Subscribe via RSS Feed

Tag: "αντιφασισμός"

Μάρσια Τζιβάρα: «Ο φασισμός δε γεννήθηκε στην κρίση και ούτε θα πεθάνει με την έξοδο από αυτήν»

BURNING FROM THE INSIDE ENG 005

του Γιάννη Κοντού

«Γεννημένο» στους δρόμους της Αθήνας και του Βερολίνου και χρησιμοποιώντας την ανάδυση της νεοναζιστικής συμμορίας της Χρυσής Αυγής ως κύριο άξονά του, το κοινωνικό-πολιτικό ντοκιμαντέρ Burning from the inside της Μάρσιας Τζιβάρα, μέλους της γερμανικής κινηματογραφικής κολεκτίβας Ak-Kraak, αποκαλύπτει τις φασιστικές δομές που λειτουργούν στην Ελλάδα, από τη σκοπιά των Ελλήνων μεταναστών στη Γερμανία. Συζητάμε με την σκηνοθέτρια, ενόψει της πρεμιέρας του ντοκιμαντέρ στα πλαίσια του 17ου Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης την Κυριακή 15 Μαρτίου (αίθουσα Τζον Κασσαβέτης, 17:30).

Το Burning from the inside αντανακλά, όπως γράφεις και στο επίσημο site της ταινίας, την αγωνία και τα αισθήματά σου για την Ελλάδα και την αηδία σου για όσους προσπαθούν να την καταστρέψουν. Πώς ξεκίνησαν όλα και ποιος είναι ο στόχος του ντοκιμαντέρ;

Ξεκινήσαμε τα γυρίσματα τον Γενάρη του 2013, όταν η Χ.Α αποπειράθηκε να ανοίξει γραφεία εδώ στη Γερμανία και συγκεκριμένα στη Νυρεμβέργη. Αυτό για μας ξεπερνούσε κάθε όριο και δε σου κρύβω ότι η οργή μας υπερέβη την ανασφάλειά μας για όλα τα επικείμενα εμπόδια που ενδεχομένως να βρίσκονταν στο δρόμο μας. Χωρίς συγκεκριμένο πλάνο, χωρίς βοήθεια από κάποιον φορέα και χωρίς λεφτά, αρχικά με τον Demian von Prittwitz, τον οπερατέρ της ταινίας, και εν συνεχεία με μια μικρή ομάδα κινηματογραφιστών-αντιφασιστών από Αθήνα και Βερολίνο, προβήκαμε σε guerilla γυρίσματα που κράτησαν σχεδόν 1.5 χρόνο.

Ο αρχικός στόχος ήταν να αποκαλύψουμε την αληθινή φύση της συμμορίας, αφού τη δεδομένη στιγμή κανείς από τα mainstream media δεν τολμούσε να το κάνει, και παράλληλα να τονίσουμε το παράδοξο που βιώναμε εμείς ως μετανάστες: το να ζούμε στη χώρα που «γέννησε» το ναζισμό και να παρακολουθούμε από μακριά, την αναβίωση του με πρωταγωνίστρια τη χώρα που «γέννησε» τη δημοκρατία. Βασικός στόχος λοιπόν, ήταν να θέσουμε ερωτήματα όσον αφορά τη λειτουργικότητα και εφαρμογή της δημοκρατίας σε μια χώρα τσακισμένη από τη διαφθορά και την καπιταλιστική λύσσα, τον ρόλο των νεοναζί ως κρατικού και παρακρατικού εργαλείου και φυσικά τη θέση της Γερμανίας μέσα σε όλο αυτό.

Ο δεύτερος μεγάλος στόχος ήταν η ευαισθητοποίηση του κοινού απέναντι στους μεγάλους αδικημένους της Ευρώπης-φρούριο: τους μετανάστες και τους πρόσφυγες. Τέλος -χωρίς αυτό να αποτελεί συλλογικό στόχο της ομάδας μας, αλλά ίσως μια προσωπική ανάγκη- ήθελα να δώσουμε μια έμπρακτη απάντηση στις σκληρές κριτικές που κατά καιρούς δεχόμαστε όλοι εμείς που φύγαμε από την Ελλάδα τα τελευταία χρόνια: ότι εγκαταλείπουμε στα δύσκολα, ότι δεν είμαστε μαχητές, ότι βολευτήκαμε και αδιαφορήσαμε. Η ταινία κατά κάποιο τρόπο απαντάει σε όλους αυτούς, αποδεικνύοντας πως οι αγώνες έχουν πολλαπλές μορφές και πως μέσα σε αυτούς υπάρχει μια θέση για όλους. Αρκεί ο καθένας να βρει τον τρόπο και το πλαίσιο, μέσα στο οποίο  μπορεί να δράσει και να προσφέρει.

Το ντοκιμαντέρ σου αποσκοπεί, επίσης, στο να αναδείξει τη σπουδαιότητα της συνύπαρξης «ντόπιων» και μεταναστών. Πόσο εύκολο ήταν να εξασφαλίσεις τη συνδρομή των μεταναστευτικών κοινοτήτων στην πραγματοποίηση της δουλειάς σου;

Η συνδρομή των μεταναστευτικών κοινοτήτων, πολιτικών ομάδων, αλλά και όλων των αντιφασιστικών φορέων που προσεγγίσαμε (γερμανικών και ελληνικών) ήταν άμεση και δυναμική. Όπως είπα και πριν, υπάρχει ένα μεγάλο κομμάτι ανθρώπων που έχουν έντονη πολιτική και κοινωνική δράση και αυτοί οι άνθρωποι μας άνοιξαν τον δρόμο και μας στήριξαν με τα όποια μέσα διέθεταν. Κάτι που ίσως ο πολύς κόσμος δε γνωρίζει, είναι ότι εδώ στο Βερολίνο υπάρχουν διάφορες ομάδες και επιτροπές αλληλεγγύης προς την Ελλάδα, οι οποίες απαρτίζονται από Γερμανούς του αναρχικού ή αριστερού/αντικαπιταλιστικού χώρου και η δράση τους απλώνεται σε ένα ευρύ φάσμα κοινωνικό-πολιτικού αγώνα: Από την συλλογή χρημάτων και φαρμάκων, μέχρι την αποστολή αντιπροσώπων, προκειμένου να στηρίξουν μια σημαντική προσπάθεια. Έχουν βρεθεί κατά καιρούς, αρκετοί Γερμανοί αλληλέγγυοι  σε μεγάλες γενικές απεργείς, ή σε μεγάλες αντιφασιστικές δράσεις στην Ελλάδα. Αυτές οι επισκέψεις, εκτός από το να στηρίξουν με την παρουσία τους, αποσκοπούν κυρίως και στο σχηματισμό μιας εικόνας για την Ελλάδα και τα προβλήματα του κόσμου, πέρα από την εικόνα που παρουσιάζουν τα  mainstream media. Αυτοί είναι οι άνθρωποι αν θέλεις, που δημιουργούν τον αντίλογο, σε μια χώρα, όπως η Γερμανία, που τον Έλληνα τον έχει συνδέσει με τον φτωχό-τεμπέλη συγγενή που του τρώει τα λεφτά. Σε γενικές γραμμές, όταν λέγαμε ποιοι είμαστε και τι θέλουμε να κάνουμε, οι πόρτες άνοιγαν εύκολα και τους ευχαριστούμε όλους για αυτό.

Βέβαια, για να μην τα παρουσιάζουμε όλα ρόδινα και ουτοπικά, πρέπει να πω ότι υπάρχει  και ένα άλλο κομμάτι μεταναστών – που ευτυχώς δε χρειάστηκε να συναναστραφούμε – το οποίο αναπαράγει είτε την καθεστωτική λογική του «βολέματος» που ο Έλληνας ξέρει τόσο καλά, είτε την «απολιτίκ» στάση του «δε μιλάω για να «τα έχω καλά με όλους», είτε ακόμα και το νεοναζισμό. Κάποιοι από αυτούς προσπάθησαν να «λασπώσουν» κατά καιρούς την προσπάθειά μας μέσω των social media και άλλου είδους προπαγάνδας, αλλά το μόνο πραγματικότητα. Η μετανάστευση δε μας κάνει απαραίτητα ούτε πιο ευαίσθητους, ούτε πιο αγωνιστές.

Δεδομένης της διαπλοκής κρατικών και παρακρατικών μηχανισμών, θέλεις να αναφερθείς στους κινδύνους που το συνεργείο σου κι εσύ αντιμετωπίσατε κατά τη διάρκεια των γυρισμάτων τόσο από την πλευρά της αστυνομίας, όσο και των νεοναζί;

Τα γυρίσματα στην Γερμανία ήταν πολύ πιο εύκολα από ότι τα γυρίσματα στην Ελλάδα. Η βερολινέζικη αστυνομία, χωρίς βέβαια να θέλω να την εξευμενίσω, θεωρείται από τις λιγότερο βίαιες της Γερμανίας και έτσι είχαμε πιο «εύκολη» πρόσβαση στις ομάδες των νεοναζί, χωρίς να κινδυνεύουμε άμεσα. Υπήρχαν στιγμές βέβαια που γινόμασταν στόχος στα μάτια τους, κυρίως λόγω του «μεσσογειακού» παρουσιαστικού μας. Όμως, η αλήθεια είναι πως δε νιώσαμε ποτέ πραγματική απειλή.

Στην Ελλάδα τα πράγματα ήταν διαφορετικά. Ένα μεγάλο πρόβλημα ήταν οτι κάποιοι  ήμασταν γνωστοί  στους φασιστικούς κύκλους, λόγω της αντιφασιστικής μας δράσης, και δεν ήταν καθόλου εύκολο να τους κινηματογραφήσουμε. Παρόλο που δεν εμφανιζόμασταν ως συνεργείο αλλά ως υποτιθέμενοι «οπαδοί» τους (ακόμα και μεταμφιεσμένοι), κυνηγηθήκαμε όλες τις φορές που προσπαθήσαμε να τους πλησιάσουμε. Πάντα βάβαια, με τις ευλογίες της αστυνομίας. Μετά από μια άσχημη εμπειρία που είχα σε μια συγκέντρωση  στα γραφεία τους και συγκεκριμένα όταν γιόρταζαν 1 χρόνο μετά την εκλογή τους στη βουλή, όπου με κυνήγησαν οι μπράβοι που περιφρουρούσαν την συγκέντρωση και προσπάθησαν να μου πάρουν την κάμερα, άρχισα να σκέφτομαι σοβάρά το ενδεχόμενο να σταματήσω αυτές τις απόπειρες, γιατί πια άρχισαν να γίνονται επικίνδυνες. ‘Ετσι, καταφύγαμε στην χρήση πλάνων αρχείου που μας παραχώρησαν αφιλοκερδώς οι αγωνιστές της αυτόνομης ΕΡΤ και της ΕΡΤ3, λύνοντας  το πρόβλημα. Όσο για την αστυνομία, δεν έχω λόγια. Σε όλες τις επιθέσεις ήταν παρούσα και έκανε οτι δε βλέπει, ενώ την ημέρα της σύλληψης των χρυσαυγιτών έξω από την ΓΑΔΑ, εφαρμόζοντας ένα πρωτοφανές «σχέδιο ασφαλείας» κατάφερε να με εγκλωβίσει για πάνω από τρεις ώρες (όπως και κάποιους τυχαίους περαστικούς) στο μετρό των Αμπελοκήπων, μαζί με περίπου 200 πωρωμένους νεοναζί που βρίσκονταν εκεί για συμπαράσταση στους χρυσαυγίτες- δολοφόνους! Αυτό είναι το μεγαλείο της ΕΛ.ΑΣ.

Οι βουλευτικές εκλογές της 25ης Ιανουαρίου αναδεικνύουν, αναπάντεχα ίσως, ως τρίτο κόμμα τη νεοναζιστική συμμορία της Χρυσής Αυγής. Όπως για άλλη μια φορά αποδεικνύεται, η νεοναζιστική ακροδεξιά σε επίπεδο κοσμοαντίληψης, καθώς και πρακτικών, είναι στέρεα ριζωμένη σε σημαντικό τμήμα της ελληνικής κοινωνίας. Θα ήθελα ένα σχόλιό σου.

