότου έδωσε μια δημόσια ομιλία που εκθείαζε τις αρετές του Trujillo. Ακόμα και όταν αποφοίτησε χρόνια αργότερα, της αρνούνταν να ασκήσει το επάγγελμα.

Η Minerva όχι μόνο αρνήθηκε να λυγίσει στις απαιτήσεις του Trujillo, αλλά κατά τα σχολικά της χρόνια πήρε ενεργά μέρος στο αντιστασιακό κίνημα ώστε να καταπολεμήσει την οργή του. Σύντομα οι αδελφές της Minerva, Maria Teresa και Patria, την ακολούθησαν στην αντίσταση. Μαζί με τους συζύγους τους τελικά σχημάτισαν μια ομάδα που ονομάστηκε «Κίνημα της 14ης Ιουνίου», από την ημερομηνία μιας σφαγής της οποίας ήτανε μάρτυρας η Patria. Μοίραζαν φυλλάδια και συνέλεγαν υλικά για όπλα και βόμβες για να χρησιμοποιηθούν για την επανάστασή τους. Εντωμεταξύ, φυλακίστηκαν και ανακρίθηκαν πολλές φορές και οι οικογενειακές τους περιουσίες κατασχέθηκαν, αλλά δεν λύγισαν. Σύντομα, αυτές οι τρεις αδελφές έγιναν ευρέως γνωστές με την κωδική ονομασία Las Mariposas (οι Πεταλούδες) μεταξύ της Δομινικανής κοινωνίας.

Το 1960 η ομάδα σχεδίαζε να δολοφονήσει το Truijillo, ωστόσο οι προθέσεις τους διέρρευσαν και όλα τα μέλη της ομάδας, συμπεριλαμβανομένων των τριών αδελφών και των συζύγων τους, ρίχτηκαν στη φυλακή. Λόγω της διεθνούς πίεσης, οι γυναίκες της ομάδας απελευθερώθηκαν. Ωστόσο, λίγο μετά την απελευθέρωση, ο Trujillo διέταξε να σκοτωθούν οι αδελφές Μιραμπάλ.

Στις 25 Νοεμβρίου του 1960, καθώς η Minerva, η Maria και η Patria  επέστρεφαν από μια επίσκεψη στους συζύγους τους στη φυλακή, η μυστική αστυνομία έστησε ενέδρα στο τζιπ τους σε ένα ορεινό πέρασμα. Οι αδελφές Μιραμπάλ στραγγαλίστηκαν και ξυλοκοπήθηκαν μέχρι θανάτου και τα σώματά τους ξανατοποθετήθηκαν στο τζιπ και ρίχτηκαν από έναν βράχο, για να φανεί ως ατύχημα.

Ο Trujillo σκέφτηκε ότι θα μπορούσε να γλιτώσει από τη δολοφονία των αδελφών Μιραμπάλ, όπως και με τις χιλιάδες πριν από αυτή. Ωστόσο, ο «θάνατος των Πεταλούδων» αποτέλεσε καταλύτη για την ανατροπή του, τροφοδοτώντας το πνεύμα της επανάστασης στην κοινωνία. Η ιστορία του αγώνα των αδερφών Μιραμπάλ και του θανάτου τους έσπρωξε τους ανθρώπους να βρουν το θάρρος να εξαφανίσουν τον δεσπότη. Οι ταραχές αυξήθηκαν και έξι μήνες αργότερα ο Trujillo δολοφονήθηκε από στρατιωτικούς ηγέτες.

Τον Φεβρουάριο του 1963 η Δομινικανή Δημοκρατία εξέλεξε μια δημοκρατική κυβέρνηση για πρώτη φορά μετά από καιρό και οι αδελφές Μιραμπάλ έγιναν σύμβολα για τη λαϊκή αντίσταση. Τα επόμενα χρόνια η μοναδική επιβιώσασα από τις αδελφές Μιραμπάλ, Doña Dede, αφιέρωσε τη ζωή της για να διαδώσει την κληρονομιά που άφησαν οι ηρωίδες αδελφές της και να μεγαλώσει τα έξι παιδιά τους, πολλά από τα οποία έλαβαν κυβερνητικές θέσεις όταν μεγάλωσαν. Το 1992 ίδρυσε το Ίδρυμα των Αδελφών Μιραμπάλ και στη συνέχεια ένα μουσείο στην μνήμη τους στην ιδιαίτερη πατρίδα τους Salcedo (το οποίο μετονομάστηκε σε Hermanas Mirabal προς τιμή τους το 2007). Και το 1999 η Γενική Συνέλευση των Ηνωμένων Εθνών όρισε και επισήμως την 25η Νοεμβρίου, ημερομηνία δολοφονίας των Αδελφών Μιραμπάλ, ως τη Διεθνή Ημέρα για την Εξάλειψη της Βίας κατά των Γυναικών.

Σήμερα η κληρονομιά της γενναίας αντίστασης των αδελφών Μιραμπάλ μας υπενθυμίζει πως οι γυναίκες που επέλεξαν να υψώσουν το ανάστημα τους εναντίον της τυραννίας και της βίας μπορούν να ανατρέψουν την υπεροχή των δεσποτικών εξουσιαστών. Η Julie Alvarez, η συγγραφέας του βιβλίου Ο καιρός των πεταλούδων ήταν εξαιρετικά εύστοχη όταν χαρακτήριζε τις αδελφές Μιραμπάλ «φεμινιστικά ινδάλματα». Όπως είπε, «είναι μια υπενθύμιση ότι έχουμε επίσης και τις δικές μας επαναστάτριες ηρωίδες, τις δικές μας Τσε Γκεβαρά».

αγωνίστριες λατινικής αμερικής

Share

“Το δικαίωμα στην αυτοάμυνα είναι δικαίωμα στη ζωή”

αφισάκι 25ης Νοέμβρη

Το Δικαίωμα στην Αυτοάμυνα είναι Δικαίωμα στη Ζωή.

Ούτε Μία Λιγότερη.

Χτυπούν Μία – Οργανωνόμαστε Όλες.

Η περίπτωση της Π.

Κόρινθος, 22/6/2016. 

Η 22χρονη Π. ζει στον δρόμο, έχει φύγει από το σπίτι της καθώς αντιμετώπιζε συστηματική κακοποίηση από τον πατέρα της. Το βράδυ της 22ας Ιουνίου κάθεται σε ένα παγκάκι με τη 17χρονη Ι. Ο 46χρονος Ζ. βγαίνοντας από ένα μπαρ, τις πλησιάζει και τους επιτίθεται σωματικά και λεκτικά. Παραβιάζει σωματικά την ανήλικη, αρπάζοντας της το στήθος. Προτείνει χρήματα στη 17χρονη προκειμένου να κοιμηθεί μαζί του. Εκείνη αρνείται και οι δύο γυναίκες επιδιώκουν να απομακρυνθούν αλλά ο Ζ. τους επιτίθεται ξανά και τραβάει την Π. από τα μαλλιά. Κατά τη διάρκεια της εντεινόμενης σεξιστικής επίθεσης, μέσα σε ένα καθεστώς απόλυτου φόβου και πανικού, η 22χρονη νομίζει ότι ο Ζ. πάει να βγάλει μαχαίρι. Στην προσπάθειά της να αμυνθεί τραυματίζει θανάσιμα τον άντρα με το μαχαίρι που κουβαλούσε μαζί της για να προστατεύει τον εαυτό της, καθώς ζούσε στο δρόμο.

Ναύπλιο, 27/9/2017, Μικτό Ορκωτό Δικαστήριο.

Το δικαστήριο επιβάλλει στην Π. ποινή 15 ετών και 4 μηνών για ανθρωποκτονία από πρόθεση σε ήρεμη ψυχική κατάσταση και για παράνομη οπλοκατοχή. Δεν αναγνωρίζει ούτε το αυτονόητο και νομικά θεμελιωμένο δικαίωμα στην αυτοάμυνα, ούτε την εν βρασμώ ψυχική κατάσταση στην οποία βρισκόταν. Στα μάτια της έδρας, «η Π. λόγω του περιβάλλοντος φτώχειας στο οποίο είχε μεγαλώσει δεν μπορούσε να αντιληφθεί την αξία της ανθρώπινης ζωής, όπως εμείς που είμαστε άλλου μορφωτικού επιπέδου και έτσι δεν σέβεται τη ζωή μπροστά στο ένστικτο επιβίωσης». Πέραν αυτής της ταξικής διάκρισης απέναντί της, το δικαστήριο παρουσίασε τον Ζ. ως ευυπόληπτο πολίτη και δεν δέχτηκε να παρουσιαστούν τα βίντεο που έδειχναν προηγούμενες σεξουαλικές επιθέσεις του ίδιου σε άλλες γυναίκες εκείνο το βράδυ. Η 17χρονη Ι. κατηγορείται για συνέργεια σε ανθρωποκτονία από πρόθεση και η δίκη της εκκρεμεί.

Η περίπτωση της Ν.

Η Ν., μετανάστρια δεύτερης γενιάς, κακοποιείται συστηματικά, λεκτικά και σωματικά, από τον Έλληνο-Γάλλο πρώην της το χειμώνα του 2015. Στις 8 Απρίλιου 2016, όταν ένας καυγάς ξεκίνησε στο σπίτι τους, η συμπεριφορά του Σ. έγινε τόσο βίαιη που η Ν. φοβήθηκε για την ίδια τη σωματική της ακεραιότητα. Άρχισε να την χτυπάει τραβώντας την στην κουζίνα. Εκεί η Ν. είδε ένα μαχαίρι, το πήρε με σκοπό να τον ακινητοποιήσει και στην προσπάθειά της αυτή τον τραυμάτισε.  

Σύρος, 8/11/2017, Τριμελές Πλημμελειοδικείου Σύρου.

Εκδικάζεται η υπόθεση της Ν, η οποία κατηγορούνταν για ενδοοικογενειακή επικίνδυνη σωματική βλάβη, παράνομη οπλοφορία και οπλοχρησία. Εφαρμόζοντας τις σχετικές διατάξεις του Ποινικού Κώδικα για άμυνα (ΠΚ αρθ, 22 & 23), υπογραμμίζοντας ότι η Ν. διέπραξε την κρινομένη πράξη για να υπερασπισθεί την εαυτή της, «απαντώντας» στην άδικη και παρούσα επίθεση που είχε ξεκινήσει ο σύντροφος της εναντίον της, το δικαστήριο την αθωώνει από όλες τις κατηγορίες.

Η περίπτωση της Τ.

Αθήνα, 8/8/2016.

Η 40χρονη Τ. μετανάστρια από τη Ρωσία έζησε 5 μήνες κακοποίησης από τον πρώην σύντροφό της, τον 42χρόνο Γ.Μ. Το βράδυ του Αυγούστου, η Τ. είχε γυρίσει από τη δουλειά της και μαγείρευε στην κουζίνα, ο Γ. ήρθε στο σπίτι της, ξεκινώντας καυγά, ενώ δεν άργησε να γίνει βίαιος: ήρθε από πίσω της, την έπιασε από το λαιμό και τα μαλλιά. Εκείνη κάτω από καθεστώς φόβου προκειμένου να προστατέψει την εαυτή της χρησιμοποίησε το μαχαίρι που βρισκόταν στα χέρια της για να απεμπλακεί από τα χέρια του, τραυματίζοντας τον με δύο μαχαιριές. Λίγο καιρό αργότερα ο Γ. πέθανε στο νοσοκομείο λόγω μετεγχειρητικών επιπλοκών.

17/11/2017, Πρωτοδικείο Αθηνών.

Ξεκινά η δίκη της Τ. με κατηγορίες για ανθρωποκτονία σε ήρεμη ψυχική κατάσταση από πρόθεση και παράνομη οπλοχρησία. Η Τ. αρνείται την κατηγορία όπως αποδίδεται και υποστηρίζει ότι υπάρχει άμυνα, ή έστω υπέρβαση ορίων άμυνας, η οποία προκλήθηκε λόγω του φόβου και της ταραχής από την επίθεση που δέχτηκε. Η προσπάθεια αυτοάμυνάς της σε μια κακοποιητική κατάσταση που απειλούσε τη ζωή της δεν γίνεται δεκτή από την έδρα, η οποία την αμφισβητεί συστηματικά, και παραπέμπει στη γνωστή σε εμάς άποψη ότι τον χτύπησε από ανθρωποκτόνο πρόθεση, για να τον τιμωρήσει. Σε ένα κρεσέντο πατριαρχικής συλλογιστικής, μάλιστα, η εφέτης ρωτούσε ανάμεσα στα άλλα «γιατί δεν φεύγατε από το σπίτι σας, αφού σας κακοποιούσε;», ενώ η κατηγορούμενη είχε ήδη τονίσει ότι το σπίτι ήταν δικό της, ζητούσε από το θύμα να φύγει αλλά αυτός δεν έφευγε, ενώ επέμενε ότι πέντε μήνες δεν μπορεί να θεωρηθεί χρόνια κακοποίηση.

Η Π., η Ν., και η Τ. είμαστε εμείς.

Μέσα από αυτές αλλά και από πολλές ακόμη περιπτώσεις αναδεικνύεται ο βαθιά πατριαρχικός, ρατσιστικός και ταξικός χαρακτήρας της «δικαιοσύνης». Γυναίκες, θηλυκότητες, λοατκια+, μαύρες, μετανάστριες, μουσουλμάνες, ρομά, νευροδιαφορετικές, χρήστριες, σεξεργάτριες δέχονται βία και όταν καταφέρνουν να υπερασπιστούν τις εαυτές τους, βρίσκονται στο εδώλιο της κατηγορούμενης, καλούμενες να αποδείξουν την αθωότητά τους.

Δεν μας κάνει εντύπωση η κοινή γραμμή των δικαστηρίων, τα οποία παραβλέπουν τον καθημερινό σεξισμό, την πατριαρχική βία και τις πολλαπλές καταπιέσεις που δεχόμαστε ως γυναίκες. Βία που την ζούμε καθημερινά στο λεωφορείο, στη δουλειά, στον δρόμο, στο σπίτι, στην σχολή. Όλα τα ενοχλητικά βλέμματα, τα σιχαμένα σχόλια, τα «τυχαία» αγγίγματα, οι δρόμοι που αποφεύγουμε προκειμένου να κυκλοφορούμε ασφαλείς. Η κακοποίηση στο σπίτι από τον σύντροφο, τον σύζυγο, τον αδερφό ή τον πατέρα, η βία της της υποχρεωτικής απλήρωτης φροντίδας σε παιδιά, γονείς, αρρώστους. Η διπλή εκμετάλλευση και ο έλεγχος πάνω στα σώματά μας από τα αφεντικά – ναι, τα μικρότερα μεροκάματα είναι βία, οι ελαστικές σχέσεις εργασίες που πρώτες βιώνουμε είναι βία, η εγκυμοσύνη που αντιμετωπίζεται ως απειλή και λόγος απόλυσης είναι βία, τα περιστατικά σεξουαλικής παρενόχλησης με τον εκβιασμό της απόλυσης αν αντιδράσεις είναι βία.

Κι είναι η κορυφή της έμφυλης βίας που καταλαμβάνουν ο βιασμός και οι γυναικοκτονίες. Όπως ο ομαδικός βιασμός στην Ξάνθη, εκεί που αθωώθηκαν οι δράστες. Όπως η γυναικοκτονία της 32χρονης Δ. με 14 μαχαιριές, στο Β’ Νεκροταφείο Αθηνών.

Στην παγκόσμια καθημερινότητα της έμφυλης βίας η αυτοάμυνα αποτελεί μονόδρομο στην επιβίωσή μας και αναφαίρετο, νομικά θεμελιωμένο, δικαίωμά μας. Πότε, όμως, μας επιτρέπεται από το εκάστοτε δικαστήριο και την κοινωνία να υπερασπιζόμαστε τις εαυτές μας και με ποια μέσα άμυνας; Γιατί δεν φτάνουν οι μαρτυρίες μας για να αποδείξουν τις καθημερινές σεξουαλικές επιθέσεις που βιώνουμε; Γιατί ο λόγος των προνομιούχων στα πλαίσια της πατριαρχίας έχει μεγαλύτερη ισχύ από τον δικό μας; Το δικαστήριο άραγε δεν μπορεί ή δεν θέλει να καταλάβει για ποιο λόγο μία γυναίκα χρειάζεται να κουβαλάει μαζί της ένα μέσο άμυνας;

Για μας είναι ξεκάθαρο ότι τόσο η Π., η Ν. και η Τ. αλλά και τόσες άλλες, είναι άμεσοι στόχοι της πατριαρχίας. Μας είναι επίσης ξεκάθαρο ότι η βία που υπέστησαν και εξακολουθούν να υφίστανται όπως και η συνήθης αδικία του δικαστικού συστήματος απέναντι τους (παρά τις εξαιρέσεις όπως στην υπόθεση της Ν.) είναι αποτέλεσμα των ίδιων συστημάτων εξουσίας που καταπιέζουν, εκμεταλλεύονται και κακοποιούν συστηματικά και τις τρανς γυναίκες. Ανοίγοντας το ζήτημα του δικαιώματος στην αυτοάμυνα επιδιώκουμε διαθεματικούς αγώνες ενάντια στις σύγχρονες καπιταλιστικές-πατριαρχικές και ρατσιστικές κοινωνίες και τα δικαστικά τους συστήματα.

Ως γυναίκες, ταυτιζόμαστε με τη φωνή της Ι. όταν προκλητικά ρωτήθηκε από τον δικαστή αν η επίθεση αποτελούσε απόπειρα βιασμού: «Δεν μπορείς να ξέρεις πότε ξεκινάει και που φτάνει. Το επιθετικό άγγιγμα προφανώς μπορεί να αποτελεί αρχή». Επίσης ταυτιζόμαστε με τη φωνή της Π., όταν ο δικαστής τη ρώτησε για ποιο λόγο δεν τραυμάτισε ποτέ τον κακοποιητικό πατέρα της: «Τον φοβόμουνα. Τον τρέμω τον πατέρα μου».

Από μικρές εκπαιδευόμαστε στον φόβο και στην ενοχή όχι μόνο για τη συμπεριφορά μας, αλλά και για την αντίστασή μας. Κουραστήκαμε πια να φοβόμαστε και να λέμε συνεχώς ότι τα σώματά μας είναι δικά μας. Κουραστήκαμε να απολογούμαστε για όσες φορές υπερασπιστήκαμε έμπρακτα την αξιοπρέπειά μας. Οι ζωές μας δεν είναι κατώτερες από αυτές των προνομιούχων υποκειμένων, όσο κι αν προσπαθούν το δικαστήριο και η κοινωνία να μας πείσουν για το αντίθετο.

Στην καθημερινή απειλή απαντάμε δυναμικά με όποιο μέσο άμυνας έχουμε διαθέσιμο!

Καλούμε στις 25 Νοέμβρη στις 12 στη Καπνικαρέα φεμινιστικές και λοατκια+ ομάδες και συλλογικότητες, τα γυναικεία και λοατκια+ τμήματα των οργανώσεων του μαζικού κινήματος.

Καλούμε τις οργανώσεις και τις συλλογικότητες που θέλουν να βρεθούν στον δρόμο μαζί μας .

Προκειμένου να διασφαλιστεί ο συμπεριληπτικος και διαθεματικός χαρακτήρας της κινητοποίησης κάνουμε σαφές ότι δε θα γίνει αποδεκτή η οργανωμένη παρουσία ομάδων και οργανώσεων που έχουν παράξει ή/και συγκαλύψει μορφές έμφυλης βίας και τρανσφοβίας.

ΑΜΕΣΗ ΑΠΕΛΕΥΘΕΡΩΣΗ ΤΗΣ Π.ΑΜΕΣΗ ΑΠΕΛΕΥΘΕΡΩΣΗ ΤΗΣ Τ.ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗ ΣΤΗΝ Κ.

Δικτύωση για το Δικαίωμα στη Γυναικεία Αυτοάμυνα

Share

Η Ν. νίκησε τον αγώνα για το δικαίωμα στην αυτοάμυνα

αυτοαμυνα

των Ειρήνη Κωνσταντοπούλου και Esra Dogan

Την περασμένη Τετάρτη (8 Νοεμβρίου) το Τριμελές Πλημμελειοδικείου Σύρου, εκδικάζοντας την υπόθεση της Ν, η οποία κατηγορούταν για ενδοοικογενειακή επικίνδυνη σωματική βλάβη, παράνομη οπλοφορία και οπλοχρησία, επειδή μαχαίρωσε τον πρώην σύντροφο της που της επιτέθηκε σωματικά και λεκτικά, την αθώωσε πλήρως από τις κατηγορίες, αναγνωρίζοντάς της το δικαίωμα στην αυτοάμυνα.

Η τελεσίδικη απόφαση του δικαστηρίου εφάρμοσε τις σχετικές διατάξεις του Ποινικού Κώδικα για άμυνα (ΠΚ αρθ, 22 & 23), υπογραμμίζοντας ότι η Ν. διέπραξε την κρινόμενη πράξη για να υπερασπισθεί την εαυτή της, «απαντώντας» στην άδικη και παρούσα επίθεση που είχε ξεκινήσει ο σύντροφος της εναντίον της. Ειδικότερα, έγινε δεκτό ότι η Ν. προέβη στην σωματική βλάβη του συντρόφου της με το μοναδικό εκείνη τη στιγμή πρόσφορο μέσο άμυνας που βρισκόταν κοντά της, δηλαδή το μαχαίρι, προκειμένου να προασπίσει το έννομο αγαθό της ζωής της. Επέλεξε αυτόν τον τρόπο αυτό-άμυνας, εξαιτίας του φόβου και της ταραχής που προκλήθηκε σε αυτήν από την προηγούμενη επίθεση του συντρόφου της.

Η ιστορία της Ν.:

Η Ν. είναι μια νεαρή μετανάστρια, η οποία γεννήθηκε στην Αθήνα από γονείς με καταγωγή από την Αφρική. Το χειμώνα του 2015, όσο ζούσε σε ένα ελληνικό νησί για δουλειά συναντήθηκε με έναν Έλληνο-Γάλλο άντρα και άρχισαν να συζούν. Σύντομα η συντροφική τους σχέση μετατράπηκε σε μια καταπιεστική και βίαιη κατάσταση, με επαναλαμβανόμενες λεκτικές και σωματικές επιθέσεις σε βάρος της Ν.. Στις 8 Απριλίου 2016,κι όταν ένας καυγάς ξεκίνησε στο σπίτι τους, η συμπεριφορά του Σ. έγινε τόσο βίαια, σε σημείο που η Ν. φοβήθηκε για την ίδια την σωματική της ακεραιότητα λόγω της επίθεσης, και έτσι πήρε ένα μαχαίρι με σκοπό να ακινητοποιήσει τον Σ, τελικώς τραυματίζοντας τον.

Η Ν. είχε εξηγήσει αυτή τη μέρα έτσι:

«Μιλάγαμε ήρεμα και ωραία και εκεί ξεκίνησε πάλι τσακωμός, να με χτυπάει. Με τράβαγε από το σαλόνι μέχρι την κουζίνα, με χτύπαγε, και είδα εκεί ένα μαχαίρι. Εκεί μου πέρασε από το μυαλό μου… δεν ξέρω τι… πήγαινε να με σκοτώσει. Είδα τη ζωή μου να περνάει μπροστά στα μάτια μου. Και ήθελα να τον ακινητοποιήσω. Και πήρα το μαχαίρι και τον τραυμάτισα.