Δε μου προκαλεί καμία εντύπωση το εκλογικό αποτέλεσμα και αυτό το λέω με μεγάλη μου λύπη. Όπως υποστηρίζουμε και στην ταινία, ο φασισμός δε γεννήθηκε στην κρίση και ούτε θα πεθάνει με την έξοδο από αυτήν. Και η καραμέλα του «παραπληροφορημένου ψηφοφόρου», εμένα προσωπικά δε μου κάνει. Κατά τη γνώμη μου,  η πικρή αλήθεια είναι ότι οι περισσότεροι είναι στρατευμένοι νεοναζί, φασίστες και μαφιόζοι, που υπήρχαν όλα αυτά τα χρόνια ανάμεσα μας και δρούσαν υπόγεια στον κρατικό και παρακρατικό μηχανισμό. Και για αυτή την εξέλιξη, έχουνε ευθύνες όλοι. Ακόμα και η καθεστωτική Αριστερά, γιατί τόσα χρόνια δεν επέδειξε αντιφασιστική δράση, παρά μόνο όταν το πρόβλημα είχε γίνει πια απροσπέλαστο. Για μένα, η Ελλάδα χρειάζεται μια μεγάλη περίοδο «αποναζιστικοποίησης» προκειμένου να φύγει το μικρόβιο από τα σπλάχνα της και αυτό δεν γίνεται από τη μία μέρα στην άλλη. Πρέπει να επενδύσουμε στην παιδεία -όσο κλισέ και να ακούγεται αυτό- στη δημιουργική ενσωμάτωση των μεταναστών και προσφύγων μέσα στην ελληνική κοινωνία, αλλά και στο συλλογικό αγώνα που δίνεται στους δρόμους και στις γειτονιές. Δε θα είναι εύκολα τα πράγματα, αλλά θα τα καταφέρουμε.

Πότε και πού πρόκειται να προβληθεί το Burning from the inside;

Το «Βurning from the inside» είναι μια εντελώς ανεξάρτητη παραγωγή και για αυτό η διανομή του είναι ακόμα κάπως «θολή». Αυτή τη στιγμή, κάνει τον κύκλο του σε διάφορα φεστιβάλ ανά τον κόσμο και το Μάρτη θα κάνει την ελληνική του πρεμιέρα στο Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης. Από κει και πέρα, η επιθυμία μας είναι να κάνουμε πολλαπλές παρουσιάσεις σε ελεύθερους κοινωνικούς χώρους σε Ελλάδα και εξωτερικό, προσπαθώντας να αγγίξουμε όσο το δυνατό μεγαλύτερο κοινό.

 

Το Burning from the inside της Μάρσιας Τζιβάρα προβάλλεται στα πλαίσια του 17ου Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης την Κυριακή 15 Μαρτίου (αίθουσα Τζον Κασσαβέτης, 17:30) και την Τρίτη 17 Μαρτίου (αίθουσα Τζον Κασσαβέτης, 22:30).

Το επίσημο site του ντοκιμαντέρ είναι http://www.burningfromtheinsidedoc.com/

Πηγή: εναντιοδρομίες

film poster

 

Share

Σεξισμός και αντιφασισμός

revolucionfeminista

του Δημήτρη Τσίρκα

Η παρουσία της Ουρανίας Μιχαλολιάκου κατά την ορκωμοσία της στο δήμο Αθηνών έδωσε τροφή για ένα μπαράζ σεξιστικών και ρατσιστικών σχολίων για την εμφάνιση και το βάρος της. Το ανησυχητικό είναι πως αρκετά απ’ αυτά προέρχονταν από πολλούς και πολλές που τοποθετούν τους εαυτούς τους στον αριστερό ή τον αναρχικό χώρο. Τώρα πόσο αντιφασιστική είναι μία τοποθέτηση που αναπαράγει όλα τα ιδεολογήματα του κυρίαρχου (σεξιστικού) λόγου για την εμφάνιση μίας γυναίκας, που αξιολογεί ένα πρόσωπο με βάση αυτή την εμφάνιση και όχι τις πολιτικές πράξεις και απόψεις του, είναι ένα ερώτημα που παραμένει αναπάντητο. Βρισκόμαστε ενώπιον μίας ακόμη εκδήλωσης του “ο σκοπός αγιάζει τα μέσα”. Προκείμενου να πληγεί ένα μέλος της ΧΑ χρησιμοποιούνται μέσα και επιχειρήματα που κατεξοχήν μεταχειρίζεται η ναζιστική οργάνωση, ακόμη και ρατσιστικά ή σεξιστικά.

Φυσικά θα μπορούσε να ισχυριστεί κάποιος πως οι ναζιστές είναι οι πρώτοι διδάξαντες του ρατσισμού και του σεξισμού. Αυτοί είναι που θέτουν στο κέντρο της πολιτικής τους τη φυλετική καθαρότητα, την άρια εμφάνιση και τη ρωμαλέα σωματοδομή. Όταν λοιπόν προκύπτει κραυγαλέα απόκλιση της δικής τους εμφάνισης απ’ τα φυλετικά και σωματικά πρότυπα που οι ίδιοι προάγουν, δεν μπορεί παρά κάτι τέτοιο να στραφεί εναντίων τους. Όταν κηρύττουν την άρια ομορφιά και ευρωστία και οι ίδιοι είναι “χοντροί και άσχημοι” είναι εύλογο, θα υπέθετε κανείς, να κριθούν και να γελοιοποιηθούν με τα δικά τους κριτήρια. Και θα έκανε λάθος διότι αν κάτι τέτοιο ενοχλεί προσωπικά αρκετούς νεοναζί, όπως η Ουρανία, η ενόχληση αυτή συνοδεύεται από μεγάλο κόστος για το αντιφασιστικό στρατόπεδο. Η προσωπική απαξίωση ορισμένων φασιστών εξαιτίας της εμφάνισης τους έγινε μέσα στο πλαίσιο της αποδοχής των δικών τους κριτηρίων για τους ανθρώπους, για το ποια σώματα αξίζουν και ποια είναι ανάξια και χρήζουν χλεύης. Έτσι, σημαντικό μέρος των φασιστικών αντιλήψεων φτάνει να διεισδύει και να εξαπλώνεται μέσα στο ίδιο το αντιφασιστικό κίνημα με όφελος το περιστασιακό πικάρισμα λίγων χρυσαυγιτών. Πρόκειται περί ανόητης και επικίνδυνης πολιτικής στάσης.

Όσο έντονη και αυθόρμητη λοιπόν και να είναι η επιθυμία και η τάση να χλευαστεί η εμφάνιση της Ουρανίας Μιχαλολιάκου ή του Παναγιώταρου – που σε μικρότερο ή μεγαλύτερο βαθμό είναι, καθώς όλοι και όλες ζούμε σε ένα σεξιστικό και ρατσιστικό κόσμο και έχουμε σε κάποιο βαθμό εσωτερικεύσει τ’ ανάλογα πρότυπα – οφείλουμε να την καταστείλουμε και να μην πέσουμε στην παγίδα της υιοθέτησης των χρυσαυγίτικων μέτρων για τους ανθρώπους, ακόμα και όταν αυτά στρέφονται κατά μεμονωμένων χρυσαυγιτών και μπορούν να δώσουν μία φαινομενικά εύκολη ευκαιρία “κοροϊδίας” των φασιστών. Οι ναζιστικές απόψεις δεν έλκουν την ισχύ τους απ’ τα πρόσωπα που κατά καιρούς τις εκφράζουν αλλά απ’ τους πολλαπλούς διαχωρισμούς και ανισότητες που παράγουν δομικά οι εκμεταλλευτικές κοινωνίες και τις ιδεολογικές αποκρυσταλλώσεις τους. Η σεξιστική και ρατσιστική απαξίωση της Ουρανίας συνεισφέρει επιτελεστικά στην αναπαραγωγή αυτών των διαχωρισμών διευρύνοντας το έδαφος ανάπτυξης των πιο ακραίων ιδεολογικών εκφράσεων τους, όπως ο ναζισμός. Όταν λοιπόν κοροϊδεύεις το βάρος και την εμφάνιση της Ουρανίας μπορεί να στενοχωρείς την Ουρανία, ασυνείδητα όμως ενισχύεις την ιδεολογία της Ουρανίας.

Το κείμενο αναδημοσιεύεται από το facebook

 

Share

Νίκη στις γυναικείες φυλακές

Prison bars and blue sky

ΝΙΚΗ ΣΤΙΣ ΓΥΝΑΙΚΕΙΕΣ ΦΥΛΑΚΕΣ

Χθες Παρασκευή 29 Αυγούστου επισκέφθηκε τις γυναικείες φυλακές εκπρόσωπος του Υπουργείου Δικαιοσύνης για να συναντηθεί με την επιτροπή αγώνα . Στη συνάντηση που έγινε το υπουργείο δεσμεύτηκε επίσημα να αναβάλλει την μεταφορά μας στην πτέρυγα των χρυσαυγιτών μέχρι να γίνουν οι απαραίτητες εργασίες διαμόρφωσης του χώρου. Εκτός απ’ τα καρτοτηλέφωνα και τις τουαλέτες που πρέπει να τοποθετηθούν αυτό που παραμένει σημαντικό είναι να υπάρξει προαύλιος χώρος για να προαυλιζόμαστε και να μην καταπατούνται τα δικαιώματα μας. Παραμένουμε σε ετοιμότητα και γνωρίζουμε πως τα δικαιώματα μας κερδίζονται μόνο απ’ τους αγώνες μας

ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΑΓΩΝΑ ΓΥΝΑΙΚΕΙΩΝ ΦΥΛΑΚΩΝ

30/8/2014

Πηγή: Κινητοποιήσεις Ελληνικών Φυλακών 2014

 

Διαβάστε ακόμη

Ολοήμερη διαμαρτυρία-γυναικείες φυλακές

 

 

Share

Ολοήμερη διαμαρτυρία-γυναικείες φυλακές

prison

ΟΛΟΗΜΕΡΗ ΔΙΑΜΑΡΤΥΡΙΑ-ΓΥΝΑΙΚΕΙΕΣ ΦΥΛΑΚΕΣ

Σήμερα Παρασκευή 29 Αυγούστου κλιμακώνουμε την κινητοποίση μας ενάντια στην άδικη μεταφορά-στριμωγμά μας στην πτέρυγα των 6 χρυσαυγιτών βουλευτών. Η επιβεβαίωση όλων όσων λέγαμε, ήρθε κιόλας την Τετάρτη, όταν αντιπροσωπεία της Θέμις Κατασκευαστικής (υπεύθυνη για τα κτίρια των φυλακών) έκρινε ακατάλληλη την πτέρυγα για την μεταφορά μας. Όμως παρά τις κινητοποιήσεις μας και τις επαναλαμβανόμενες κρούσεις προς τον υπουργό Δικαιοσύνης Χαράλαμπο Αθανασίου και τον γενικό γραμματέα Μαρίνο Σκανδάμη, οι ίδιοι επιμένουν να κωφεύουν προκλητικά. Για αυτό και εμείς ξεκινάμε σήμερα ολοήμερη διαμαρτυρία-άρνησης εισόδου στα κελιά, μέχρι να δοθεί απάντηση απ’ τους αρμόδιους φορείς στο δίκαιο αίτημα μας. Για ότι συμβεί από εδώ και πέρα υπεύθυνο είναι το υπουργείο Δικαιοσύνης και η αδιαφορία του για τα προβλήματα των κρατουμένων.

ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΑΓΩΝΑ ΓΥΝΑΙΚΕΙΩΝ ΦΥΛΑΚΩΝ

Πηγή: Κινητοποιήσεις Ελληνικών Φυλακών 2014

 

Διαβάστε ακόμα

Γυναικείες Φυλακές Κορυδαλλού: Νυχτερινή διαμαρτυρία

Share

Γυναικείες Φυλακές Κορυδαλλού: Νυχτερινή διαμαρτυρία

prison

ΝΥΧΤΕΡΙΝΗ ΔΙΑΜΑΡΤΥΡΙΑ

Σήμερα Τετάρτη 27 Αυγούστου 2014 εμείς οι γυναίκες κρατούμενες των φυλακών Κορυδαλλού πραγματοποιούμε νυχτερινή διαμαρτυρία και αρνούμαστε να μπούμε στα κελιά μας , για μία ώρα μετά το βραδυνό κλείσιμο της φυλακής

Αίτημα μας είναι η ακύρωση της άδικης και άνισης μεταφοράς μας που έχει προγραμματιστεί για το Σάββατο στον πρώτο όροφο της πτέρυγας που κρατούνται οι 6 χρυσαυγίτες βουλευτές.

Το υπουργείο αδιαφορώντας για τα δικαιώματά μας θέλει να μας στριμώξει σαν τα ποντίκια την μία πάνω στην άλλη στον πρώτο όροφο μιας πτέρυγας που δεν πληρεί τους βασικούς κανόνες ανθρώπινης διαβίωσης. Την ίδια στιγμή στην υπόλοιπη μισή πτέρυγα θα αλωνίζουν οι 6 χρυσαυγίτες βουλευτές σε ένα χώρο που αντιστοιχει σε 100 γυναίκες κρατούμενες και θα έδινε λύση στο πρόβλημα του υπερπληθυσμού .