Παίρνει τους φίλους του τηλέφωνο να ‘ρθουνε να τον πάνε νοσοκομείο. Πάμε όλοι νοσοκομείο και μετά ήρθε η αστυνομία από ‘κει και με πήρανε και με πήγαν στον εισαγγελέα στη Σύρο την επόμενη μέρα, μετά με άφησαν ελεύθερη.

Στο μεταξύ αυτός ήταν νοσοκομείο δύο βδομάδες και εγώ ήμουν στο σπίτι και μου έκανε ασφαλιστικά μέτρα. Και έφυγα από το σπίτι χωρίς τα πράγματά μου».

Ξαφνικά η Ν. βρήκε την εαυτή της να κατηγορείται ως υπεύθυνη για τα αποτελέσματα της αντρικής βίας που έχει δεχτεί. Παρόλο που ήταν εκείνη το θύμα τόσων και τόσων βίαιων επιθέσεων από τον πρώην σύντροφό της, η ίδια πήρε την ταυτότητα της «κατηγορουμένης». Από εκεί ξεκίνησε ο αγώνας της Ν. για την αναγνώριση του δικαιώματος της σε αυτοάμυνα.

Η πρώτη ορισθείσα δικάσιμος ήτανε το περασμένο Ιούνιο, άλλα αναβλήθηκε για δικαστικούς λόγους. Στο μεταξύ η φεμινιστική ομάδα «Καμία Ανοχή» μαζί με την «Ένωση Αφρικανών Γυναικών» οργάνωσαν, για να συγκεντρωθούν τα απαιτούμενα χρήματα για την ανανέωση της άδειας παραμονής και τα δικαστικά έξοδα της Ν., Αφρικανική κουζίνα αλληλεγγύης και πάρτι οικονομικής στήριξης. H «Καμία Ανοχή» δημοσίευσε τότε κάλεσμα για συμπαράσταση που ανάφερε μεταξύ άλλων «Εμείς αρνούμαστε να περιμένουμε να χυθεί το αίμα μιας γυναίκας πριν πιστέψουμε την ίδια για τη βία που έχει δεχτεί. Η Ν. είναι μία από εμάς. Θέλουμε ολόκληρη η κοινωνία να ακούσει πως οι γυναίκες δεχόμαστε βία και καταπίεση και επιδιώκουμε μέσα από αυτή μας την παρέμβαση να ανοίξει η συζήτηση για το δικαίωμά μας στην αυτοάμυνα, η οποία συχνά είναι ο μόνος τρόπος για να σώσουμε τις ζωές μας».

Στην αίθουσα του δικαστήριου:

Η υπόθεση της Ν. δεν ήτανε καθόλου εύκολη.

Πολλές προηγούμενες παρόμοιες υποθέσεις μας έχουν διδάξει ότι η αποδεικτική διαδικασία παραβλέπει τις συνθήκες μέσα στις οποίες εκδηλώνονται τα περιστατικά της έμφυλης και σεξουαλικής βίας. Δεδομένου ότι οι περισσότερες πράξεις αντρικής βίας γίνονται μέσα στους τέσσερις τοίχους ενός σπιτιού ή σε σημεία απόμερα, μακριά απ’ τα μάτια των περαστικών ή τρίτων, ως γυναίκες πέρα από την μαρτυρία μας, δύσκολα βρίσκουμε άλλα αποδεικτικά μέσα για να δείξουμε το πόσο βίαιες κι επικίνδυνες είναι οι επιθέσεις που έχουμε δεχτεί. Από την μια, όταν καταγγέλλουμε κακοποιητική συμπεριφορά η ακροαματική διαδικασία ξεκινά με το να αμφισβητεί εμάς τις ίδιες για την αλήθεια των ισχυρισμών μας. Από την άλλη, κοινωνία και δικαστές δείχνουν απορία και μεγάλη δυσπιστία στον φόβο που έχουμε για την ίδια μας τη ζωή.

Είχαμε ήδη μάθει πως τα δικαστήρια δεν αναγνωρίζουν στις γυναίκες το δικαίωμα τους στην αυτοάμυνα, με την αιτιολογία ότι δεν είναι επαρκή τα αποδεικτικά μέσα. Όπως και στην πρόσφατη περίπτωση της Π. που είχε αμυνθεί έναντι σε σεξουαλική βία και το δικαστήριο του Ναυπλίου επί της ουσίας απέρριψε περίπτωση αυτοάμυνας, αφού δεν κατείχε και το «θύμα» (επιτιθέμενος άνδρας) μαχαίρι.

Στην αίθουσα του δικαστηρίου η Ν. αγωνίστηκε να της αναγνωριστεί το δικαίωμα της σε αυτοάμυνα. Ήξερε την πραγματικότητα των δικαστικών αποφάσεων γενικά, αλλά και τις αδυναμίες που είχε η υπόθεση της λόγω έλλειψης αρκετών αποδεικτικών στοιχείων, που έδειχναν το ιστορικό βίας που της ασκούσε ο σύντροφος της.

Η Ν, ως κατηγορουμένη είχε το βάρος απόδειξης για τον ισχυρισμός της για κατάσταση άμυνας. Δυστυχώς, παρά το ότι αυτός ο ισχυρισμός ήταν και στην αρχική της απολογία, δεν συνοδευόταν από ιατροδικαστική έκθεση. Να σημειωθεί εδώ ότι κανένας από την αστυνομική υπηρεσία του νησιού δεν της είχε αναφέρει την αναγκαιότητα της εξέτασης της από ιατροδικαστή για να αποδείξει τις σωματικές βλάβες που της είχε προκαλέσει ο Σ. Έτσι η Ν. είχε πιστέψει πως όσα περιστατικά είχε καταθέσει στο αστυνομικό τμήμα ήτανε αρκετά.

Τώρα έπρεπε από το εδώλιο, να πείσει την έδρα για την ύπαρξη κατάστασης άμυνας, χωρίς όμως να έχει στα χέρια της ιατροδικαστική έκθεση.

Και ο Σ., ο οποίος κλήθηκε στο ακροατήριο να καταθέσει ως μηνυτής και μάρτυρας, ανέφερε ότι πριν τον τραυματισμό προηγήθηκε μόνο μια μικρή λογομαχία, όπου η Ν. είχε βρίσει την μητέρα του. Αρνήθηκε τη σωματική βία κατά της Ν. κατά τη διάρκεια της προηγούμενης μάχης, καθώς και σε όλη τη διάρκεια της σχέσης του με την Ν.. Η Εισαγγελέας σε αυτό τον ισχυρισμό του, ρώτησε κάτι πολύ ορθά, που από ό,τι φάνηκε άλλαξε την έκβαση της δίκης: «Μου φαίνεται αδιανόητο μία γυναίκα να τραυματίσει τον σύντροφό της έτσι στα καλά καθούμενα, χωρίς να έχει προηγηθεί κάτι, μόνο μια λογομαχία. Δύο είναι τα τινά: Είτε είναι ανισόρροπη, τρελή, είτε κάτι της κάνατε και δε μας το λέτε». Και όντως ο Σ. δεν το έλεγε.

Ώσπου η Ν. και η συνήγορος της ανέφεραν τα περιστατικά της συγκεκριμένης μάχης και των παλιότερων περιπτώσεων βίας, οπότε ο Σ. δυσκολεύτηκε να δώσει ξεκάθαρες απαντήσεις και προσπαθούσε να αποφύγει να τοποθετηθεί, λέγοντας ότι τάχα δεν θυμάται καλά και ότι έχει πιει αρκετά. Έφτασε όμως στο σημείο να μην μπορεί πλέον να αρνηθεί την ύπαρξη του ιστορικού της σωματικής βίας, όταν η συνήγορος της Ν. του έδειξε φωτογραφίες της Ν. που απεικόνιζαν τραυματισμούς και μελανιές στο σώμα της και είχαν τραβηχτεί ένα μήνα πριν το επίδικο συμβάν. Ήταν αδύνατο να αποκρούσει την κακοποιητική του στάση σε όλη τη διάρκεια της σχέσης τους.

Η εισαγγελέας τόνισε ότι αποδείχθηκε ότι ο Σ. όντως κακοποιούσε την Ν, η οποία μην μπορώντας να πράξει αλλιώς για να προστατευτεί, τον τραυμάτισε. Τελικά πρότεινε να αναγνωριστεί στην Ν. περίπτωση «αναγκαίας άμυνας». Οι δικαστές, μετά το διάλειμμα, ανακοίνωσαν την απόφαση τους για την Ν. «ΑΘΩΑ».

Έτσι η Ν. νίκησε τον αγώνα της για το δικαίωμα σε αυτοάμυνα. Νίκησε ενάντια στην κοινωνικοπολιτική νόρμα, που δίνει αξία στο λόγο του άντρα, υποτιμώντας και σιωπώντας το λόγο της γυναίκας, στην νόρμα που μας στερεί το δικαίωμα στην αυτοάμυνα, δηλαδή το δικαίωμά μας στη ζωή την ίδια.

Μετά τη δίκη η Ν. είπε ότι δεν θα μπορούσε να είχε νικήσει χωρίς το γυναικείο κίνημα δίπλα της. Ήταν χαρούμενη όχι μόνο για την εαυτή της, αλλά και για όλες οι γυναίκες που αμύνθηκαν απέναντι στη σεξιστική βία κι αυτό γιατί η αθωωτική απόφαση της δημιουργεί νομολογία και για το μέλλον.

Η υπόθεση της Ν. ήταν τρομερά σημαντική νίκη για όλες μας. Ήταν ένα μεγάλο βήμα για να αναγνωριστεί το δικαίωμά μας σε αυτοάμυνα στις δικαστικές αίθουσες. Αλλά μέχρι το δικαίωμά μας στην αυτοάμυνα να θεωρείται αυτονόητο από όλους και αναφαίρετο, Ο ΑΓΩΝΑΣ ΜΑΣ ΣΥΝΕΧΙΖΕΤΑΙ!

 

Διαβάστε ακόμα

Η Ν. αγωνίζεται για δικαιοσύνη, δεν την αφήνουμε μόνη!

Ας πεθάνει κι ένας άντρας: εισαγωγή στη γυναικεία αυτοάμυνα

Ο πατέρας ελεύθερος, Το θύμα φυλακή-Δικαιοσύνη πατριαρχική

 

 

Share

«ΣΟΚ στα Ιωάννινα ! Συνελήφθη επίδοξος δράκος»

δρακοσ

Κανένα σοκ δεν κράτησε προφυλακιστέο το Γιαννιώτη Κ. Σ., ο οποίος αν και ταυτοποιήθηκε επώνυμα για σεξουαλικές επιθέσεις και μία απόπειρα βιασμού, από 15 γυναίκες και από κάποιες ακόμα ανώνυμα, κυκλοφορεί ελεύθερος στην πόλη.