Επειδή όμως το ψέμα δεν έχει ντροπή ακούσαμε και διαβάσαμε πως κύκλοι του υπουργείου διαρρέουν ότι η μετακίνησή μας αυτή αποσκοπεί στην βελτίωση των συνθηκών κράτησης μας , γι αυτό λοιπόν αναφέρουμε τα εξής :

1) Αυτή τη στιγμή είμαστε 85 κρατούμενες που τον Σεπτέμβρη ο αριθμός μας θα διπλασιαστεί λόγω μεταγωγών των δικαστηρίων και ο όροφος της πτέρυγας που θα μεταφερθούμε δεν επαρκεί ούτε για τις μισές από εμάς . Αυτό σημαίνει πως κάποιες κρατούμενες θα κοιμούνται ακόμα και στο πάτωμα

2) Ο όροφος της πτέρυγας δε διαθέτει ούτε ένα καρτοτηλέφωνο. Εκτός λοιπόν απο τη στέρηση της ελευθερίας μας στερούν και το δικαίωμα της επικοινωνίας με τα συγγενικά μας πρόσωπα.

3) Το προαύλιο της πτέρυγας θα χρησιμοποιείται απ’ τους χρυσαυγίτες βουλευτές και εμείς θα αναγκαζόμαστε για να προαυλιστούμε να κάνουμε μια ολόκληρη διαδρομή μέσα από κοινόχρηστους χώρους και μαγειρία για να βγαίνουμαι στο παλιό μας (!) προαύλιο.

4) Οι εγκαταστάσεις υγιεινής είναι ανεπαρκείς και ελλειπέστατες. Δεν υπάρχουν καν λεκάνες στις τουαλέτες

5) Η πρόταση να σκεπαστούν τα παράθυρα για να μην υπάρχει οπτική επαφή με τους χρυσαυγίτες και για την αποφυγή λεκτικών επιθέσεων θα μας στερήσει ακόμα και το φυσικό φως μέσα στην ακτίνα.

6) Οι κρατούμενες με αναπηρία και κινητικά προβλήματα θα μένουν καθηλωμένες στα κελιά τους καθώς δεν μπορούν να ανεβοκατεβαίνουν τις σκάλες ούτε καν για τη μεταφορά τους στο νοσοκομείο που λαμβάνουν την ιατροφαρμακευτική τους αγωγή.

Και όλα αυτά συμβαίνουν την ίδια στιγμή που η πτέρυγα που βρισκόμαστε θα συνεχίσει να λειτουργεί για να στεγαζει την καντινα της φυλακής και την βιβλιοθήκη. Δηλαδή θα είναι μια πτέρυγα χωρίς κρατούμενες. Απέναντι σε αυτόν τον παραλογισμό απαιτούμε απ’ τον υπουργό Δικαιοσύνης Χαράλαμπο Αθανασίου και τον γενικό γραμματέα Μαρίνο Σκανδάμη να βάλουν τέλος σε αυτήν την κοροϊδία. Ζητάμε να ακυρωθεί η άδικη μεταφορά μας και να παραμείνουμε στην πτέρυγα στην οποία κρατούμαστε. Η οποιαδήποτε απόπειρα μεταφοράς μας εκτός απο την αντίδρασή που θα συναντήσει απο τη μεριά μας θα επιβεβαιώσει την ύπαρξη του διαχωρισμού κρατουμένων Α’ κατηγορίας και κρατουμένων Β’ κατηγορίας. Ζητάμε να μπει τέλος στην αδικία. Ζητάμε για δεύτερη φορά να επισκεφτεί τις γυναικείες φυλακές Κορυδαλλού αντιπροσωπεία του υπουργείου για να συζητήσει με την επιτροπή αγώνα και να δώσει λύση στο δίκαιο αίτημα μας.

ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΑΓΩΝΑ ΓΥΝΑΙΚΕΙΩΝ ΦΥΛΑΚΩΝ ΚΟΡΥΔΑΛΛΟΥ

Πηγή: Κινητοποιήσεις Ελληνικών Φυλακών 2014

 

Share

«Μια ύπουλη κατάσταση»: οι έμφυλοι ρόλοι των ακροδεξιών γυναικών

deutschefrauen

Συνέντευξη της Juliane Lang (Γιουλιάνε Λανγκ)[1], μέλος του «Ερευνητικού Δικτύου Γυναίκες και Δεξιός Εξτρεμισμός», στη Γερμανία, σχετικά με τους έμφυλους ρόλους των ακροδεξιών γυναικών τον Μάρτιο 2013 στην εφημερίδα taz.die tageszeitung.

taz: Κυρία Lang, πως είναι η «σύγχρονη γυναίκα της ακροδεξιάς»;

Juliane Lang: Δεν υπάρχει ένας τύπος. Η ζωή εντός της άκρας δεξιάς έχει διαφοροποιηθεί. Υπάρχει τόσο η παραδοσιακή εικόνα της μητέρας καθώς και η νέα ακτιβίστρια, η οποία συμμετέχει, λιγότερο ή περισσότερο, ισότιμα σε διαδηλώσεις ή μαχητικές δράσεις.

Πώς είναι η εξέλιξη των γυναικών στην ακροδεξιά σκηνή; 

Πάντα υπήρχαν γυναίκες στην ακροδεξιά. Η διαφορά είναι το πόσο επιθετικά παρουσιάζονται στο δημόσιο χώρο. Ενώ παλιότερα τις απασχολούσε κυρίως η κοινωνική συνοχή από το παρασκήνιο, σήμερα εμφανίζονται στο προσκήνιο πιο δυναμικά για να απευθυνθούν σε περισσότερες νέες γυναίκες. Σύμφωνα με το NPD (Εθνικοδημοκρατικό Κόμμα Γερμανίας), το ένα στα δύο νέα μέλη που εντάσσονται στο κόμμα είναι γυναίκες. Ο ρόλος των γυναικών στην ακροδεξιά σκηνή δεν πρέπει να υποτιμηθεί.

Τι σχέση έχουν μεταξύ τους ο σεξισμός και ο ρατσισμός; 

Ο ρατσισμός λειτουργεί συχνά έμφυλα – για παράδειγμα ως προς την εικόνα του μετανάστη ως απειλή για τις γυναίκες. Η ίδια η κοινότητα της ακροδεξιάς σκηνής κατασκευάζεται ως καταφύγιο, κάτι που όμως δεν είναι. Όπως πάντα κι εκεί η βία κατά των γυναικών βρίσκεται στην ημερήσια διάταξη.

Υπάρχει ακροδεξιός φεμινισμός; 

Όχι. Το 2005 η συλλογικότητα ακροδεξιών γυναικών Mädelring Thüringen (MRT) ανακήρυξε τον «εθνικιστικό φεμινισμό», αλλά αντιμετωπίστηκε με φαιδρότητα. Για όλες τις πτέρυγες ο φεμινισμός και η ενσωμάτωση της αρχής της ισότητας (gender mainstreaming) χρησιμεύουν ως αρνητικό στερεότυπο. Το κοινωνικό φύλο ενέχει κινδύνους για την κατασκευή της «εθνικής κοινότητας», με βάση την οποία αποδίδονται στους άνδρες και στις γυναίκες σαφείς ρόλοι λόγω φύλου. Παρά το γεγονός ότι οι γυναίκες σήμερα είναι ενεργές σε πολλούς τομείς, τους υπενθυμίζεται ωστόσο το εθνικό καθήκον της μητρότητας.

Η Beate Zschäpe (Μπεάτε Τσέπε)[2] αποτελεί πρότυπο για τις ναζί γυναίκες; 

Είναι μια ύπουλη κατάσταση το γεγονός ότι το πιο διάσημο πρόσωπο της γερμανικής ακροδεξιάς αυτή τη στιγμή είναι μια γυναίκα. Αυτό δείχνει το σημαντικό ρόλο των γυναικών στο πλαίσιο της άκρας δεξιάς. Ο πυρήνας του Εθνικού Σοσιαλιστικού Υπόγειου Ρεύματος (NSU) παρέμεινε χάρη στην ενεργή συμβολή της Zschäpe πίσω από το προσωπείο των ενεργών πολιτών. Είναι δευτερεύουσας σημασίας αν πράγματι κρατούσε όπλο στο χέρι της ή «μόνο» ήξεραν γι’ αυτό. Χωρίς την πολύπλευρη δράση των γυναικών η ακροδεξιά δεν θα μπορούσε να λειτουργήσει.

 

[1] Η Juliane Lang σπούδασε Σπουδές Φύλου στο Πανεπιστήμιο Humboldt και Παιδαγωγική στο Ελεύθερο Πανεπιστήμιο του Βερολίνου. Συνεργάζεται με το Σύλλογο για Δημοκρατική Κουλτούρα στο Βερολίνο (VDK) και είναι μέλος του «Ερευνητικού Δικτύου Γυναίκες και Δεξιός Εξτρεμισμός» , που δημιουργήθηκε το 2000. Εστιάζει στις γυναίκες και στις σχέσεις των δύο φύλων μέσα στις ακροδεξιές οργανώσεις, στον πολιτισμό του ποδόσφαιρου και των φιλάθλων και στην παιδαγωγική ως αποτρεπτικό παράγοντα και πρόληψη της ακροδεξιάς.

[2] Η Beate Zschäpe γεννήθηκε στην Ανατολική Γερμανία. Στα 17 της γνώρισε τον κατά δύο χρόνια μεγαλύτερό της Ούβε Μούντλος, ο οποίος τη μύησε στις νεοναζιστικές ιδέες του. Ήταν μέλος της νεοναζιστικής οργάνωσης Εθνικό Σοσιαλιστικό Υπόγειο Ρεύμα (NSU), η οποία ευθύνεται για τη δολοφονία οκτώ Τούρκων, ενός Έλληνα και μιας αστυνομικού μεταξύ της περιόδου 2000-2007. Η Zschäpe είναι το μόνο μέλος της οργάνωσης που έχει επιζήσει, καθώς τα άλλα δύο μέλη της οργάνωσης έβαλαν τέλος στη ζωή τους, όταν εντοπίστηκαν από τις αρχές, το 2011. Η Zschäpe είναι η βασική κατηγορούμενη για συνέργεια στη δολοφονία των 9 μεταναστών και της αστυνομικού.

μετάφραση: Λίνα Φιλοπούλου

Πηγή: taz.die tageszeitung

 

Διαβάστε ακόμη

Το τίμημα της σιωπής – Μια ματιά στη γένεση ακροδεξιών πεποιθήσεων

Ο λόγος στο αντιφασιστκό κίνημα

Το φύλο της Ακρας Δεξιάς

 

Share

Το τίμημα της σιωπής – Μια ματιά στη γένεση ακροδεξιών πεποιθήσεων

berlingegennazis

της Αndrea Schellinger

Η στροφή νέων ανθρώπων στον δεξιό εξτρεμισμό μπορεί να κατανοηθεί μόνο ως συνισταμένη πολλών παραγόντων και εμπειριών. Η Michaela Köttig εξηγεί πώς η σιωπή γύρω από βιώματα της περιόδου του Εθνικοσοσιαλισμού έσπασε μόλις στην τρίτη γενιά, που μυείται, μέσα σε ένα κλίμα μυστικοπάθειας, στις ιστορίες των παππούδων – ιστορίες με πολλά θύματα και πολλή οδύνη.

Πώς γεννιούνται οι ακροδεξιές πεποιθήσεις;

Michaela Köttig: Το υπόστρωμα της γένεσης του δεξιού εξτρεμισμού είναι εξαιρετικά σύνθετο. Πρόκειται για ένα φαινόμενο που δεν ανάγεται επ’ ουδενί σε ένα συγκεκριμένο αστερισμό συνθηκών του παρελθόντος, όπως π.χ. Γερμανία και Εθνικοσοσιαλισμός ή στη σημερινή απουσία προσανατολισμού σε συνδυασμό με ολοένα πιο εξατομικευμένους τρόπους ζωής ή σε δυσμενείς κοινωνικές συνθήκες (ανεργία, δύσκολη παιδική ηλικία). Κάθε ένας απ’ αυτούς τους παράγοντες μπορεί να λειτουργήσει ως καταλύτης για μια σειρά εναλλακτικών δυνατοτήτων δράσης και εξέλιξης, που δεν έχουν καμιά σχέση με τον δεξιό εξτρεμισμό. Για να δημιουργηθούν συνθήκες πρόσφορες στον δεξιό εξτρεμισμό πρέπει να υπάρξει μια ειδοποιός σύνδεση και σύζευξη τριών επιπέδων, δηλ. της οικογενειακής ιστορίας, του κοινωνικού παράγοντα και της ατομικής βιογραφίας. Σε ό,τι αφορά τους εφήβους, πρέπει να υπάρχει ένα παρελθόν της γενιάς των παππούδων στην περίοδο του Εθνικοσοσιαλισμού, το οποίο η γενιά αυτή αποσιώπησε από την επόμενη, δηλ. τη γενιά των γονέων. Έτσι οι έφηβοι (δηλ. η τρίτη γενιά) εισπράττουν σιωπή απ’ τους γονείς, με αποτέλεσμα να μαθαίνουν για την περίοδο αυτή από τους παππούδες, που είχαν πάνω κάτω την ηλικία τους στη δεκαετία του 1930, και να ταυτίζονται με τις ιστορίες τους. Ένας παράγοντας που ενισχύει τις διεργασίες αυτές είναι ότι οι σχέσεις μεταξύ γονέων και παιδιών σε τέτοιες οικογένειες δεν προσφέρουν συναισθηματική σταθερότητα, με αποτέλεσμα τα παιδιά να αναπτύσσουν μεγαλύτερη εγγύτητα με τη γιαγιά και τον παππού.

Οι έρευνές σας αφορούν νεαρές ακροδεξιές γυναίκες. Τα πορίσματά σας επιδέχονται γενίκευση;

Συγκριτικές έρευνες, οι οποίες όμως διεξήχθησαν στην Ελβετία, κατέληξαν στα ίδια συμπεράσματα για νεαρούς άνδρες. Υποθέτω λοιπόν ότι οι θέσεις μου μπορεί να ισχύουν και για άρρενες εφήβους. Σε ό,τι αφορά το βιογραφικό υπόβαθρο, έχω καταλήξει σε τρία σχήματα: Πρώτον: Μπορεί να υπάρχει μια συνέχεια διαμέσου των γενεών, η οποία διευκολύνει τη μεταφορά τέτοιων πεποιθήσεων σε κάθε επόμενη γενιά. Δεύτερον: Έχω διαπιστώσει, ότι κόρες που έχουν υποστεί σοβαρά ψυχικά τραύματα είτε στη σχέση με έναν γονέα είτε από την απώλεια ενός γονέα αναπτύσσουν σχέσεις ιδιαίτερης εγγύτητας με τον παππού και τη γιαγιά. Μια τρίτη κατηγορία αφορά περιπτώσεις όπου οι οικογενειακοί δεσμοί είναι ασταθείς, ενώ παράλληλα η σχέση με τη μητέρα είναι εντόνως συμβιωτική.

Και τώρα οι κοινωνικοί παράγοντες: ακροδεξιές οργανώσεις φέρνουν νεαρές γυναίκες σε επαφή με διάφορα κοινωνικά ζητήματα, απέναντι στα οποία καλούνται να πάρουν θέση – π. χ. ανεργία, μετανάστευση κ.λπ. Η προτίμηση των γυναικών συναρτάται πάλι στενά με το οικογενειακό ιστορικό, αλλά και την ατομική βιογραφία.

Μπορείτε να μας δώσετε κάποιους αριθμούς όσον αφορά τη δυναμική του δεξιού εξτρεμισμού στη Γερμανία;

Είναι δύσκολο, αν όχι αδύνατον να μιλήσει κανείς με ποσοστά – εκτός ίσως αν πρόκειται για εκλογικά ποσοστά! Περίπου 1/3 των ακροδεξιών ψηφοφόρων είναι γυναίκες. Επιπλέον υπάρχουν περίπου 40.000 οργανωμένα ακροδεξιά άτομα όλων των ηλικιών, μεταξύ των οποίων 40% γυναίκες. Υπάρχουν επίσης νεανικές οργανώσεις και όμιλοι με περίπου 12.000 μέλη, από τα οποία το 30-60% είναι κορίτσια ή κοπέλες. Και, φυσικά, υπάρχουν και τα αντίστοιχα κόμματα. Η ΝDP διαθέτει 20% στελέχη θηλυκού γένους. Γεγονός είναι ότι κάθε παιδί από 12 ετών μπορεί να κοινωνικοποιηθεί μέσα σ’ αυτές τις δομές και να στρατευθεί σταδιακά σε διάφορες ομάδες.

Ποιος είναι ο ρόλος των γυναικών μέσα σε αυτό το πλαίσιο;

Για ένα μεγάλο διάστημα οι ακροδεξιές γυναίκες δεν πολυεμφανίζονταν στο προσκήνιο κι αυτός ήταν ο λόγος για τον οποίο αρνιόμασταν να συνειδητοποιήσουμε ότι υπάρχουν και γυναίκες που δραστηριοποιούνται σ’ αυτόν τον χώρο. Στο μεταξύ βγήκαν και αυτές στην επιφάνεια, είτε με αποδεδειγμένη συμμετοχή σε βιαιοπραγίες, είτε ως στελέχη, είτε με την ιδιότητα του δικηγόρου. Επίσης το στερεότυπο του τραμπούκου ακροδεξιού δεν αντιστοιχεί πια στην πραγματικότητα. Η ακροδεξιά σκηνή στη Γερμανία έχει υιοθετήσει από καιρό μιαν άλλη στρατηγική. Έως περίπου το 2005 κρατούσε αποστάσεις από τους κοινωνικούς θεσμούς και φρόντιζε να ξεχωρίζει συνειδητά από το κυρίαρχο ρεύμα – και ως προς την εμφάνιση. Τώρα πια προσπαθεί να το υπονομεύσει, συμμετέχοντας π.χ. σε αθλητικούς συνδέσμους ή σε πρωτοβουλίες πολιτών, με σκοπό τη σταδιακή διάδοση ακροδεξιών στάσεων και απόψεων.

Τι δυνατότητες παρέμβασης υπάρχουν και ποιος θεσμός θα έπρεπε να αναλάβει δράση;

Αρχικά καλούνται όλοι οι κοινωνικά ενεργοί παράγοντες –από τον δημοσιογραφικό, τον δημοσιογραφικό και τον αστυνομικό κλάδο– να ευαισθητοποιηθούν και να δουν την κατάσταση κατάματα. Σε ό,τι αφορά τη δραστηριοποίηση σε κοινωνικό επίπεδο, πρέπει να έχει διπλή κατεύθυνση: να είναι δηλαδή και προληπτική και παρεμβατική, με σκοπό την υποστήριξη όσων επιλέγουν να αποχωρήσουν από την ακροδεξιά σκηνή. Αν κάποιος είναι πολύ χωμένος στην οργάνωση, οι πιθανότητες να τον βγάλουμε είναι ελάχιστες και συνεπώς η δουλειά του κοινωνικού λειτουργού δεν έχει καμιά χρησιμότητα στη φάση αυτή. Όσοι πάλι είναι έτοιμοι να πάρουν έναν τέτοιο δρόμο, προδίδονται πρώτ’ απ’ όλα από την εμφάνισή τους – το ντύσιμο, τα σήματα ή σύμβολα που κολλάνε στα ρούχα τους κ.λπ. Επίσης από το ότι, στην αρχή τουλάχιστον, κοιτάζουν να δουν τις αντιδράσεις του περιβάλλοντός τους. Στο στάδιο αυτό η κοινωνική λειτουργός δεν πρέπει να επιδιώκει καθόλου πολιτική συζήτηση, αλλά να προσπαθεί να καταλάβει ποιος συνδυασμός παραγόντων οδηγεί το συγκεκριμένο άτομο σε αυτή την κατεύθυνση. Εάν σε μια περιοχή δεν υπάρχουν επαρκείς δομές για τη δουλειά με εφήβους, τότε πρέπει να εκπαιδευτούν εργαζόμενοι σε άλλους θεσμούς – για παράδειγμα καθηγητές και καθηγήτριες.

Δυστυχώς στη Γερμανία, τόσο στη δυτική όσο και στην ανατολική, τα σχολεία και άλλοι θεσμοί που ασχολούνται με εφήβους, δεν αντιτάσσονται όσο θα έπρεπε στις ακροδεξιές δραστηριότητες. Στην ανατολική το φαινόμενο φαίνεται πως έχει μεγαλύτερη δημόσια παρουσία, ενώ στη δυτική έχουν αναπτυχθεί από παλιά αντίρροπες δομές της κοινωνίας των πολιτών, οι οποίες αντιδρούν σε επίπεδο ηθικής τάξης. Εν πάση περιπτώσει αυτό δεν αλλάζει και πολύ τα πράγματα: το πρόβλημα γενικά υπάρχει λίγο πολύ παντού στη Γερμανία.

Πώς θα εξηγούσατε τη γένεση ακροδεξιών συσπειρώσεων στην Ελλάδα, με δεδομένο το τραυματικό παρελθόν στη διάρκεια της Κατοχής;

Ως προς το ζήτημα αυτό μόνο υποθέσεις μπορώ να κάνω. Στην Ελλάδα υπάρχει πράγματι ένα επώδυνο παρελθόν όσον αφορά τον Εθνικοσοσιαλισμό, και πολλά θύματα. Δεν πρέπει ωστόσο να θεωρεί κανείς δεδομένο πως η ιστορία αυτή είχε μια μόνο, ξεκάθαρη όψη, και πως αφορούσε όλους στον ίδιο βαθμό. Εκτός από τους πολίτες που βίωσαν επώδυνα την Κατοχή, υπήρχαν ασφαλώς και συμπαθούντες, και συνεργάτες. Αυτό με οδηγεί στην κατ’ αρχήν υπόθεση ότι τα τωρινά φαινόμενα του δεξιού εξτρεμισμού συνδέονται μάλλον με αυτή την όψη του παρελθόντος. Είναι πιθανό να πρόκειται για άτομα ή οικογένειες που είχαν ανάμειξη στα γεγονότα εκείνης της περιόδου. Η Ελλάδα υπέφερε από τους Γερμανούς τότε, εκτελέστηκαν πολλοί αντιστασιακοί, αλλά και απλοί πολίτες, υπήρχαν ωστόσο και άνθρωποι που ασπάζονταν αυτή την ιδεολογία. Είναι πιθανόν η ιδεολογική αυτή ροπή να μεταδόθηκε, ας πούμε στο πλαίσιο μιας οικογενειακής παράδοσης. Είναι επίσης πιθανόν, τα άτομα αυτά να φαντάζονται ότι με τις ιδέες τους αυτές λειτουργούν ως αντίποδας στην κομμουνιστική ή σοσιαλιστική ιδεολογία.

Πρέπει να λάβει κανείς υπόψη, ότι στις κοινωνικοπολιτικές αντιπαραθέσεις στην Ελλάδα εμπλέκεται και ο Εμφύλιος – ένα ζήτημα που (αν έχω καταλάβει σωστά) το περιέβαλλε για ένα μεγάλο χρονικό διάστημα απόλυτη σιωπή και που ακόμα και σήμερα αποτελεί ένα θέμα ευαίσθητο. Δεν θα με εξέπλησσε λοιπόν, αν μέσα από μια εκτεταμένη έρευνα πύκνωναν οι ενδείξεις, ότι τα σημερινά φαινόμενα αναπτύχθηκαν πάνω σε ένα τέτοιο ιστορικό υπόβαθρο. Σε κάθε περίπτωση πάντως δεν πιστεύω ότι η αιτιολογική αλληλουχία στην Ελλάδα εδράζεται απλά και μόνο στην οικονομική κρίση. Θα ήταν πολύ κοινότοπο. Άλλωστε, σε εποχές κρίσης επικρατούν και κινήματα άλλων αποχρώσεων.

H Michaela Köttig είναι καθηγήτρια στα ΤΕΙ της Frankfurt a. M. για επικοινωνία και επεξεργασία συγκρούσεων. H δουλειά της επικεντρώνεται στη βιογραφική έρευνα και σε αναλύσεις διαντίδρασης στα θέματα ισότητας φύλων, δεξιού εξτρεμισμού, μετανάστευσης και μετάβασης από το σχολείο στο επάγγελμα.

μετάφραση: Έμη Βαϊκούση

Πηγή:  Goethe Institut

 

Share

Κατάληξη της Ευρωπαϊκής Αντιφασιστικής Συνάντησης

Εβδομήντα χρόνια μετά τη λήξη του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου και την ήττα του φασισμού, η Ευρώπη δοκιμάζεται από την άνοδο της ρατσιστικής και της ναζιστικής ακροδεξιάς.

Όμως οι ρατσιστές και οι νεοναζί έχουν αντίπαλο: το μαζικό και πολύμορφο κίνημα το οποίο στους δρόμους όλης της Ευρώπης αγωνίζεται, όχι μόνο κατά της φασιστικής τρομοκρατίας, αλλά και όλων εκείνων που τη συντηρούν και την προστατεύουν: των αντιλαϊκών πολιτικών, της αστυνομικής ασυδοσίας, του νεοφιλελεύθερου απολυταρχισμού και του συστήματος που τον επιβάλλει.

Στις 11, 12 και 13 Απρίλη οι αντιστάσεις συναντήθηκαν στην Αθήνα και μέσα από συνελεύσεις, πολιτικές εκδηλώσεις, εργαστήρια και συζητήσεις ανταλλάξαμε εμπειρίες και κάναμε ένα σημαντικό βήμα για την οργάνωση της διεθνιστικής αλληλεγγύης και του συντονισμένου αντιφασιστικού αγώνα σε πανευρωπαϊκό επίπεδο. Δώσαμε ένα ηχηρό μήνυμα ενάντια στον φασισμό, το σεξισμό, το ρατσισμό, τον ολοκληρωτισμό του κράτους και το αδιέξοδο του καπιταλισμού.