Το προφίλ του δράστη απογοήτευσε. Αρχικά, η Αστυνομία αναζητούσε έναν «σκουρόχρωμο, αλλοδαπό κι αλλόθρησκο», με τεκμήριο ενοχής ένα μαύρο μπουφάν (!). Για κακή τους τύχη, όμως, ο επίδοξος βιαστής είναι ντόπιος χριστιανός Γιαννιώτης, καθ’ όλα ενταγμένος στο κοινωνικό σύνολο (δουλειά, κοπέλα, φίλους, μανούλα που τον παρηγορούσε στο δικαστήριο…). Αφού τα Μίντια δεν μπόρεσαν να παίξουν το χαρτί του ρατσιστικού παραληρήματος με το «μετανάστη-άγριο κτήνος-βιαστή», κράτησαν διακριτικότητα όσον αφορά στην ταυτότητα του δράστη και στάθηκαν στις συνθήκες κατά τις οποίες συνέβησαν οι επιθέσεις. Κατά τον ίδιο τρόπο προβάλλεται οποιοδήποτε περιστατικό σεξουαλικής επίθεσης που έχει την τύχη να αναγνωριστεί ως τέτοιο. Υπάρχουν αναρίθμητα άλλα περιστατικά τα οποία δεν γνωστοποιούνται ποτέ.

Όσον αφορά στις γυναίκες που δέχονται σεξιστική επίθεση, αυτές συνήθως αναφέρονται από τα ΜΜΕ απλά ως αριθμός (εν προκειμένω 15 θύματα), απασχολούν ανάλογα με το τι φορούσαν και τι ώρα κυκλοφορούσαν και σίγουρα πρέπει να νοιώθουν ντροπή. Ε, όχι! Ντροπή πρέπει να νοιώθουν οι σεξιστές που θεωρούν αυτονόητο το να επιβάλλονται με τη βία (ψυχική, σωματική) σε ανθρώπους για να ικανοποιήσουν τις ορέξεις τους. Ντροπή πρέπει να νοιώθουν όσοι σιγοντάρουν τέτοιες συμπεριφορές, με τα σχόλια στο δρόμο, με την αποστροφή του βλέμματος σε φαινόμενα ενδοοικογενειακής βίας, με τα “πειράγματα” από τους συναδέλφους, με τα στριμώγματα από το αφεντικό. Ντροπή πρέπει να νοιώθει η οικογένεια, ως πυλώνας της πατριαρχίας, που χτίζει μέσα στα χρόνια το πρότυπο για το πώς πρέπει να είναι τα κορίτσια και πώς τα αγόρια. Όλα τα παραπάνω παραδείγματα είναι λίγα από αυτά που βιώνουμε καθημερινά και συμπυκνώνονται στον όρο κουλτούρα βιασμού.

Τον κύκλο ολοκληρώνει και η δικαιοσύνη που τη νομιμοποιεί, καννιβαλίζοντας το θύμα και αμφισβητώντας την αξιοπιστία της μαρτυρίας του, ενώ κατασκευάζει ελαφρυντικά για το θύτη. Άλλωστε, δε θα περιμέναμε κάτι διαφορετικό, αφού τάσσεται στο πλευρό της εξουσίας υπηρετώντας, προασπίζοντας και διατηρώντας το κυρίαρχο status quo, με βασικό της εργαλείο την πατριαρχία, ένα ιεραρχικό σύστημα αξιών. Χαρακτηριστικό παράδειγμα του πόσο ένοχη μπορεί να είναι η κοινωνική ανοχή απέναντι στην κουλτούρα αυτή, είναι το περιστατικό που συνέβη στην Ξάνθη (12/2012). Ο δράστης ήταν γνωστός για την παρενοχλητική του συμπεριφορά απέναντι σε γυναίκες. Δεν είχε όμως προβεί στην ακραία του μορφή (βιασμό), γι΄ αυτό και δεν θεωρούνταν άξιος ποινής. Η νομιμοποίηση αυτής της συμπεριφοράς από το περίγυρό του οδήγησε εν τέλει στο να βιάσει και να κάψει ζωντανή μια γυναίκα στην πυλωτή της πολυκατοικίας της, απέναντι από το μανάβικό του. Η κοινωνία της Ξάνθης μπορεί να σοκαρίστηκε αντιμέτωπη με την αιχμή του δόρατος, αδιαφορούσε κατ’ επανάληψη ωστόσο για το υπόλοιπο κοντάρι… Στην ίδια πόλη, πέντε χρόνια αργότερα, υπόθεση για ομαδικό βιασμό κατέληξε σε αθώωση των βιαστών και τη διαπόμπευση της κοπέλας. Απ΄ την άλλη μεριά, όταν τα γεγονότα έχουν νεκρό το θύτη και όχι το θύμα, (υπόθεση 22χρονης Ρομά στην Κόρινθο, 22/6/2016), το αποτέλεσμα είναι κάθειρξη σε 15 χρόνια φυλάκισης για τη γυναίκα που αμύνθηκε απέναντι στον επίδοξο βιαστή της. Σε αυτήν την περίπτωση, η στάση της γυναίκας δεν αναγνωρίστηκε ως αυτοάμυνα αλλά καταδικάστηκε ως αυτοδικία, βάσει νόμων της ζούγκλας, ενώ βιασμοί και παρενοχλήσεις αναγνωρίζονται γελοιωδώς ως ζωώδη αντρικά ένστικτα που οφείλουν να ικανοποιηθούν.

ΣΤΟ ΔΡΟΜΟ ΓΙΑ ΤΟ ΣΠΙΤΙ ΘΕΛΟΥΜΕ ΝΑ ΕΙΜΑΣΤΕ ΕΛΕΥΘΕΡΕΣ, ΟΧΙ ΓΕΝΝΑΙΕΣ !

Βαρεθήκαμε να νοιώθουμε αηδία σε χυδαία βλέμματα και σφυρίγματα, να κυκλοφορούμε με τα κλειδιά στο χέρι, να αποφεύγουμε τα σκοτεινά δρομάκια και δεν είναι λύση η συνοδεία από άντρες για την ασφάλειά μας, στις εξόδους μας. Δε γουστάρουμε να έχουμε προστάτες και να διακυβεύεται πάνω στα κορμιά μας η τιμή του πατέρα, του αδελφού, του συζύγου.

Τα σώματα και η σεξουαλικότητα μας, μάς ανήκουν!

Για να σπάσουμε τη ντροπή που οδηγεί στην ανοχή και την ενοχή, όταν δεχόμαστε σεξιστικές επιθέσεις.

Για να είμαστε ικανοί και ικανές να τις αναγνωρίζουμε ως τέτοιες. Επικοινωνούμε μεταξύ μας και οργανωνόμαστε απέναντι στην πατριαρχία για την υπεράσπιση της αξιοπρέπειας μας.

 

Κάλεσμα σε συζήτηση σε όσους και όσες εναντιώνονται στην πατριαρχία και την κουλτούρα του βιασμού, την Κυριακή 12/11/17, 12:00 στο Ελευθεριακό εργαστήρι F451 (Τσακάλωφ 20, Άλσος)

Πρωτοβουλία ενάντια στην Πατριαρχία και την κουλτούρα του βιασμού

 

 

Share

Και πάνω από 40 και μόνη και χωρίς παιδιά

motherhood

της Ιουλίας Λειβαδίτη

«Και τι έγινε;», θα ήταν η πιθανότερη συνέχεια ενός φεμινιστικού ή μάλλον και ψευδοφεμινιστικού ποστ. Γυναικεία ενδυνάμωση, αυτά έχουν ξεπεραστεί, η γυναίκα δεν χρειάζεται να έχει σύντροφο ή παιδιά για να είναι πλήρης, το ξέρουμε όλοι πια. Αντίστροφα, σε ένα μισογυνιστικό ποστ, η συνέχεια θα ήταν «να πως ο φεμινισμός έχει καταστρέψει τις γυναίκες».

Όμως για τις πολλές (περισσότερες από κάθε προηγούμενη γενιά) γυναίκες που βρίσκονται στη θέση να είναι πάνω από 40 και μόνες και χωρίς παιδιά, η αλήθεια δεν βρίσκεται σε καμία από τις δυο αφηγήσεις.

Ας πιάσουμε την πρώτη, δήθεν φεμινιστική αφήγηση: αν στενοχωριέσαι που δεν έχεις σύντροφο ή παιδιά, είσαι γκρινιάρα χωρίς λόγο ή και προδότρια του κινήματος. Αφού είμαστε οι εαυτές μας, η αξία μας δεν ορίζεται πια μέσω των συντρόφων ή των παιδιών μας. Όντως πλέον δεν ετεροκαθοριζόμαστε (τόσο έντονα όσο παλιά) και αυτό είναι καλό. Αλλά εκτός από κάποιες γυναίκες που είχαν την τύχη να έχουν μεγαλώσει ή να ζουν σε κάποια καλλιτεχνική, ακαδημαϊκή ή και ακτιβιστική φούσκα, οι περισσότερες από μας ζουν στη μέση ελληνική πραγματικότητα. Εκεί όπου, αν όχι το επιθυμητό, τότε σίγουρα το «φυσιολογικό» είναι να παντρευτείς και να κάνεις παιδιά. Μεγαλώνοντας, οι γυναίκες «μιας ορισμένης ηλικίας» που γνωρίζαμε ήταν σχεδόν αποκλειστικά παντρεμένες μητέρες. Αυτό υπήρχε γύρω μας, αυτό ήταν οι μανάδες μας, οι θείες μας, οι μαμάδες των συμμαθητριών μας, οι οικογενειακές φίλες. Η σπάνια περίπτωση μιας γυναίκας ανύπαντρης και χωρίς παιδιά ήταν πάντα η εξαίρεση, και σχολιάζονταν πάντα αρνητικά, είτε επιθετικά, είτε με λύπηση. Όταν βρήκαμε δουλειά, ξέραμε πολύ καλά ποιά ήταν η ατάκα με την οποία άντρες και γυναίκες μιλούσαν για ορισμένες συναδέλφισσες: «ε, τι περιμένεις, είναι ανύπαντρη/ δεν έχει παιδιά». Γεροντοκόρη, αγάμητη, τρελή, επιπόλαια, ωραιοπαθής, τσούλα, ψηλομύτα, να βρεθεί κάποιος να την πηδήξει να ησυχάσουμε, από όλα έχει ο μπαξές για την γυναίκα που είναι πάνω από 40, άτεκνη και μόνη. Πώς λοιπόν, όταν έχεις μεγαλώσει και συνεχίζεις να ζεις σε αυτή την κοινωνία, να βιώσεις αυτή την κατάσταση ως θετική ή έστω ως ουδέτερη; Όποια το καταφέρνει της βγάζω το καπέλο, πρέπει να έχει μεγάλη αυτοπεποίθηση (ή να ζει σε κάποια από τις προαναφερθείσες φούσκες).

Μετά υπάρχει και το άλλο άκρο, αυτές που αρνούνται να δούνε τη δυσκολία του να μεγαλώνεις, να γερνάς ουσιαστικά -για να λέμε και πράγματα με το ονομά τους- και να περνάς τη ζωή σου εντελώς μόνη… «Μην το λες, δεν είσαι μεγάλη, η Χ φίλη μου έκανε παιδί στα 50». «Η Ψ βρήκε σύντροφο στα 45». «Κι εγώ που παντρεύτηκα τι κατάλαβα;», «Δεν χαίρεσαι που δεν έχεις παιδιά και έχεις χρόνο και χρήματα να κάνεις ό,τι γουστάρεις;». Οι περισσότερες νομίζουν ότι είσαι φαντασιοπλήκτη που νιώθεις περιθωριοποιημένη: «έχεις κόμπλεξ», «δεν τα έχεις βρει με τον εαυτό σου», «αν ήσουν ικανοποιημένη δεν θα σε πείραζε τι λένε οι άλλοι», «αν είσαι μίζερη θα είσαι πάντα με παιδιά ή χωρίς», «μα ποιοί σχολιάζουν αρνητικά τις μόνες χωρίς παιδιά, δεν το πιστεύω!».