Καταλήξαμε στις εξής προτάσεις:

– Κοινή ημέρα πανευρωπαικής δράσης το Σάββατο 8 Νοέμβρη 2014, με βάση το ότι τη Κυριακή 9 Νοέμβρη είναι η μαύρη επέτειος από «την νύχτα των πογκρόμ».

– Διεθνείς ημέρες μνήμης και αλληλεγγύης τις ημερομηνίες όπου είχαμε δολοφονίες αντιφασιστών από φασίστες με συμβολικές κινητοποιήσεις σε πόλεις ή πρεσβείες:

Ελλάδα: 1 χρόνος από τη δολοφονία του Παύλου Φύσσα, Πέμπτη 18 Σεπτέμβρη 2014

Γαλλία: 1 χρόνος από τη δολοφονία του αντφασίστα Κλεμάν Μερίκ στο Παρίσι Πέμπτη 5 Ιουνίου 2014

– Δημιουργία κοινής διαδικτυακής πλατφόρμας αντιπληροφόρησης, αλληλοενημέρωσης και ανταλλαγής απόψεων ώστε να οργανώνονται με έναν πιο αποτελεσματικό τρόπο οι διεθνείς δράσεις και η διεθνής αλληλεγγύη.

Συνέλευση της Ευρωπαϊκής Αντιφασιστικής Συνάντησης

Πηγή: αντιφασιστικός συντονισμός Αθήνας-Πειραιά 

Διαβάστε ακόμα

Ευρωπαϊκή Αντιφασιστική Συνάντηση: το πρόγραμμα

 

Share

Ευρωπαϊκή Αντιφασιστική Συνάντηση: το πρόγραμμα

Ευρωπαϊκή Αντιφασιστική Συνάντηση

11, 12, 13 Απριλίου 2014

Ανωτάτη Σχολή Καλών Τεχνών Αθήνας

ΓΙΑ ΜΙΑ ΕΥΡΩΠΗ ΧΩΡΙΣ ΦΑΣΙΣΜΟ, ΡΑΤΣΙΣΜΟ ΚΑΙ ΣΕΞΙΣΜΟ ΣΕ ΕΝΑΝ ΚΟΣΜΟ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ

Εβδομήντα χρόνια μετά τη λήξη του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου και την ήττα του φασισμού, η Ευρώπη δοκιμάζεται από την άνοδο της ρατσιστικής και της ναζιστικής Ακροδεξιάς.

Όμως οι ρατσιστές και οι νεοναζί έχουν αντίπαλο: το μαζικό και πολύμορφο κίνημα το οποίο στους δρόμους όλης της Ευρώπης αγωνίζεται, όχι μόνο κατά της φασιστικής τρομοκρατίας, αλλά και όλων εκείνων που τη συντηρούν και την προστατεύουν: των αντιλαϊκών πολιτικών, της αστυνομικής ασυδοσίας, του νεοφιλελεύθερου ολοκληρωτισμού και του συστήματος που την επιβάλλει.

Στις 11, 12 και 13 Απρίλη οι αντιστάσεις συναντιούνται στην Αθήνα σε ένα κλίμα γιορτινής ατμόσφαιρας, με πολιτικές εκδηλώσεις,  συναυλίες και συζητήσεις με αντιφασιστικές συλλογικότητες, δικτυώσεις και συνελεύσεις από  την Ευρώπη. Συζητάμε, ανταλλάζουμε εμπειρίες και οργανώνουμε τη δράση μας σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Δίνουμε ένα ηχηρό μήνυμα συντονισμένου αγώνα εναντίον του φασισμού, του ρατσισμού και του σεξισμού.

Το τριήμερο αποτελεί την κορύφωση του μήνα αντιφασιστικής δράσης (21 Μάρτη – 21 Απρίλη), στη διάρκεια του οποίου πραγματοποιούνται παρεμβάσεις και εκδηλώσεις σε γειτονιές, κοινωνικούς χώρους και σχολεία σε όλη την Ελλάδα.

 

Προτεινόμενο πρόγραμμα τριημέρου

Παρασκευή 11 Απρίλη:

18:00 μμ: Έναρξη συνέλευσης: «Το αντιφασιστικό κίνημα στην Ευρώπη:  Εμπειρίες, προτάσεις για διεθνείς δράσεις και συντονισμό».

21:00 μμ: Προβολή της ταινίας «Φασισμός Α.Ε.» του Α. Χατζηστεφάνου. Παρουσίαση από την ομάδα Infowar

22:00 μμ: Συναυλία

 

Σάββατο 12 Απρίλη:

12:00 – 15:00 μμ: Εργαστήρια – Ζώνη Ι:

-Τέχνη και αντιφασιστικό κίνημα

-Ο αντιφασισμός στα γήπεδα

-Οι εξελίξεις και η κατάσταση στην Ουκρανία-Ενημέρωση από Ουκρανούς-ες αντιφασίστες και αντιφασίστριες

-Κράτος έκτακτης ανάγκης και η θεωρία των δύο άκρων

-Το σχολείο του αντιφασισμού: Μαθητές και εκπαιδευτικοί ενάντια στον φασισμό

-Αυτοάμυνα ενάντια στη ρατσιστική και φασιστική βία (Σεμινάριο)

15:00 – 18:00 μμ: Εργαστήρια – Ζώνη ΙΙ:

-Εργαζόμενοι στα ΜΜΕ: Παρουσίαση του παρατηρητηρίου κατά του ρατσισμού και του φασισμού στα ΜΜΕ

-Αντίσταση στο σεξισμό, την ομοφοβία και την τρανσφοβία

-Από την Ευρώπη-Φρούριο στα στρατόπεδα συγκέντρωσης: Αντίσταση, Αυτοοργάνωση, Κοινοί αγώνες

-Το εργατικό κίνημα ενάντια στο φασισμό

-Πέρα από την Ευρώπη: διευρύνοντας τις αντιστάσεις

18:00 μμ: Κεντρική εκδήλωση: Από την Γαλλία ως την Ουκρανία, από τη Νορβηγία ως την Ελλάδα: NO PASARAN

Oμιλητές: Alain Krivine – ιστορικό στέλεχος της Αντικαπιταλιστικής Αριστεράς στη Γαλλία, Joe Higgins – anti-austerity alliance IST-MP, Tariq Ali συγγραφέας-σκηνοθέτης (βιντεοσκοπημένο μήνυμα)

Παρεμβάσεις: Ένωση Borotba (Ουκρανία), Πήτερ (Αntifa Μόσχας), Walter Baier (Transform Europe), Ματίας Μπένικ (Alter Summit-Ουγγαρία)

21:00 μμ: Κεντρική Συναυλία

 

Κυριακή 12 Απρίλη

12:00 μμ: Συνέλευση: παρουσίαση αποτελεσμάτων από τα εργαστήρια, συμπεράσματα, καθορισμός κοινών διεθνών δράσεων

 

Επιπλέον, στο χώρο της συνάντησης θα υπάρχουν τα εξής:

  • Συλλογικές κουζίνες
  • Παιδότοπος
  • εκθέσεις σκίτσου – φωτογραφίας
  • θεατρικά δρώμενα

 

Στις συναυλίες μέχρι τώρα συμμετέχουν:

Illegal Operation (feat. ALEX K. Last Drive)

Πληγωμένες Σκιές

Road Duck

Tuxedo conspiracy

What the funk

Λολεκ

Pink Tank Project

Muchatrelo

Radio Sol

Liquid streets

Fruit Salads

MC Yinka

Mr. Highway Band

 

Διεθνείς συμμετοχές (ανοιχτές):

Marks 21 (Σερβία)

Αntifa Νovi Sad (Σερβία)

Antifa Zagreb (Kροατία)

Αντιφασίστες και Αντιφασίστριες από την Βοσνία

Direct Action Student Union και Visual Culture Center (Oυκρανία)

Borotba (Oυκρανία)

Antifa Μόσχας

Αυτόνομη Δράση Μόσχας

Αντιφασίστες και αντιφασίστριες από Βουλγαρία

Αντικαπιταλιστική Δράση (Τουρκία)

Αντάρτες (Κύπρος)

Αntinazi Cyprus-Nέα Διεθνιστική Αριστερά

NPA (Γαλλία)

Beyond Europe (Plan C-Aγγλία, Ums ganze –Γερμανία, Αnti-authoritarian Movement-Ελλάδα)

Occupacioni Precari Studenti (Ιταλία)

ESC- Metropolitan Assembly (Ιταλία)

Παγκόσμια Πορεία Γυναικών (Γαλλία)

Action Antifasciste Paris –Banlieu (AFA)

ΚΚ Αυστρίας

Blockbuster (Bέλγιο)

Iρλανδικό Σοσιαλιστικό Κόμμα-τμήμα CWI στην Ιρλανδία

Linje 17 mot racism – Γραμμή 17 κατά του ρατσισμού (Σουηδία)

Dortmund stellt sich Quer- Kαμιά ανοχή στο φασισμό (Γερμανία)

Αthene Calling (Iταλία)

Transform Europe (Oυγγαρία)

Αντικαπιταλιστική Αριστερά του Ισπανικού κράτους

Share

Γυναίκες στον αντιφασιστικό αγώνα τότε και τώρα: προλογίζοντας τα “Πουλιά στο βάλτο”

της Σοφίας Ξυγκάκη

«Διάβασα βιβλία, ξεφύλλισα βιβλία και λευκώματα, είδα φωτογραφίες. Ελάχιστα γράφουν για τις γυναίκες εκείνης της εποχής». Μ’ αυτά τα λόγια αρχίζει η ταινία Πουλιά στο βάλτο. «Ξεκίνησα χωρίς κανένα σχέδιο», λέει σε συνέντευξή της η Αλίντα Δημητρίου, και συνεχίζει «ξεκίνησα με επώνυμους από εκείνη την εποχή. Στο δρόμο μπερδεύτηκα. Τι δουλειά έχω εγώ με του επώνυμους; Έτσι βρήκα τις γυναίκες εκείνες που έφτιαξαν Ιστορία. Όλες εκείνες που περπατάνε  πλάι μας στις πλατείες, στην αγορά, στα μανάβικα και δεν έχουμε ιδέα τι έκαναν – και αυτό, γιατί ποτέ δεν ζήτησαν τίποτα».

Η τριλογία αυτή, της οποίας την πρώτη ταινία θα δούμε σήμερα, αποτελεί το αποτέλεσμα πολλών χρόνων έρευνας. Για την Αλίντα Δημητρίου η δεκαετία του ’40 ήταν η δεκαετία που καθόρισε την πορεία της χώρας μας. Όπως είχε πει,  προβλήματα σκηνοθετικά ή θεωρητικά δεν είχε, το ερώτημα που την απασχολούσε ήταν: «τι κάνω εγώ;» και είχε φτάσει η ώρα να κάνει κάτι.

Η Αλίντα Δημητρίου έγινε γνωστή στο ευρύ κοινό κυρίως από τις τρεις αυτές ταινίες∙ η σχέση της, όμως, με τον κινηματογράφο άρχισε πενήντα χρόνια πριν.

Το 1963, σε μια περίοδο ιδιαίτερα φορτισμένη πολιτικά, όταν ο ελληνικός εμπορικός κινηματογράφος παρουσίαζε ραγδαία άνοδο και η δύναμη βρισκόταν στα χέρια των παραγωγών που προωθούσαν σαχλές κωμωδίες ή ηθικοπλαστικά δράματα, να θυμηθούμε  την Ψεύτρα ή τον Νόμο 4000, στους κινηματογράφους προβάλλεται η μικρού μήκους ταινία 100 ώρες του Μάη του Δήμου Θέου, που ως θέμα της έχει τη δολοφονία του Λαμπράκη και την καταγγελία των παρακρατικών μηχανισμών που, δρώντας ανενόχλητοι, οδήγησαν σ’ αυτήν.

Η ταινία του Θέου, όπως επισημαίνει ο Γιάννης Σολδάτος στην Ιστορία του ελληνικού κινηματογράφου, έρχεται σε ρήξη με το κυρίαρχο πολιτικό και κινηματογραφικό κατεστημένο. Η Αλίντα Δημητρίου τη βλέπει, και τότε αποφασίζει να γίνει σκηνοθέτις.

Κατ’ αυτήν, κι όπως θα γράψει χρόνια αργότερα, το 1992, στην εισαγωγή του πολύ καλού και τεκμηριωμένου λεξικού ταινιών μικρού μήκους που έχει συντάξει, ο εθνικός κινηματογράφος που αναπτύσσεται μετά τον πόλεμο στη Δύση λειτουργεί ως φραγμός στην παντοδυναμία του Χόλυγουντ. Οι καλλιτεχνικές κινήσεις που αναπτύσσονται τότε στόχο έχουν την ανεξαρτητοποίηση από τα οικονομικά τραστ που ελέγχουν και καθορίζουν την παραγωγή. Μέσα από αυτές τις κινήσεις γεννήθηκε ο νεορεαλισμός στην Ιταλία, το free cinema στην Αγγλία, η νουβέλ βαγκ στη Γαλλία. Στην Ελλάδα, εξαιτίας της πολιτικής κατάστασης, θα μπορούσε να πει κανείς ότι οι μικρού μήκους ταινίες υπήρξαν ο δικός μας εθνικός κινηματογράφος καθώς ο κάθε  σκηνοθέτης καταργώντας, μεταξύ άλλων, τα ντεκόρ, τους ηθοποιούς-φίρμες, τα μεγάλα συνεργεία κατεβάζει το κόστος των ταινιών του και «διαμορφώνει το μυθικό επίπεδο μέσα από μια σειρά προβλημάτων που αντανακλούν την καθημερινή του  πραγματικότητα».* Κι αυτόν τον εθνικό κινηματογράφο η ίδια υπερασπίζεται ως δημιουργός, γυρίζοντας περισσότερες από πενήντα ταινίες.

Παράλληλα μελέτησε και έγραψε για τους Σοβιετικούς Μεντβέκιν και Βερτόβ, που γι’αυτήν αποτελούσαν σημείο αναφοράς.

Ο πρώτος, ο Αλεξάντρ Μεντβέκιν (1900-1989), με τα πολιτικοποιημένα μικρού μήκους φιλμ του και, κυρίως, με το σινε-τρένο με το οποίο γύριζε από πόλη σε πόλη προβάλλοντας ταινίες, μετά τον Μάη του ’68, υπήρξε πολύ σημαντικός και για τους γάλλους κινηματογραφιστές.

Ο δεύτερος, ο Τζίγκα Βερτόβ (1896-1954), αρνούμενος κάθε συμβιβασμό με τη θεατρική ή τη φιλολογική παράδοση, υπήρξε ο ανατρεπτικός πρωτοπόρος που δεν σταμάτησε να πειραματίζεται πάνω στην κινηματογράφηση της πραγματικότητας, και το φιλμ του Ο άνθρωπος με την κινηματογραφική μηχανή υπήρξε για πολλές γενιές το μανιφέστο του πειραματικού στρατευμένου σινεμά.

Άλλες σημαντικές επιρροές ήταν το γερμανικό ντοκιμαντέρ αλλά και το παγκόσμιο θέατρο που μελετούσε συστηματικά.

Μάλιστα το 1966, όταν φοιτούσε στη σχολή Σταυράκου, είχε παρουσιάσει με μεγάλη επιτυχία ένα δικό της μονόπρακτο έργο.

Αυτό αφηγείται την ιστορία ενός άντρα, καταδικασμένου σε θάνατο κατά τη διάρκεια του πολέμου, που οι Ναζί τον περιμένουν να γίνει καλά για να μπορέσει να στηθεί όρθιος για να εκτελεστεί. Ο γιατρός του, κάθε φορά που καλυτερεύει, του σπάει το πόδι για να αναβάλει την εκτέλεση.

Το 1974 στήνει μόνη της τις λέσχες κινηματογράφου και επίσης διοργανώνει σεμινάρια για το σινεμά.

Το 1977 γυρίζει την πρώτη της ταινία τους Καρβουνιάρηδες και στη συνέχεια, όπως είπαμε, περισσότερα από πενήντα ντοκιμαντέρ, ανάμεσά τους Το στιφάδο του Αγίου Πέτρου, για το αεροδρόμιο των Σπάτων, Το θέατρο στο βουνό, Ανθρώπινα δικαιώματα, Γυναίκες.

Από το 1992 έως το 2005 γύρισε δεκατρία βιομηχανικά ντοκιμαντέρ, κάνοντας εδώ μια τομή αφού μετέτρεψε τα, έως τότε, τυπικά  ντοκιμαντέρ του είδους, σε ανθρώπινες ιστορίες.

Η αριστερά, ο ρόλος της γυναίκας στην ελληνική ιστορία και κοινωνία την απασχολούσαν πάντα.

Στις γυναίκες βάσιζε το μέλλον, η κατανόηση, όμως, του παρελθόντος  θα φώτιζε αυτό το μέλλον και θα το σημασιολογούσε.

Δεν εντάχτηκε ποτέ σε κόμμα και πίστευε βαθιά σε μια αριστερά που έπρεπε να εμπνέει τους ανθρώπους και να τους γεμίζει με αξίες και οράματα.

Η τριλογία της, Πουλιά στο βάλτο, Η ζωή στους βράχους και Τα κορίτσια της βροχής, αποτελεί το πιο γνωστό της έργο και αγαπήθηκε πολύ από το κοινό. Συγκέντρωσε μαρτυρίες περίπου πενήντα γυναικών διαφορετικής προέλευσης, που όλες  θεωρούσαν πως ό,τι έκαναν ήταν καθαρή επιλογή τους και είχαν την ίδια επωδό «είμαστε έτοιμες και τώρα ακόμα, σ’ αυτή την ηλικία, να κάνουμε τα ίδια. Δεν μετανιώσαμε για τίποτα».

Σε αντίθεση με τα άλλα της ντοκιμαντέρ που γύρισε για την τηλεόραση, σε αυτές τις τρεις ταινίες παραγωγός ήταν η ίδια και ο άντρας της Σωτήρης Δημητρίου, και πολύ γενναιόδωρα τις πρόσφερε στον κόσμο, στις κινηματογραφικές λέσχες, στις τοπικές συλλογικότητες, στους φοιτητές – όλοι να έχουν πρόσβαση σε αυτές  και να τις βλέπουν ελεύθερα. Παίχτηκαν παντού στην Ελλάδα, γιατί, αφού δεν χρειάζεται άδεια, τα dvd περνούν από χέρι σε χέρι στους επόμενους. Δεν ήθελε να εμπορευτεί αυτές τις ταινίες, δεν ήθελε να βγάλει χρήματα από αυτές, γιατί ανήκουν στις επόμενες γενιές.

Πίστευε ότι οι κινηματογραφιστές πρέπει να φτιάξουν τη δική τους όχθη, έξω από τα κυρίαρχα κανάλια.

Η Έλλη Νικολάου, μάρτυρας των Πουλιών, που βρίσκεται απόψε μαζί μας, μας είπε: «Εμείς υπάρχουμε χάρη στην Αλίντα», εννοώντας ότι χάρη σ’ αυτήν ακούστηκαν οι φωνές τους, συμβάλλοντας έτσι στην τόσο σημαντική και για μας κατανόηση του παρελθόντος.

*Λεξικό ταινιών μικρού μήκους (1939-1992). Εκδόσεις Καστανιώτη, σελ 14.

 

Περισσότερα

Οι γυναίκες στον αντιφασιστικό αγώνα, τότε και τώρα

 

Share

Η Αλίντα Δημητρίου και το πολιτικό ντοκιμαντέρ

της Αφροδίτης Νικολαΐδου και του Σωτήρη Δημητρίου

Η Αλίντα Δημητρίου υπήρξε μια πολιτικοποιημένη κινηματογραφίστρια. Υπηρέτησε το πολιτικό ντοκιμαντέρ και ξεχώρισε ακριβώς γιατί δεν έμεινε σε μια περιγραφή των διαφόρων κοινωνικών, πολιτικών και ιστορικών θεμάτων αλλά σε κάθε της έργο πραγμάτωνε αυτό που ο Dana Polan βρίσκει ότι έχει το πραγματικά πολιτικό έργο τέχνης, ενσωματώνει δηλαδή, τη διαφορά ανάμεσα στο πώς τα πράγματα είναι και πώς μπορούν να γίνουν.

Η Αλίντα Δημητρίου έκανε πάνω από πενήντα ντοκιμαντέρ. Ασχολήθηκε με τα ανθρώπινα δικαιώματα, τη θέση των γυναικών, με ιστορικά γεγονότα που πήγαιναν κόντρα στην επίσημη ιστορία όπως είναι το Θέατρο στο Βουνό, με σημαντικά πρόσωπα όπως ο Δημήτρης Πικιώνης και η αρχιτεκτονική, ο Μανόλης Τριανταφυλλίδης και το γλωσσικό ζήτημα, η εκτόπιση παραδοσιακών επαγγελμάτων από την ανάπτυξη του καπιταλισμού, αλλά και με το ιδιαίτερο είδος του Βιομηχανικού Ντοκιμαντέρ που το μπόλιασε με την διακριτική ευαισθησία και κατανόηση για τον εργαζόμενο. Η Αλίντα Δημητρίου όμως ήταν πολιτικοποιημένη σε κάθε της δημιουργική πλευρά. Ασχολήθηκε και προέβαλλε με σθένος την μικρού μήκους ταινία που πολλοί ακόμα και σήμερα την θεωρούν προάγγελο της μεγάλου μήκους και όχι, όπως εκείνη, ένα αυτόνομο κινηματογραφικό είδος. Έτσι ολοκλήρωσε τη μεγάλη προσφορά της με το Λεξικό Ταινιών Μικρού Μήκους που όχι μόνο κατέγραψε συστηματικά τις ελληνικές μικρού μήκους ταινίες αλλά και μέσα από μια αναλυτική εισαγωγή έθεσε τις βάσεις και το θεωρητικό και ιστορικό πλαίσιο ώστε η ταινία μικρού μήκους να θεωρηθεί ένα αυτόνομο είδος. Είχε αναλάβει, επίσης, τη διανομή ταινιών για τις κινηματογραφικές λέσχες, στην περίοδο όπου αυτές βρίσκονταν σε άνθιση, στα 1975-80. Τέλος, έγραψε άρθρα και επήρε μέρος στην οργάνωση σεμιναρίων για τον κινηματογράφο.

Με την τριλογία της που ξεκινά να γυρίζεται το 2005 και ολοκληρώνεται το 2012, η Αλίντα Δημητρίου συνεχίζει μια παράδοση πολιτικού ντοκιμαντέρ που σχετίζεται με τις γυναικείες φωνές και που οι ρίζες του βρίσκονται στη δεκαετία του ’70. Τα πολύ κοντινά στα γυναικεία πρόσωπα που σχεδόν δεν σε αφήνουν να πάρεις ανάσα, η εναλλαγή των μαρτυριών των δύσκολων συνθηκών και των βασανισμών με ένα γρήγορο μοντάζ και η ‘ακατέργαστη’ αισθητική του κάδρου που οδηγείται κατ’ αρχήν από αυτές τις ίδιες τις γυναίκες, από τις εκφραστικές κινήσεις του προσώπου και του σώματος τους, από τις διακυμάνσεις και τονικότητα της φωνής τους δεν αφήνουν περιθώρια ούτε για συναισθηματισμούς αλλά ούτε και για αποστασιοποιημένες μη-πολιτικές εν τέλει, θέσεις. Η τριλογία της που ξεκινά το 2008 με την ταινία για την αντίσταση των γυναικών στην Κατοχή, Πουλιά στο Βάλτο, αναζωπυρώνει το πολιτικό και ακτιβιστικό ντοκιμαντέρ που από τότε μέχρι σήμερα εμπλουτίζεται συνεχώς με νέους τίτλους και αναδεικνύουν τις καταπιεσμένες και φιμωμένες φωνές της σύγχρονης κατάστασης. Ταυτόχρονα, εισάγει στον κινηματογράφο τη μεθοδολογία της προφορικής ιστορίας, με την οποία οι «χωρίς φωνή» μάρτυρες των γεγονότων αποκαλύπτουν μέσα από τα βιώματά τους πτυχές της ιστορίας, που συχνά ανατρέπουν τις αναφορές της επίσημης ιστορίας. Με τα ντοκιμαντέρ της Αλίντας Δημητρίου αποδεικνύεται ότι το κινηματογραφικό έργο και, δη το ντοκιμαντέρ, λειτουργεί αφενός ως τεκμήριο της ιστορίας (αντικείμενο της ιστορίας) αλλά και αντίστροφα ως διαμορφωτής της (υποκείμενο της ιστορίας).