Όλα αυτά τα ωραία ουσιαστικά, είτε με «θετικό» είτε με αρνητικό τρόπο, προσωποποιούν ένα κοινωνικό θέμα, την πίεση που ασκεί η κοινωνία με άπειρους τρόπους στις γυναίκες να συμμορφωθούν, να παντρευτούν και να τεκνοποιήσουν. Το θέμα όμως δεν είναι αν κάποια έχει τα ψυχικά αποθέματα να αντιμετωπίζει το μπαράζ υποτιμητικών / συγκαταβατικών σχολίων από την τηλεόραση, τους φίλους, το ίντερνετ, το γραφείο, την οικογένεια. Τις αφόρητες πιέσεις για να καταψύξεις τα ωάρια σου, να κάνεις κάπως παιδιά ή να παντρευτείς κάποιον τέλος πάντων. Πράγματα που πολλοί ειλικρινά θεωρούν ότι θα σε κάνουν ευτυχισμένη και θα λύσουν το μεγαλύτερο μέρος των προβλημάτων σου. Μιλάμε για μια πίεση που είναι ακόμα πολύ πραγματική και πολύ έντονη, αν και ευτυχώς λιγότερη από παλιά. Υπάρχει όμως και πρέπει να την αναγνωρίσουμε, αν θεωρούμε το πρόβλημα ως ανύπαρκτο ή προσωπικό ζήτημα των γυναικών που το υφίστανται δεν θα το λύσουμε ποτέ.

Ούτε βγάζει πουθενά να αυτολογοκρινόμαστε επειδή είμαστε φεμινίστριες. Νομίζω πρέπει να είναι ΟΚ να πεις και εντός ενός φεμινιστικού πλαισίου ότι σε απασχολεί που δεν έχεις σύντροφο και παιδιά. Δεν είναι η αρχή και το τέλος των πάντων, αλλά είναι σημαντικό να μπορείς να εκφράσεις αυτή τη θλίψη. Είναι μια υπαρκτή ανθρώπινη ανάγκη. Υπάρχουν γυναίκες που ποτέ δεν ήθελαν παιδιά, το γνώριζαν από πάντα και είναι σίγουρες για την επιλογή τους αυτή. Αυτό δεν το αμφισβητώ σε καμιά περίπτωση. Όπως και υπάρχουν γυναίκες που θέλουν αλλά δεν μπορούν να κάνουν παιδιά και περνάνε εξαιρετικά δύσκολα –αλλά αυτό είναι θέμα για άλλη ανάρτηση. Εκτός όμως από αυτές που πάντα ήθελαν να κάνουν παιδιά και αυτές που ποτέ δεν ήθελαν να κάνουν, υπάρχουμε κι εμείς που βρεθήκαμε σε αυτή τη θέση, επειδή αυτό ακριβώς, βρεθήκαμε.

Δεν έγινε ούτε επειδή, όπως το θέλουν διάφοροι σεξιστές, πηδιόμασταν ασύστολα ή ήμασταν οι σούπερ καριερίστριες μέχρι που «πέρασε η μπογιά μας», άρχισε να «χτυπάει το βιολογικό μας ρόλοι», αλλά τότε πια όλοι οι καλοί άντρες που φτύναμε παλιά ήταν πιασμένοι. Όχι ότι είναι κακό να είσαι η σούπερ πηδούκλω ή καριερίστα, αλλά ρε γαμώτο, εγώ δεν ήμουν τίποτα από τα δύο. Μακάρι να  είχα να επιδείξω κάποιο εντυπωσιακό επίτευγμα στον ερωτικό ή επαγγελματικό στίβο, αλλά δεν έχω! Δεν ήταν μια συνειδητή επιλογή να μην κάνω παιδιά, επειδή ήθελα να μεγαλουργήσω κάπου. Ούτε βέβαια ήταν ποτέ και όνειρο ζωής μου να κάνω. Απλώς ζούσα τη ζωή μου, όπως όλος ο κόσμος. Το θέμα είναι ότι οι περισσότερες γυναίκες της ηλικίας μου, συνειδητά ή υποσυνείδητα είχαμε φανταστεί τη ζωή μας, ως παντρεμένες με παιδιά. Και τώρα που (μάλλον) δεν θα παντρευτείς και δεν θα κάνεις παιδιά, πώς θα είναι η ζωή σου; Δεν υπάρχει προσχέδιο, δεν ξέρουμε πώς θα μοιάζει αυτή η ζωή στα 50, στα 60 και στα 70. Να βιαστούμε και να παντρευτούμε κάποιον, να κάνουμε παιδιά με δότη ή να υιοθετήσουμε για να προλάβουμε έστω και την τελευταία στιγμή; Ναι, υπάρχει ένα τελευταίο παραθυράκι ευκαιρίας να είσαι σαν την συντριπτική πλειοψηφία των γύρω σου, να γίνεις και εσύ πλήρες μέλος της κοινωνίας… Ή να το αφήσουμε, δεν υπάρχουν λεφτά, δεν υπάρχουν δυνάμεις, πώς θα φέρεις τώρα όλη τη ζωή σου πάνω κάτω; Και ο άγνωστος δρόμος μπροστά ανοιχτός, είτε για φανταστικές περιπέτειες, είτε για αφόρητη μοναξιά -οι περιπέτειες μπορεί να γίνουν μια επανάληψη που δεν συγκινεί… Τι από αυτά θα γίνει, αποφάσισε τώρα, γιατί σε δυο-τρία χρόνια σίγουρα δεν θα μπορείς πλέον.

Και το σημαντικότερο, δεν ξέρουμε καν γιατί το περνάμε όλο αυτό. Επειδή η πατριαρχική κοινωνία μας έχει μάθει ότι ως γυναίκες η οικογένεια είναι η ολοκλήρωσή μας -για τους  άντρες η οικογένεια είναι μόνο ένας από τους πολλούς τρόπους να πραγματώσουν το δυναμικό τους- ή επειδή στα αλήθεια είναι κάτι που θέλουμε; Ζούμε μια υπαρξιακή μοναξιά που δεν φαίνεται να έχει κανείς τη διάθεση να αναγνωρίσει ουσιωδώς. Μεταξύ εύκολων προοδευτικών αφορισμών ότι «δεν τρέχει τίποτα στην τελική» και συντηρητικών επικρίσεων του τύπου «ποιος ξέρει τι παραξενιές κουβαλάει αυτή», δεν υπάρχει χώρος για εμάς.

 

 

Share

Μη το γελάς! Έχουμε πόλεμο μωρό μου!

συνεδριο2

της Άννας Μαρίας Ιατρού

«Όταν με συλλαμβάνουν, φροντίζω να έχω το πιο όμορφο χαμόγελό μου. Είναι το όπλο μου απέναντι σε αυτούς. Είναι η αντίστασή μου. Είναι ό,τι μπορώ να κάνω για να τους δείξω πως είμαι εδώ»

LemaNazeeh, Palestina, Rome, 21/10/2017

Από την Ελληνίδα της κρίσης μέχρι την Κούρδισσα αντάρτισσα και από την Πολωνή άθεη μέχρι την Ισραηλινή «χωρίς εθνικότητα», από την Λιβανέζα μέχρι την Ισπανίδα και από την Ιταλίδα μέχρι την Τυνήσια.

Τι κοινό μπορούν να έχουν όλες αυτές οι γυναίκες, που κατά τ’ άλλα δεν τις ενώνει καμία κουλτούρα, θρησκεία, γλώσσα ή εθνικότητα; Μα φυσικά ο πόλεμος! Ο πόλεμος ενάντια στην πατριαρχία. Ο πόλεμος για ελευθερία, αξιοπρέπεια και προφανώς επιβίωση.

Με μεγάλη τιμή και περισσότερη χαρά, βρεθήκαμε ως Πρωτοβουλία Γυναικών Ενάντια στο Χρέος και τα Μέτρα Λιτότητας- Χώρος Αλληλεγγύης Γυναικών, για δεύτερη φορά στην Ιταλία, να μεταφέρουμε τις δικές μας εμπειρίες ως γυναίκες, στην Ελλάδα της κρίσης, της φτώχειας και της ανέχειας, στη διεθνή συνάντηση γυναικών «Women’s Freedom in XXIst Century, analysis, experiences, resistances and alternatives», που διοργάνωσε το Διεθνές Σπίτι Γυναικών (Casa internazionale delle donne) στην Ρώμη, στις 20-22 Οκτωβρίου.

Γυναίκες από όλη την Ευρώπη, το Κουρδιστάν και την Βόρεια Αφρική βρεθήκαμε για 3 ημέρες γεμάτες συζητήσεις και μοιραστήκαμε όλες εκείνες τις εμπειρίες που βιώνουμε στον τόπο μας και έχουν κοινό παρονομαστή την πατριαρχία, καθώς και τις πρακτικές οργάνωσης και αντίστασης, ενάντια στην λαίλαπα του ιμπεριαλισμού και του καπιταλισμού.

Αναλύοντας τον επιστημονικό, θρησκευτικό και οικονομικό φονταμενταλισμό στον 21ο αιώνα, από την ισχυρή Αυστρία, μέχρι την Ελλάδα και την Ισπανία της κρίσης και από την Πολωνία του άκρατου καθολικισμού, μέχρι το Ισραήλ, οι ανισότητες μεταξύ των δύο φύλων παραμένουν και σε πολλές περιπτώσεις οξύνονται επικίνδυνα. Ανεργία, φτώχεια, σεξιστικές επιθέσεις και δολοφονίες γυναικών, απουσία γυναικών από τις επιστήμες, καθώς και από θέσεις εξουσίας, αλλά και ενεργή συμμετοχή, στον αντίποδα, των γυναικών σε εμπόλεμες περιοχές όπως η Ροζάβα και η Παλαιστίνη, είναι η πραγματικότητα που αντιμετωπίζει η γυναίκα στην εποχή μας.

Με αιτήματα και αναλύσεις, παρόμοια με εκείνα των πρώτων φάσεων του φεμινιστικού κινήματος, να επανέρχονται ή και να παραμένουν στο προσκήνιο, αντιλαμβανόμαστε πως εν τέλει, η θέση της γυναίκας παρ’ όλες τις νίκες που έχει καταφέρει μέχρι σήμερα, εξακολουθεί να βρίσκεται στον στόχο των νεοφιλελεύθερων πολιτικών που εφαρμόζονται και πως ο καπιταλισμός δεν είναι μόνο ταξικός εχθρός, αλλά είναι αυτός που δημιούργησε και διαιωνίζει την πατριαρχία. Ταυτόχρονα, μπαίνουν ξανά ερωτήματα, όπως η σύνδεση του φεμινιστικού κινήματος με τα οικολογικά και αντιπολεμικά κινήματα ανά τον κόσμο, καθώς και εκεί βλέπουμε πως η ίδια η θέση της γυναίκας είναι αυτή που πλήττεται πρωτίστως και σε μεγαλύτερο βαθμό.

Με έμφαση στις δομές αλληλεγγύης και αυτό-οργάνωσης, ως εκείνες που μπορούν να επιφέρουν την αλλαγή που θέλουμε για τις ζωές μας και με στόχο τις μικρές καθημερινές νίκες, που θα δημιουργήσουν την πυραμίδα εκείνη, που θα κορυφωθεί σε κάτι «μεγάλο» και ενιαίο, που θα φέρει την ανατροπή, τα σύγχρονα κινήματα οφείλουν να επαναπροσδιορίσουν τους στόχους τους και τις μορφές αντίστασής τους. Ταυτόχρονα, η ανάγκη συμμετοχής και δράσης από νεότερες γυναίκες και η «καθοδήγησή» τους από τις τουλάχιστον έμπειρες παλαιότερες, φαντάζει στο σήμερα κάτι περισσότερο από επιτακτική.