Ταυτόχρονα, συνέβαλε αποφασιστικά να αναπτυχθεί στη χώρα μας ο στρατευμένος κινηματογράφος που στηριζόταν στην κατάργηση των συνθηκών της αίθουσας προβολής του εμπορικού κινηματογράφου με τη διεξαγωγή ανάλυσης και συζήτησης της ταινίας μετά την προβολή και την εναλλαγή των θέσεων μεταξύ θεατή και κριτικού. Οι ταινίες της προβάλλονταν σε στέκια και συλλόγους, στην Αθήνα και στην επαρχία, έξω από τα εμπορικά κυκλώματα προβολής και έξω από τα κανάλια της TV. Στην περίοδο που διερχόμαστε, περίοδο όπου συντελείται η μεγαλύτερη αλλαγή πολιτισμού στην ιστορία της ανθρωπότητας, επεδίωξε με τις ταινίες της να συμβάλλει στη διαμόρφωση του πολιτισμού και των αξιών μιας πιο ανθρώπινης κοινωνίας, σε αντιδιαστολή με τον κυρίαρχο λόγο. Γι’ αυτό αρνήθηκε να παραχωρήσει την τριλογία της στα κανάλια και στις εφημερίδες που της την ζήτησαν. Υπηρέτησε τον κινηματογράφο σαν όπλο ιδεολογικής αλλά και πολιτικής πάλης.

Εκείνα που την χαρακτήριζαν ιδιαίτερα ήταν η αξιοπρέπεια, η αγάπη και το πάθος. Πάθος δια τη ζωή και για τη δουλειά της. Έγραφε για τις γυναίκες της τριλογίας της. «Τι διδάχτηκα από αυτές τις γυναίκες; Πριν από όλα και πάνω απ’ όλα το ήθος τους. Ζήλεψα την αντοχή τους. Έγινα πιο κάθετη, πιο ασυμβίβαστη».

Η Αλίντα Δημητρίου γεννήθηκε στην Αθήνα το 1933 και έφυγε από τη ζωή τον περασμένο Ιούλιο. Ήταν μία ασίγαστη κινηματογραφίστρια και δεινή ερευνήτρια. Γνώριζε καλά και χρησιμοποιούσε τη σύγχρονη τεχνολογία του κινηματογράφου, ενώ ταυτόχρονα ενθάρρυνε συνεχώς τους νέους κινηματογραφιστές στην προσπάθεια να ανοίξουν νέους δρόμους με κοινωνικο-πολιτικό προσανατολισμό. Κυρίως όμως ήταν μια μαχήτρια με όπλο την κάμερα που επί σαράντα και πλέον χρόνια αποκαλύπτει την φωνή των από κάτω, των ξυπόλυτων. Από την αρχή της καριέρας της ρίχνει φως στην ανθρωπολογική προσέγγιση με το ιδιαίτερο κινηματογραφικό της ύφος το οποίο συνδιαλέγεται με cinema-verite και, συγκεκριμένα, με την παράδοση των Dziga Vertov και Jean Rouch.

ΦΙΛΜΟΓΡΑΦΙΑ ΑΑΙΝΤΑΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΥ

  • 1977 Καρβουνιάρηδες (30λ.)
  • 1978 Σπάτα (22λ.)
  • 1983 Φούρνοι (43λ.)
  • 1985 Θέατρο στο βουνό (47λ.)
  • ???? Άγγελος Προκοπίου
  • 1984 Πικιώνης
  • ???? Τριανταφυλλίδης
  • ???? 25η Μαρτίου
  • ???? Τσιγγάνοι
  • ???? Τυφλοί
  • ???? Ταινία μικρού μήκους 1η
  • ???? Ταινία μικρού μήκους 2η
  • ???? Δράμα
  • 1989 Προϊστορική έρευνα στην Ελλάδα (50λ.)
  • 1995 Αθήνα

Βιομηχανικά ντοκιμαντέρ (ημίωρα, ΔΕΗ)

  • 1994 Όλοι εμείς
  • 1995 Για μια στιγμή
  • 2003 Η ζωή στα σύρματα
  • ????Συγκολλήσεις
  • ????Μια γάτα κάποτε
  • ????…στο σπίτι μας
  • ????Ανάσα και πνοή
  • ????Πυρόσβεση
  • ????Πριν και μετά
  • ????Να προσέχεις
  • ????Εμείς και η φωτιά
  • ????Το σώμα μου

1988 Ανθρώπινα δικαιώματα (σειρά ημίωρων ντοκ)

  • Δικαίωμα στην οικογένεια
  • Δικαίωμα στην εργασία
  • Δικαίωμα στο συνδικαλισμό
  • Δικαίωμα στη δικαιοσύνη και τη σωματική ασφάλεια
  • Δικαίωμα στα γηρατειά
  • Δικαίωμα στην κατοικία
  • Ελευθερία της γνώμης, της έκφρασης και της συνείδησης
  • Δικαίωμα στον Πολιτισμό
  • Δικαίωμα στην μόρφωση

1990 Οι γυναίκες (σειρά ημίωρων ντοκ)

  • Γυναίκα και τιμή
  • Γυναίκα στην εργασία
  • Γυναίκα στην τέχνη
  • Γυναίκα στην αρχαιότητα
  • Γυναίκα αγρότισσα
  • Γυναίκα στα ελεύθερα επαγγέλματα

Ντοκιμαντέρ μεγάλου μήκους (Τριλογία)

  • 2008 Πουλιά στο βάλτο (104λ.)
  • 2009 Η ζωή στους βράχους (98λ.)
  • 2011 Κορίτσια της βροχής (120λ.)

 

Περισσότερα

Οι γυναίκες στον αντιφασιστικό αγώνα, τότε και τώρα

 

Share

Οι γυναίκες στον αντιφασιστικό αγώνα, τότε και τώρα

της Δήμητρας Σπανού

Με την εκδήλωση «Οι γυναίκες στον αντιφασιστικό αγώνα, τότε και τώρα», το Φύλο Συκής θέλησε να παρέμβει στη δημόσια συζήτηση που διεξάγεται για τον φασιστικό κίνδυνο στις μέρες μας, προβάλλοντας τη γυναικεία ματιά. Η εκδήλωση, που φιλοξενήθηκε με μεγάλη επιτυχία στο κατάμεστο Θέατρο Εξαρχείων την Κυριακή 3 Νοέμβρη, απέτισε φόρο τιμής στην Αλίντα Δημητρίου, που με το έργο της έδωσε φωνή στις γυναίκες της αντίστασης. Προβλήθηκε το ντοκυμαντέρ «Πουλιά στο βάλτο» για τις γυναίκες της ΕΠΟΝ, που αντιστάθηκαν με αυτοθυσία στο ναζιστικό τέρας, και συγκλονίζει με τις μαρτυρίες τους.

Την προβολή της ταινίας ακολούθησε συζήτηση, με συντονίστρια την Ελένη Λάλου, ιστορικό, και ομιλήτριες την  Έλλη Νικολάου, αγωνίστρια της ΕΠΟΝ και μάρτυρα στην ταινία και την Αγγελική Βαλσαμάκη, μέλος του Αντιφασιστικού Συντονισμού Αθήνας-Πειραιά· γυναίκες από διαφορετικές γενιές, με αγώνες σε διαφορετικές συγκυρίες.

Στο άνοιγμα της συζήτησης, η συντονίστρια αναφέρθηκε στην ιστορική έρευνα για την ταραχώδη περίοδο της αντίστασης, τονίζοντας ότι παρά τη συμβολή των γυναικών στην αντίσταση, η συμμετοχή τους συχνά απουσιάζει από τις κυρίαρχες αφηγήσεις, που κατασκευάζονται γύρω από την αντρική παρουσία και εμπειρία. Για τη σημερινή συγκυρία, στάθηκε στη μεγάλη συμμετοχή γυναικών στο αντιφασιστικό κίνημα και συσχέτισε την εμπλοκή τους με τον νέο-ναζιστικό λόγο της Χρυσής Αυγής και τα φασιστικά πρότυπα για τη θέση της γυναίκας. Η δυναμική εμπλοκή των γυναικών, που καθόρισε γεγονότα, σε όλους τους αγώνες, τονίστηκε και από τις τρεις ομιλήτριες.

Πόλεμος, κατοχή, εξορία, βασανιστήρια… «Σκοτώσαμε ή μάλλον θάψαμε τα όνειρά μας», δήλωσε η Έλλη Νικολάου, τονίζοντας την προσωπική θυσία για τον αγώνα, που δεν ανταμείφθηκε ποτέ. Παρόλα αυτά επέμεινε πως δεν μετάνιωσε για την εμπλοκή της. Σε αυτή την αυτοθυσία, που έφτανε μέχρι τον θάνατο, στάθηκε η Αγγελική Βαλσαμάκη, τονίζοντας τη διαφορά μεταξύ του τότε και του τώρα. Αλλά και στη συμμετοχή ως διαδικασία χειραφέτησης, που επέδρασε στις γυναίκες θετικά, ως απελευθερωτική πράξη. Ως τέτοια βοηθά τους αγώνες συνολικά να αποκτήσουν έναν οραματικό χαρακτήρα, καθώς βοηθά στην περιγραφή ενός καλύτερου κόσμου, ενός κόσμου ισότητας, τόσο τότε όσο και τώρα.

Η ίδια, ως αγωνίστρια στο σήμερα, στάθηκε στα διδάγματα που μπορούν να αντληθούν από την εαμική εμπειρία. Στις λανθασμένες αποφάσεις των ηγεσιών, τις πολιτικές του λαϊκού μετώπου και τον υποκριτικό αντιφασισμό των αποπάνω, ερωτήματα που ξανατίθενται και σήμερα από την κυρίαρχη ακροδεξιά ρητορική της κυβέρνησης. Ενώ η Έλλη Νικολάου διαπίστωσε με στενοχώρια πως τα κεκτημένα που οι δικοί τους αγώνες κέρδισαν τώρα χάνονται και για αυτό η σημερινή γενιά πρέπει να ξαναβγεί στους δρόμους.

 

Περισσότερα

Σοφία Ξυγκάκη: Γυναίκες στον αντιφασιστικό αγώνα τότε και τώρα: προλογίζοντας τα “Πουλιά στο βάλτο”

Αφροδίτη Νικολαΐδου και Σωτήρης Δημητρίου: Η Αλίντα Δημητρίου και το πολιτικό ντοκιμαντέρ

Έλλη Νικολάου: Δήλωση ή εξορία: το δίλημμα

Αγγελική Βαλσαμάκη: Ο λόγος στο αντιφασιστκό κίνημα

 

Share

Συνέντευξη της Αθηνάς Αθανασίου, νέας Αντιπροέδρου του Ινστιτούτου Πουλαντζά

των Σταύρου Παναγιωτίδη και Παναγιώτη Πάντου

Πάντα επισημαίνουμε την ιδιαίτερη σημασία που έχουν οι ποικίλες διακρίσεις με άξονα το φύλο ή τον σεξουαλικό προσανατολισμό. Η επιδείνωση της κρίσης έχει εντείνει αυτές τις διακρίσεις; Έχουν δημιουργηθεί νέες μορφές τους;

Η νεοφιλελεύθερη συνθήκη της κρίσης και της επισφάλειας προσφέρει εύφορο έδαφος για την περαιτέρω εδραίωση των εμπεδωμένων στην ελληνική κοινωνία διακρίσεων και ιεραρχιών που αφορούν το φύλο: οι γυναίκες στο ρόλο της οικιακής και αναπαραγωγικής εργασίας και οι άνδρες εγγυητές της κυκλοφορίας του κεφαλαίου και θεματοφύλακες της τιμής του έθνους. Και όλοι και όλες μαζί πίσω ολοταχώς στις αξίες της «ελληνικής οικογένειας», στις αρχές του «οίκου», εκεί που η οικο-νομία (ως νομή του οίκου) αποκτά τη διττή έννοια του οικονομικού καταμερισμού της εργασίας και της ρύθμισης της σεξουαλικότητας και αναπαραγωγής. Εδώ χρειάζεται προσοχή: από τη μια πλευρά οι αλλαγές στον καταμερισμό της αμειβόμενης εργασίας πλήττουν τις γυναίκες, και, από την άλλη, στο πλαίσιο του διαχειριστικού λόγου της κρίσης εμπεδώνεται ο έμφυλος βιολογισμός της θυματοποίησης και οι γυναίκες γίνονται αντικείμενο ενός πατερναλιστικού προσεταιρισμού (ως «ευάλωτη ομάδα»). Ας αναλογιστούμε πώς οι «μόνες μητέρες» έφτασαν την εποχή της Θάτσερ να αποτελούν σύμβολο εξάρτησης (“nanny-state”), κοινωνικής μειονεξίας και κατάχρησης της «ευεργεσίας» του βρετανικού κράτους πρόνοιας, ή πώς οι Αφρο-αμερικανές μητέρες κατασκευάστηκαν ως επονείδιστη ταυτότητα και δυσβάσταχτο φορτίο για το βορειοαμερικανικό ασφαλιστικό σύστημα.