Και αν υπάρχει ακόμα το ερώτημα «Γιατί φεμινισμός στο σήμερα;», η απάντηση δεν είναι άλλη από τις χιλιάδες των θυμάτων σεξουαλικών επιθέσεων σε όλο τον κόσμο. Δεν είναι άλλη από την ανισότητα μεταξύ των δύο φύλων στον εργασιακό τομέα και τη μισθολογική τους διαφορά. Δεν είναι άλλη από τα διπλάσια ποσοστά ανεργίας στις γυναίκες, από την απαγόρευση στις εκτρώσεις, σα να ανήκει το σώμα μας σε όλους τους υπόλοιπους και όχι σε εμάς. Δεν είναι άλλη από το 97% της παράνομης πορνείας και του τράφικινγκ. Είναι η απουσία των γυναικών από τις θέσεις εξουσίας, από τις επιστήμες και την τεχνολογία. Είναι ο φόβος του να γυρνάς βράδυ στο σπίτι σου, ο φόβος να ταξιδεύεις μόνη σου, ο φόβος να μιλήσεις, να αντισταθείς, να απορρίψεις. Ο φεμινισμός σήμερα είναι και οφείλει να είναι στο επίκεντρο των συζητήσεων, μέχρι να είμαστε όλοι οι άνθρωποι ίσοι και ελεύθεροι, μέχρι καμία γυναίκα να μη νιώθει μόνη, ευάλωτη ή κατώτερη.

συνεδριο1

Share

#MeToo: Χιλιάδες γυναίκες λένε «Και Εγώ»

Metoo

της Esra Dogan

«Και εγώ.» (Me Too)

Αυτές οι δύο λέξεις έχουν γίνει μια συγκλονιστική κραυγή των γυναικών στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, δείχνοντας στους ανθρώπους πόσο διευρυμένη πραγματικά είναι η σεξουαλική παρενόχληση και επίθεση.

Η εκστρατεία «MeToo» ξεκίνησε ως απάντηση στο σκάνδαλο του Harvey Weinstein. Σας υπενθυμίζω ότι για να βγει στην επιφάνεια η «πολύ γνωστή-αλλά-όχι-καταγγελμένη» συστηματική σεξουαλική κακοποίηση γυναικών που έκανε o διάσημος παραγωγός Weinstein του Χόλιγουντ, χρειάσθηκαν «μόνο» 30 χρόνια και 30 γυναίκες. Ο ίδιος πρόσφατα ζητούσε μια δεύτερη ευκαιρία από το κοινό, ισχυριζόμενος ότι η συμπεριφορά του ήταν «απλά» ένας «εθισμός». Δηλαδή, στη γλώσσα του σεξισμού, η κατάχρηση εξουσίας για την κακοποίηση της γυναίκας λέγεται «εθισμός».

Την Κυριακή η ηθοποιός Alyssa Milano τουίταρε ένα σημείωμα που έγραφε: «Πρόταση από μια φίλη μου: Εάν όλες οι γυναίκες που έχουν παρενοχληθεί ή κακοποιηθεί σεξουαλικά γράψουν στο στάτους τους «Me too» (Και εγώ) μπορούν οι άνθρωποι να αποκτήσουν μια αίσθηση του μεγέθους του προβλήματος.»

Κάτω από τη σημείωση έγραψε: «Αν έχετε παρενοχληθεί ή έχετε δεχτεί σεξουαλική επίθεση, γράψτε «και εγώ» ως απάντηση σε αυτό το tweet»,

Σε λιγότερο από μια μέρα, περισσότερες από 35.000 χρήστριες twitter από όλη την υδρόγειο (κυρίως γυναίκες, αλλά όχι μόνο) σχολίασαν κάτω από το αρχικό tweet της Milano, υποδεικνύοντας ότι έχουν υποστεί σεξουαλική παρενόχληση ή επίθεση. Σύμφωνα με το UK Reuters, εκτός από το Twitter που ήταν πλημμυρισμένο με μηνύματα προσωπικών ιστοριών σεξουαλικών επιθέσεων, καθιστώντας το «MeToo» μία από τις κορυφαίες τάσεις σε χώρες όπως οι Ηνωμένες Πολιτείες και η Βρετανία, ήδη τη Δευτέρα το απόγευμα στο Facebook περίπου 7 εκατομμύρια άνθρωποι συζητούσαν το θέμα «MeToo».

Μερικά από τα tweets ήταν τα εξής:

«Η μητέρα μου υπέστη σεξουαλική κακοποίηση από κάποιον στην οικογένειά μου όταν ήταν παιδί. Αυτό εξακολουθεί να την επηρεάζει μέχρι σήμερα» (@worldforyouu)

«Ήμουν μια ανήμπορη και φοβισμένη για να μιλήσω και αυτό με κάνει να νιώθω άρρωστη. Αν σας προσβάλει ότι δημοσιεύω αυτό, δεν λυπάμαι.» (@KrysJanae)

«Δεν είμαι αρκετά άνετη για να μοιραστώ τις ιστορίες μου, αλλά #MeToo. Δεν είσαι μόνη» (@alyshanett)

«Πριν ρωτήσετε τι φορούσα, να ξέρετε ότι ήμουν 4 χρονών. Ας υποθέσουμε ότι η μαμά μου δεν με έντυνε προκλητικά.» (@dandushka)

«Είμαι άντρας. Βιάστηκα όταν πήγαινα στο λύκειο από δύο άντρες. Δεν το έχω αποβάλει ποτέ από πάνω μου αυτό και μερικές φορές φοβάμαι να με αγγίξουν» (@AnthonyJamesII)

«Επειδή όταν ανέφερα το δικό μου, η αστυνομικός μου είπε ότι δεν θα ανάφερε έναν βιασμό που θα συνέβαινε σε αυτήν. Πρέπει να το κάνουμε καλύτερα» (@kirstsolo)

Εκτός από τα παραπάνω, έχω συναντήσει πολλά post στο facebook από τις φίλες μου, από διάφορα μέρη του κόσμου – από τη Νότια Κορέα, τη Φινλανδία, τη Γαλλία, τις ΗΠΑ, την Ινδία, την Τουρκία, την Ισπανία, στην Ελλάδα κλπ – οι οποίες χρησιμοποίησαν το hashtag «MeToo» για να παρουσιάσουν τις εμπειρίες τους σε σεξουαλική κακοποίηση.

Πριν από μερικά χρόνια, θα ήμουν συγκλονισμένη ακούγοντας τέτοιες ιστορίες σεξουαλικής κακοποίησης από τις φίλες μου. Πριν από πολύ καιρό θυμάμαι να σοκάρομαι μαθαίνοντας ότι δεν ήμουν η μόνη που είχα δεχτεί σεξουαλική παρενόχληση ως παιδί από έναν ξένο. Πριν από πολύ καιρό θυμάμαι να σοκάρομαι μαθαίνοντας ότι οι περισσότερες από τις καλύτερες μου φίλες και ακόμη και η αδελφή μου είχαν αντιμετωπίσει τουλάχιστον μία φορά στη ζωή τους κάποια μορφή σεξουαλικής κακοποίησης και δεν γνώριζα τίποτα γι’ αυτό. Όσο περισσότερο έδειχνα εμπιστοσύνη στις φίλες μου, τις άκουγα και τις καταλάβαινα, τόσο περισσότερες ιστορίες ανακάλυπτα. Λοιπόν, τώρα δεν είμαι πλέον συγκλονισμένη από την ύπαρξη και το μέγεθος της σεξουαλικής βίας.

Μου συνέβη και μένα και ξέρω ότι συνέβη σε εσένα ή σε κάποια πολύ κοντά σου.

 

Διαβάστε ακόμα

Η ορατή και αόρατη συμμετοχή μας στην κουλτούρα του βιασμού

Ας πεθάνει κι ένας άντρας: εισαγωγή στη γυναικεία αυτοάμυνα

Αποφάσεις «σταθμοί» φωτίζουν διαφορετικές πτυχές της σεξουαλικής παρενόχλησης

Share

Τίποτα το «φεμινιστικό» στην υπεράσπιση της πορνογραφίας

pornography debate

της Caitlin Roper

Όπως δήλωσε η επιζήσασα και ακτιβίστρια του σεξουαλικού εμπορίου Rachel Moran, «δεν υπάρχει, ούτε υπήρξε ποτέ, οποιοδήποτε φεμινιστικό επιχείρημα για την εμπορευματοποίηση των γυναικών».

Θα έπρεπε να είναι προφανές ότι ως φεμινίστριες – υποστηρίκτριες ενός κοινωνικού και πολιτικού κινήματος για την απελευθέρωση των γυναικών από την ανδρική καταπίεση – δεν είμαστε στην ίδια πλευρά με τα μέσα ενημέρωσης και τα θεσμικά όργανα που κακοποιούν τις γυναίκες προς απόλαυση των ανδρών. Δεν θα έπρεπε να είναι ιδιαίτερα αμφιλεγόμενο που το λέμε. Αλλά στις μέρες μας οι φεμινίστριες που επικρίνουν την πορνογραφία έρχονται αντιμέτωπες με μια αρκετά στάνταρ απάντηση: «Γιατί; Τι πρόβλημα έχεις με το σεξ;»

Το γεγονός ότι ο οποιοσδήποτε αντίλογος σε πορνογραφικό υλικό χαρακτηρίζεται ως αντι-σεξουαλικός πουριτανισμός αποτυπώνει πόσο αποτελεσματική έχει υπάρξει η βιομηχανία της πορνογραφίας στην ευθυγράμμιση του προϊόντος της με τη σεξουαλική απελευθέρωση και όχι με τη σεξουαλική εκμετάλλευση. Οι πορνογράφοι χρησιμοποιούν εξουσιαστικές συμπεριφορές, βάναυση μεταχείριση και κακοποίηση και τις αποκαλούν σεξ. Η βιομηχανία έχει διεισδύσει τόσο σχολαστικά στις έννοιές μας περί σεξ και σεξουαλικότητας, που ακόμη και ορισμένες αυτοπροσδιοριζόμενες φεμινίστριες αγκαλιάζουν την πορνογραφία ως ενδυνάμωση.

Τη δεκαετία του ‘70 και του ‘80 οι φεμινίστριες του δεύτερου κύματος αντιλήφθηκαν σαφώς την πορνογραφία ως αντικειμενοποίηση και σεξουαλική υποταγή των γυναικών, πηγαίνοντας κόντρα σε νταβατζήδες και πορνογράφους. Μόλις κάποιες δεκαετίες αργότερα οι φιλελεύθερες φεμινίστριες προωθούν την πορνογραφία ως προοδευτική, απελευθερωτική και επιλογή της γυναίκας. Η κριτική ανάλυση της πορνογραφίας στα δημοφιλή φεμινιστικά μέσα ενημέρωσης περιορίζεται σε μεγάλο βαθμό στο «έι, ό,τι σου κάνει κέφι», με τις γυναίκες να ενθαρρύνονται να ενσωματώσουν την πορνογραφία στις ερωτικές τους σχέσεις και να παινεύουν τον εαυτό τους που είναι τόσο κουλ και ανοιχτόμυαλες.

Αυτό όμως που απουσιάζει ιδιαίτερα είναι μια ουσιαστική ανάλυση των επιπτώσεων της πορνογραφίας στις γυναίκες στο σύνολό τους και του τρόπου με τον οποίο οι γυναίκες πλήττονται τόσο στην παραγωγή όσο και στην κατανάλωση της πορνογραφίας – για παράδειγμα, τί ακριβώς σημαίνει αυτό για τις γυναίκες συνολικά όσον αφορά τις ερωτικές σχέσεις, τις δυνατότητές τους και την επίτευξη της έμφυλης ισότητας, όταν η κυρίαρχη μορφή της σεξουαλικής διαπαιδαγώγησης μας απεικονίζει ως ένα απλό σύνολο από τρύπες που μπορούν να χρησιμοποιήσουν οι άντρες;

Αυτό υποτίθεται ότι αποτελεί πρόοδο;

Είναι αδύνατο να σκεφτεί κανείς τις πραγματικότητες της πορνογραφίας και να συμπεράνει ότι προωθεί τη θέση των γυναικών. Η μέινστριμ πορνογραφία κυριαρχείται από πράξεις σεξουαλικής βίας, κυρίως από άνδρες ενάντια σε γυναίκες. Οι βασικές σεξουαλικές πράξεις στην πορνογραφία περιλαμβάνουν τσιμπούκια μέχρι σημείου που η γυναίκα πνίγεται, ετεροφυλόφιλο πρωκτικό σεξ, εκσπερμάτιση στο πρόσωπο και το στήθος των γυναικών και πολλαπλές διεισδύσεις. Οι γυναίκες αποκαλούνται στοργικά σκύλες, πόρνες, τσούλες και «χυσοδοχεία» από άντρες που βιάζουν το σώμα τους για την απόλαυση άλλων ανδρών που το βλέπουν από το σπίτι τους.

Η πορνογραφία λέει ότι οι γυναίκες υπάρχουν για σεξουαλική χρήση από τους άνδρες, ότι δεν τρέχει τίποτα να αντιμετωπίζονται σαν τσούλες, να υποτιμώνται και να κακοποιούνται και ότι τόσο οι άντρες όσο και οι γυναίκες βρίσκουν ευχαρίστηση στη σεξουαλική υποτίμηση των γυναικών. Ποια πιθανή δικαιολογία μπορεί να υπάρξει για αυτού του είδους τη μεταχείριση των γυναικών;

Οι υπερασπιστές της πορνογραφίας υποστηρίζουν ότι οι γυναίκες επιλέγουν να συμμετάσχουν σε ταινίες σεξουαλικής κακοποίησης που είναι η πορνογραφία και, επομένως, εφόσον οι ίδιες συναινέσουν σε αυτή τη σεξουαλική βία ή αν πληρωθούν για αυτήν, δεν μπορεί πλέον να θεωρηθεί σεξουαλική βία. Υπό αυτούς τους όρους οι άνδρες μπορούν να συνεχίσουν να επωφελούνται ή να διεγείρονται σεξουαλικά από τη σεξουαλικοποίηση της κακοποίησης και της ταπείνωσης των γυναικών χωρίς να χρειάζεται να νιώθουν αηδία για αυτό. Όπως υποστηρίζει ο συγγραφέας Robert Jensen στο «Τέλος της Πατριαρχίας», η υπεράσπιση της «επιλογής» επιτρέπει στους άνδρες και σε μερικές γυναίκες να αποφεύγουν να θέτουν οποιαδήποτε άβολα ερωτήματα στον εαυτό τους «εκτροχιάζοντας κάθε κάλεσμα για κριτική σκέψη σχετικά με τη χρήση της πορνογραφίας».

Ωστόσο, ακόμη και οι έννοιες της επιλογής και της συγκατάθεσης (αν υπάρχουν κατά τρόπο ουσιαστικό) δεν καθιστούν την κριτική ανάλυση περιττή ως διά μαγείας. Δεν μετασχηματίζουν μια βιομηχανία που βασίζεται στον ανθρώπινο πόνο σε μια ηθική επιχείρηση. Πρέπει άραγε να δεχτούμε το επιχείρημα ότι η εκμετάλλευση σε εργοστάσια δεν αποτελεί θέμα, επειδή κάποιοι άνθρωποι με πολύ περιορισμένες επιλογές «επιλέγουν» να δουλέψουν σε αυτά; Ή ότι ο θεσμός της δουλείας είναι κάτι καλό, επειδή δεν ένιωθαν όλοι οι σκλάβοι εκμεταλλευόμενοι; Ότι υπάρχουν γυναίκες που απλά αξίζουν ή επιλέγουν να βιαστούν;

Ο σκόπιμος συγκερασμός της πορνογραφίας με τη σεξουαλική απελευθέρωση επιτρέπει σε όσους/ες την χρησιμοποιούν ή επωφελούνται από αυτήν να φιμώσουν τις αντιτιθέμενες φωνές. Αν η πορνογραφία αντιπροσωπεύει τη σεξουαλική ελευθερία, τότε η αντίθετη άποψη πρέπει να θεωρηθεί ως επιχείρημα για τη σεξουαλική καταστολή. Οι φιλελεύθερες φεμινίστριες που υποστηρίζουν την πορνογραφία έχουν χάψει αυτό το ψέμα, συγχέοντας τη σεξουαλική απελευθέρωση με την απελευθέρωση των γυναικών Όπως επεσήμανε η Sheila Jeffreys, η πλήρης σεξουαλική ελευθερία των ανδρών να κυριαρχούν και να κακοποιούν τις γυναίκες με το πρόσχημα του «σεξ» δεν είναι απελευθερωτικό για τις γυναίκες.

Σε οποιοδήποτε άλλο μέσο, το βίαιο, σεξιστικό και ρατσιστικό περιεχόμενο που είναι χαρακτηριστικό της μέινστριμ πορνογραφίας θα δικαιολογούσε την οργή, αλλά στην πορνογραφία ένα τέτοιο περιεχόμενο έχει το ελεύθερο διότι οποιαδήποτε εξέταση ή ανάλυση σεξουαλικών πρακτικών εξομοιώνεται με καταστολή. Οι γυναίκες που μιλάνε για την πραγματικότητα της πορνογραφίας χλευάζονται ανοιχτά και λοιδορούνται από φιλελεύθερες φεμινίστριες που κάνουν άθελά τους τη δουλειά των πορνογράφων για αυτούς. Το έχω δει να συμβαίνει αμέτρητες φορές και έχω υπάρξει κιόλας σε αυτή τη θέση. Αν και είναι αποκαρδιωτικό, δεν μπορώ να πω ότι με εκπλήσσει ιδιαίτερα όταν οι άνδρες υπερασπίζονται την πορνογραφία. Αλλά όταν το κάνουν οι γυναίκες, οι «θετικές στο σεξ» φεμινίστριες που μας λένε ότι «χρειαζόμαστε μόνο ένα καλό ****», τότε πραγματικά πονάει η ψυχή μου.

Η Andrea Dworkin έχει να πει κάποια επικριτικά λόγια για αυτές τις γυναίκες:

«Όποιες κι αν είναι, ό, τι κι αν νομίζουν ότι κάνουν, το αξιοσημείωτο είναι ότι αγνοούν όσες γυναίκες έχουν κακοποιηθεί, στην προσπάθειά τους να βοηθήσουν τους νταβατζήδες που ασκούν αυτήν την κακοποίηση. Είναι συνεργάτιδες, όχι φεμινίστριες …

Ασφαλώς η ελευθερία των γυναικών πρέπει να σημαίνει περισσότερα για εμάς από ότι η ελευθερία των νταβατζήδων».

Το άρθρο πρωτοδημοσιεύτηκε στην Huffington Post και μπορείτε να το βρείτε εδώ

μετάφραση: Λίνα Φιλοπούλου

 

Διαβάστε ακόμα

Οι πορνοπελάτες-φαντάσματα της Λάρισας έχουν ευθύνη

Ανοιχτό γράμμα από επιζήσασες σεξεμπορίου στις διοργανώτριες της πορείας γυναικών της Washington

Η αγορά του σεξ δεν θα έπρεπε να είναι νόμιμη

 

Share

Ένα ντοκιμαντέρ για την κλειτορίδα

leclitoris

 

Τις τελευταίες μέρες κυκλοφόρησε στα σόσιαλ μίντια το ντοκιμαντέρ Le Clitoris (2016) της Lori Malépart-Traversy. Όπως αναφέρει η ιστοσελίδα Cartoon Brew, το ντοκιμαντέρ καταφέρνει, μέσα σε μόλις λίγα λεπτά, να απομυθοποιήσει επιστημονικές, κοινωνικές και ψυχολογικές αντιλήψεις για το εν λόγω μέλος του γυναικείου σώματος σε όλη την ιστορία. Επιπλέον, έρχεται να μας θυμίσει και πάλι ότι εκείνοι που μίλησαν για την κλειτορίδα και καθόρισαν τη σημασία της ανά τους αιώνες ήταν άντρες και πως είναι πια καιρός να ανακτήσουμε τον έλεγχο πάνω στα σώματα και τη σεξουαλικότητά μας.

Όπως λέει και το ίδιο το ντοκιμαντέρ, “Οι γυναίκες είναι τυχερές, έχουν το μοναδικό όργανο στο ανθρώπινο σώμα αφιερωμένο αποκλειστικά στην ευχαρίστηση: την κλειτορίδα!”

Για περισσότερες πληροφορίες για το ντοκιμαντέρ και τη δημιουργό, επισκεφτείτε την ιστοσελίδα Cartoon Brew, καθώς και τη σελίδα της δημιουργού στο Vimeo.

 

Share

Η ορατή και αόρατη συμμετοχή μας στην κουλτούρα του βιασμού

κουλτουρα βιασμού

της Esra Dogan

Εκνευρίζεσαι πραγματικά για τον ομαδικό βιασμό μιας κοπέλας, όταν το βλέπεις στις ειδήσεις.

Ναι, πραγματικά απεχθάνεσαι τους βιαστές.

Σίγουρα, θα ήθελες να τραβήξεις μπουνιά σ’ ένα βιαστή, αν τον έβλεπες μπροστά σου.

Ωστόσο, αν σου έλεγα, πως η κουλτούρα του βιασμού δεν είναι μόνο η ανοχή απέναντι στους βιαστές και η πράξη του βιασμού, και σου έλεγα να αναρωτηθείς αν η στάση και η συμπεριφορά σου συμβάλλουν εν τέλει στη διατήρηση της κουλτούρας του βιασμού;

Ο όρος «κουλτούρα του βιασμού» χρησιμοποιήθηκε πρώτη φορά από φεμινίστριες στις ΗΠΑ, τη δεκαετία του ’70, και αναφέρεται σ’ ένα (κοινωνικό) περιβάλλον του οποίου τα κυρίαρχα κοινωνικά πρότυπα και απόψεις, κάνουν τη σεξουαλική κακοποίηση να μοιάζει με συνηθισμένο φαινόμενο και την υποβαθμίζουν.

Κάποιος θα μπορούσε να βρει παραδείγματα κουλτούρας του βιασμού παντού και παρότι αρκετά από αυτά φαίνονται να συνιστούν μεμονωμένα περιστατικά σε ατομικό επίπεδο, στην πραγματικότητα διεισδύουν σε θεσμικό επίπεδο, δημιουργώντας μια ευρύτερη κοινωνική τάση. Συνεπώς, κάθε πράξη μας, όπως ένα σεξιστικό ανέκδοτο, το οποίο «αμβλύνει» την κακοποίηση, συνδέεται άρρηκτα με τη σεξουαλική βία που ασκείται σε βάρος μιας γυναίκας, την οποία ούτε καν γνωρίζουμε.

Η αλήθεια είναι πως, ανεξάρτητα από το φύλο μας, μεγαλώνουμε σε μια πατριαρχική κοινωνική δομή η οποία παρέχει το κατάλληλο υπόβαθρο για τα στοιχεία που προωθούν την κουλτούρα του βιασμού σε πολλές διαφορετικές μορφές και επίπεδα ενώ είναι πολύ πιθανό να εδραιώσουμε την ύπαρξή της, με τις πράξεις μας ή τις παραλείψεις μας. Γι’ αυτό παρακάτω σας αναφέρω συμπεριφορές οι οποίες σχετίζονται με την κουλτούρα του βιασμού και αφήνω σε εσάς την κρίση για το δικό σας μερίδιο στην ύπαρξη και τη διατήρησή της.

1. Υποβαθμίζοντας το βιασμό

Αν και οι περισσότεροι άνθρωποι πιστεύουν πως ο βιασμός είναι τρομακτικό πράγμα και οι βιαστές πρέπει να τιμωρούνται γι’ αυτόν, ο βιασμός πολύ συχνά υποβαθμίζεται, αλλοιώνοντας την πραγματική του σημασία, η οποία έγκειται στην εξαναγκαστική -χωρίς συναίνεση- σεξουαλική επαφή. Για παράδειγμα μια γυναίκα που καταγγέλλει το βιασμό της από το σύζυγό της ο οποίος την εξανάγκασε ένα βράδυ να έρθει σε σεξουαλική επαφή μαζί του, σπανίως λαμβάνεται σοβαρά υπόψη. Μπορεί ενδεχομένως να της λένε πως το γεγονός ότι ο σύζυγος της δεν εξέλαβε το “όχι” της ως απάντηση, σημαίνει πως την ποθεί έντονα(!). Εδώ υπάρχουν μερικές ακόμη υποθέσεις εργασίας για σένα. Θα θεωρούσες «βιασμό» την περίπτωση όπου ένας άντρας βγάζει το προφυλακτικό του κατά τη διάρκεια του σεξ χωρίς την προηγούμενη συγκατάθεση της συντρόφου του όταν αυτή είχε συμφωνήσει να κάνει σεξ με προφυλακτικό; Θα αποκαλούσες βιαστή τον φίλο σου εάν μάθαινες πως μια κοπέλα τον φλέρταρε όλο το βράδυ, πήγε σπίτι του για να κάνει σεξ μαζί του, αλλά έπειτα άλλαξε γνώμη και του είπε «σταμάτα» κατά τη διάρκεια των προκαταρκτικών ή μιας στάσης και ο φίλος σου αρνήθηκε να σταματήσει; Αν η απάντησή σου δεν είναι ένα δυνατό «ναι», η στάση και η συμπεριφορά σου ξεκάθαρα διαιωνίζει την κουλτούρα του βιασμού.

Παρομοίως, κάθε φορά που αναφέρεις το πρόβλημα της ψευδούς καταγγελίας σεξουαλικών επιθέσεων, σαν να είναι ο κανόνας, στην πραγματικότητα υποβαθμίζεις το βιασμό. (Θα έκανες το ίδιο αν ο φίλος σου έλεγε ότι του έκλεψαν το πορτοφόλι;)

2. Επιρρίπτοντας την ευθύνη στο θύμα

Η επίρριψη ευθυνών στο θύμα, μερικώς ή ολοκληρωτικώς, είναι αρκετά συχνή στα σεξουαλικά εγκλήματα, ωστόσο δεν είναι σε κάθε περίπτωση τόσο ξεκάθαρη. Από τη στιγμή που κάποιος ισχυρίζεται πως η σεξουαλική επίθεση θα μπορούσε να είχε αποφευχθεί, εάν το θύμα είχε αντιδράσει διαφορετικά, αυτός/ή δημιουργεί μια εικόνα «ντροπής», ενοχοποιώντας το θύμα για το σεξουαλικό έγκλημα που τελέστηκε σε βάρος της.

Για παράδειγμα, στην παραπάνω περίπτωση υπάγεται η εξής πρακτική: ένας δικαστής αθωώνει τον θύτη σε μια υπόθεση βιασμού, επειδή το θύμα δεν πληροί τα κριτήρια του «θύματος» κατά την έννοια που ο ίδιος έχει στο μυαλό του. Ωστόσο, η ίδια η «έννοια» αυτή είναι προϊόν της κουλτούρας του βιασμού. (Χαρακτηριστικό: όταν ένας δικαστής ρωτά γιατί η γυναίκα έπινε με τους δύο κατηγορούμενους και πήγε στο σπίτι τους, εφόσον δεν θα τους άφηνε να κάνουν σεξ μαζί της.)

3. Σεξουαλική αντικειμενικοποίηση των γυναικών

Η σεξουαλική αντικειμενικοποίηση συμβαίνει όταν τα μέλη του σώματος μιας γυναίκας, απομονώνονται από το υπόλοιπό της σώμα και αντιμετωπίζονται ως αντικείμενα, τα οποία αξίζουν μόνο για να τα βλέπουν, να τα αγγίζουν ή να τα θωπεύουν, ενώ η αντικειμενικοποίηση τελικά εξισώνει την αξία της γυναίκας με τη φυσική της εμφάνιση ή με τη δυνητική σεξουαλική της λειτουργία (όρος που επινοήθηκε το 1997 από τους Frederick-son & Roberts). Σε πατριαρχικές κοινωνίες, όχι μόνο στις διαπροσωπικές σχέσεις, αλλά και στα ΜΜΕ η γυναίκα παρουσιάζεται συνεχώς ως όργανο της ανδρικής απόλαυσης. Το στριπτίζ, η πορνογραφία, η πορνεία, τα στήθη μιας γυναίκας σε μια διαφήμιση βότκας κ.α. αντιμετωπίζουν τα σώματά μας ως εμπορεύματα τα οποία μπορούν να αγοραστούν ή να αποκτηθούν από τους άντρες – «δικαιούχους» της σεξουαλικής ηδονής.

Αναμφίβολα, η αντικειμενικοποίηση των γυναικών είναι προϊόν των παραδοσιακών διακρίσεων των ρόλων των φύλων και των σεξιστικών απόψεων και συμπεριφορών (βάσει των οποίων ο ετεροφυλόφιλος άντρας απεικονίζεται φυσικά υπέρτερος). Οι ρόλοι αυτοί επιβάλλουν όρια στο τι μπορούν να κάνουν γυναίκες και άντρες, και τι δεν μπορούν να κάνουν. Όταν κάποιος λέει για μια γυναίκα που κάνει σεξ με διαφορετικούς άντρες, «είναι τσούλα», αλλά για τον άντρα που κάνει το αντίστροφο λέει «αχ, τον τυχερό!» είναι ολοφάνερο πως αυτός/ή αντιλαμβάνεται μόνο τον άντρα ως υποκείμενο μιας σεξουαλικής σχέσης ενώ αντικειμενικοποιεί σεξουαλικά τη γυναίκα.

4. Άρνηση της έκτασης του φαινομένου του βιασμού και της σεξουαλικής βίας

Η κουλτούρα του βιασμού ενδυναμώνεται από τις κοινωνίες οι οποίες αρνούνται την ίδια την ύπαρξη της σεξουαλικής βίας, σε μια προσπάθεια απαλλαγής της κοινωνίας από τις ευθύνες της. Παρουσιάζοντας το βιασμό και τις λοιπές σεξουαλικές επιθέσεις ως τυχαία και σοκαριστικά γεγονότα και εμφανίζοντας τους βιαστές ως εξω-κοινωνικά άτομα – σχεδόν σαν εξωγήινους – η κοινωνία κλείνει τα μάτια στις δικές της ευθύνες, δημιουργώντας το περιβάλλον μέσα στο οποίο οι σεξουαλικές επιθέσεις εξαπλώνονται (π.χ. κάποιος που λέει ότι η βία στις γυναίκες στις χώρες της Μέσης Ανατολής είναι γεγονός, αλλά δεν υπάρχει τέτοιο πράγμα στην Ελλάδα, ή μια εφημερίδα που γράφει στο πρωτοσέλιδό της «αυτά είναι τα τέρατα που συνελήφθησαν για τον τρομαχτικό ομαδικό βιασμό 14χρονης»)

5. Η μη αναγνώριση της ζημιάς που προκαλείται από ορισμένες μορφές σεξουαλικής βίας

Όχι μόνο ο βιασμός, αλλά και η υποβολή σε σεξουαλική βία κάθε μορφής συνιστά μια τραυματική εμπειρία. Ακόμη και μια παρενόχληση στο δρόμο ή ένα σεξιστικό αστείο αφήνουν πίσω τους ψυχολογικά προβλήματα στις γυναίκες. Σημαντική συνέπειά τους είναι η παγίωση ενός αισθήματος φόβου και ανασφάλειας. Όταν κατήγγειλα την υπόθεση σεξουαλικής παρενόχλησής μου και ζήτησα από άλλους να αποδώσουν την ευθύνη της πράξης του δράστη σε αυτόν μου είπαν πως «υπερέβαλα», πως η πράξη του δεν ήταν τίποτε παραπάνω από ένα «μικρό αγγιγματάκι» και πως η προφορική παρενόχληση ήταν απλώς κάποιες λέξεις «ναι μεν σεξιστικές, αλλά όχι τόσο σοβαρές». Η αλήθεια είναι πως όταν υποτιμάς τη ζημιά που προκαλείται στο θύμα από οποιαδήποτε μορφή σεξουαλικής βίας και προσπαθείς να προσδιορίσεις πως έπρεπε να αντιδράσει το θύμα, στην πράξη προωθείς την κουλτούρα του βιασμού.

6. Η λανθασμένη αντίληψη του βιασμού και της σεξουαλικής παρενόχλησης ως αναπόφευκτων και η απαίτηση οι γυναίκες να λαμβάνουν προληπτικά μέτρα

Η κουλτούρα του βιασμού βρίσκεται στις εικόνες, στη γλώσσα, στα ανέκδοτα, στη διαφήμιση, στην TV, στις εφημερίδες, που μας κάνει να πιστεύουμε πως ο βιασμός ως πράξη είναι αναπόφευκτη. Από τη στιγμή που αντιλαμβανόμαστε τις σεξουαλικές επιθέσεις ως «κομμάτι της ζωής» (π.χ. η άποψη πως ότι και να γίνει, βιασμοί θα συνεχίσουν να συμβαίνουν), περιμένουμε οι γυναίκες να προσέχουν συνεχώς τον εαυτό τους, κάτι που τελικά οδηγεί στη δημιουργία της λανθασμένης εικόνας μιας «ένοχης» γυναίκας, η οποία έθεσε από μόνη της τον εαυτό της σε κίνδυνο (και όχι ότι κινδύνεψε από τους δράστες). Επομένως, είναι η κουλτούρα του βιασμού που ενθαρρύνει προϊόντα όπως το γυαλιστικό νυχιών (που αλλάζει χρώμα αν εντοπιστούν ναρκωτικές ουσίες όπως τα γνωστά Xanax ή Rohypnol μέσα στο ποτό)  ή τα εσώρουχα «κατά του βιασμού» (που συνοδεύονται από κλειδαριά με ειδικό κωδικό και συναγερμό!), μετατοπίζοντας τελικά στις ίδιες τις γυναίκες την ευθύνη να αποφύγουν τον βιασμό αντί να διδάσκει στους άντρες ότι δεν πρέπει να βιάζουν.

Παρομοίως κάθε φορά που προειδοποιείς μια γυναίκα να μην φοράει «προκλητικά» ρούχα ή να μην περπατά μόνη της τη νύχτα (σε αντίθεση με την πραγματική σου επιθυμία) ενισχύεις στην πραγματικότητα την άποψη πως αν η γυναίκα δεν είναι «αρκετά προσεκτική», αφήνει τον εαυτό της να βιαστεί – μια άποψη η οποία σχετίζεται άμεσα με την κουλτούρα του βιασμού.

 

Διαβάστε ακόμα

Αυτό τώρα είναι βιασμός;

Τι μου έμαθε η δίκη του βιασμού μου.

Η Δάφνη, η Ξάνθη και η υποκρισία

Ας πεθάνει κι ένας άντρας: εισαγωγή στη γυναικεία αυτοάμυνα

Η έμφυλη βία δεν μας τρομοκρατεί. Μας εξοργίζει!

Share