Η νεοφιλελεύθερη διακυβέρνηση επιφέρει ριζικές αλλαγές στον καταμερισμό της αμειβόμενης εργασίας (αλλά και της επισφάλειας και της ανεργίας) κατά φύλο, ενώ βαθαίνει την ανισότητα και τη βία του σεξισμού και της ετεροκανονικότητας. Στην περσινή ετήσια διάλεξη στη μνήμη του Νίκου Πουλαντζά (2012), η φεμινίστρια θεωρητικός Γκάγιατρι Σπίβακ υποστήριξε κάτι εξαιρετικά σημαντικό: ότι η αναπαραγωγική ετεροκανονικότητα αποτελεί θεμελιακή φόρμα και νόρμα του νεοφιλελευθερισμού, η οποία υπαγορεύει μορφές διαχείρισης της πολιτικής οικονομίας.

Συμφωνώντας απόλυτα μ’ αυτό, θεωρώ κρίσιμο να κατανοήσουμε ότι ο νεοφιλελευθερισμός είναι, εκτός από στρατηγική της καπιταλιστικής οικονομίας της αγοράς, και μια ευρύτερη νεοσυντηρητική τεχνική φρονηματικής διακυβέρνησης, στο επίκεντρο της οποίας βρίσκεται η ενεργοποίηση κανόνων που αφορούν, ταυτόχρονα και αδιάρρηκτα, τη θέση στην οικονομία της αγοράς, την ταυτότητα φύλου, το σεξουαλικό προσανατολισμό, την εθνική ταυτότητα, την υγεία και την αρτιμέλεια. Ο νεοφιλελευθερισμός είναι μια όχι μόνο ταξικά αλλά και έμφυλα προσδιορισμένη καπιταλιστική κυβερνο-λογική: τόσο από την άποψη των έμφυλων ανισοτήτων που διέπουν την ανακατανομή του κεφαλαίου, όσο και από την άποψη της εδραίωσης νεοσυντηρητικών, σεξιστικών και ετεροκανονικών προϋποθέσεων της ιδιότητας του πολίτη.

Η επιρροή της Χρυσής Αυγής εδράζεται και σε μια σειρά από στερεοτυπικές αντιλήψεις, σεξιστικού χαρακτήρα, που στην Ελλάδα είναι κυρίαρχες. Η εναντίωση σε αυτές στήνει φράγματα στην αύξηση του ερείσματος της Ακροδεξιάς. Πως μπορούμε να συνδυάσουμε αυτό το μέτωπο με τα υπόλοιπα στοιχεία επίθεσης προς τη ΧΑ; Μπορεί να γίνει κάποια ιεράρχηση;

Η πολιτική που παράγει πλεονάζοντες και απεγνωσμένους ανθρώπους χωρίς δικαιώματα, είναι σύμφυτη με την πολιτική του κοινωνικού εκφασισμού, του ρατσισμού, του σεξισμού και της ομοφοβίας. Η ΧΑ δεν είναι προϊόν της κρίσης, αλλά η μνημονιακή διαχείριση της κρίσης από το μπλοκ εξουσίας είναι η συνθήκη που επέτρεψε την εισδοχή του νεοναζισμού στην κυρίαρχη κοινοτοπία της πολιτικής. Είναι λοιπόν καίριας σημασίας σήμερα να πάμε πέρα από τους κλασικούς αυτοματισμούς του οικονομισμού και να βαθύνουμε τις επεξεργασίες μας για τη σχέση νεοφιλελευθερισμού, κρατικού ρατσισμού και κοινωνικού εκφασισμού. Σ’ αυτό τον πλαίσιο, είναι απαραίτητο ο αντιφασιστικός αγώνας να συμπεριλάβει ζητήματα που αφορούν το φύλο και τη σεξουαλικότητα, και μάλιστα όχι ως δευτερεύοντα ζητήματα αλλά ως θεμελιακές διαστάσεις του φασιστικού φαινομένου.

Η υπαγωγή των γυναικών στο «φυσικό» ρόλο της οικιακής φροντίδας στο πλαίσιο του αποδεκατισμού του δημόσιου συστήματος φροντίδας, η ανασφάλιστη εργασία της οικιακής φροντίδας που αναλαμβάνουν μετανάστριες από τον παγκόσμιο νότο, οι αποκλεισμοί του οικογενειοκρατικού μοντέλου φροντίδας, η διαπόμπευση των εξαρτημένων εκδιδόμενων γυναικών, ο νεοναζιστικός όχλος να ουρλιάζει με μίσος «ξεσκισμένες αδερφές» έξω από το θέατρο Χυτήριο, η απαγόρευση της τηλεοπτικής προβολής του spot του Athens Pride 2013 από το ΕΣΡ, τα ρατσιστικά πογκρόμ εναντίον των τρανς ατόμων από την Αστυνομία Θεσσαλονίκης προκειμένου «να βελτιωθεί η εικόνα της πόλης»: είναι όλα αποτυπώματα ενός αυταρχικού κράτους στην καρδιά του οποίου βρίσκεται η μικροπολιτική του ηθικού πανικού που αναζωογονεί διάφορες εκδοχές του δόγματος «πατρίς-θρησκεία-οικογένεια». Κι αυτό δεν είναι παράπλευρη απώλεια της κρίσης αλλά κρίσιμη στρατηγική διακυβέρνησης.

Η αποστροφή για τον/την άλλον/άλλη, με τη μορφή της ετοιμοπόλεμης εθνομαγκιάς, έχει κεντρική θέση στο λόγο και τις πρακτικές της νεοναζιστικής οργάνωσης. Το ίδιο και η υπογράμμιση του εθνικού ρόλου της μητρότητας. Διόλου τυχαίο, αφού ο έλεγχος του γυναικείου σώματος και της γυναικείας σεξουαλικότητας αποτελεί προϋπόθεση της εθνοφυλετικής καθαρότητας. Ο μισογυνισμός πάντοτε συνυφαίνεται με το εγκώμιο της γυναικείας «φύσης», που νομιμοποιεί τον περιορισμό των γυναικών στα «κατά φύση’ καθήκοντα του φύλου τους, ως «μητέρες του έθνους».

Αυτή η ιδεολογία «πατάει» σε «πατροπαράδοτα» συντηρητικά αξιακά συστήματα που προϋπήρχαν στην ελληνική κοινωνία. Στα συμφραζόμενα της κοινωνικής εξαθλίωσης και υπό τη αιγίδα της νεοφιλελεύθερης κυβερνο-λογικής, η επιχείρηση «αίμα-τιμή» (με τις προφανείς εθνοφυλετικές και έμφυλες συνδηλώσεις) αποκτά περαιτέρω ερείσματα και αξιώσεις νομιμοποίησης. Η νεοναζιστική ατζέντα, συγκλίνοντας με τη νεοφιλελεύθερη οικονομία της αγοράς, στηρίζεται στη βιοπολιτική λογιστική του αναλώσιμου ανθρώπινου σώματος.

Με δεδομένο ότι οι τελευταίες δεκαετίες χαρακτηρίζονται από την ανάδυση νέων μορφών ταυτοτήτων –χρησιμοποιείται ακόμη και ο όρος “πολυδιάσπαση”- μπορεί η συγκρότηση μιας νέου τύπου ηγεμονίας να στοχεύει στη δημιουργία ενός νέου ενιαίου πολιτικού και πολιτισμικού προτύπου ή πρέπει να βρούμε τους τρόπους με τους οποίους κάποια κρίσιμα στοιχεία θα ενσωματώνονται σε πολλούς διαφορετικούς ανθρωπότυπους;

Πράγματι, το ζητούμενο σήμερα από την πλευρά της Αριστεράς είναι η συγκρότηση μιας νέου τύπου ηγεμονίας, μιας αντι-κυριαρχικής ηγεμονίας, θα έλεγα, η οποία θα συνίσταται στην κινητοποίηση και ενεργό συμμετοχή της κοινωνίας. Η αξιακή στόχευση της Αριστεράς δεν μπορεί και δεν πρέπει να είναι η δημιουργία ενός «ενιαίου πολιτικού και πολιτισμικού προτύπου», αλλά η συστράτευση πολλαπλών συλλογικοτήτων, ιδεών, στάσεων και υποκειμενικοτήτων. Το «ενιαίο» παραπέμπει στη λογική του «ενός» και προϋποθέτει αποκλεισμούς, ενώ το «πρότυπο» υποδηλώνει ορθοδοξίες. Έτσι, το αιτούμενο δεν είναι ένα ενιαίο και μονολιθικό συλλογικό υποκείμενο (π.χ., το υποτιθέμενο ενιαίο κοινωνικό υποκείμενο της εργατικής τάξης), ούτε και οι κλειστές, περιχαρακωμένες, αυτο-αναφορικές ταυτότητες, αλλά ένα νέο φαντασιακό κοινωνικών δεσμών και συσχετισμών με γνώμονα τη ριζοσπαστικοποίηση της δημοκρατίας και το βάθεμα της ισοελευθερίας.

Σ’ αυτό το πλαίσιο, η «ταυτότητα» δεν αποτελεί σταθερό και αμετάκλητο σημαίνον μιας οντολογικής κατηγορίας αλλά στρατηγική τοποθέτηση πολλαπλών υποκειμένων σε σχέση με ιστορικά και πολιτικά συμφραζόμενα. Ούτε αναφέρεται στην αυτάρκεια και αυταρέσκεια του ατομικιστικού εαυτού, αλλά συντίθεται κοινωνικά και εμπλέκεται σε σχέσεις εξουσίας που ρυθμίζουν ποιες μορφές και στάσεις ζωής περιλαμβάνονται ισότιμα στο πολιτικό πεδίο και στην αναγνωρίσιμη υποκειμενικότητα. Αυτή ακριβώς η κοινωνικά τοποθετημένη ενδεχομενικότητα των ταυτοτήτων μας καλεί να ασκούμε τη φαντασία μας ως προς τις δυνατότητες για εναλλακτικές –παροντικές ή μελλοντικές- επιτελέσεις τους. Γι’ αυτό η προβληματοποίηση των ταυτοτήτων (ως ενιαίων, σταθερών, περιχαρακωμένων, θεμελιωμένων στη «φύση», κτλ) δεν ισοδυναμεί με αποκήρυξη της πολιτικής χρήσης τους.

Η «ταυτότητα» αποτελεί ταυτόχρονα όχημα των σχέσεων κυριαρχίας αλλά και πεδίο αντίστασης, αντικείμενο διαρκούς πολιτικής αντιδικίας.

Η αντιπρόταση στο νεοσυντηρητισμό που διέπει τη νεοφιλελεύθερη νόρμα του απολιτικού και καταναλωτικού ατομικισμού αλλά και οι συζητήσεις για ένα υποκείμενο συλλογικού αυτοκαθορισμού (βλ. τις θεωρητικές και πολιτικές επεξεργασίες περί «πλήθους», για παράδειγμα) πρέπει να λαμβάνουν υπόψη αυτές τις διαστάσεις. Η αξιακή επαν-επινόηση του πολιτικού πεδίου που επιζητούμε σήμερα ως αντίδοτο στη μεταπολιτική καμπή και κοινωνική καταστροφή που σηματοδοτεί το μνημονιακό καθεστώς αναφέρεται σε μια δημοκρατία με δήμο και έναν δήμο με διαφορές. Απαιτεί μια πολιτική πληθυντικών και έκκεντρων υποκειμένων που συνέχονται και συν-αρθρώνονται στη βάση μιας αγωνιστικής (αλλά όχι αναγκαστικά ομοιόμορφης) στάσης, ηθικής και διά-θεσης αναθέσμισης της κοινωνίας στην κατεύθυνση της ισότητας και της ελευθερίας των πολλών.

Πόσο αναπτυγμένες είναι στην Ελλάδα οι σπουδές φύλου; Το ΙΝΠ σχεδιάζει κάποιες πρωτοβουλίες για τα σχετικά ζητήματα;

Σε συνθήκες όπου το Πανεπιστήμιο εκβιάζεται από την επιχειρησιακή λογική της αγοράς που απαιτεί λίγους, καθαρούς, και, πάνω απ’ όλα, προσοδοφόρους ακαδημαϊκούς κλάδους, οι Σπουδές Φύλου (ΣΦ) συμπεριλαβάνονται στα γνωστικά πεδία που εκλαμβάνονται ως «δευτερεύοντα», «αντι-παραγωγικά» και «περιττά». Ανήκουν δε στα κατεξοχήν «επικίνδυνα» πεδία, αφού η κριτική, ως διανοητική και πολιτική πρακτική που στερεί τις νόρμες από την οντολογική τους θεμελίωση, είναι στο επίκεντρο των ΣΦ, και γνωρίζουμε ότι η νεοφιλελεύθερη υπαγωγή της γνώσης στην επιχειρησιακή λογική αποστρέφεται την ετεροφροσύνη και υπονομεύει την κριτική σκέψη.

Οι ΣΦ και η φεμινιστική θεωρία, στην οργανική σύνδεσή τους με τα φεμινιστικά και κουήρ κινήματα, είναι από τα πιο ανανεωτικά θεωρητικο-πολιτικά ρεύματα των τελευταίων δεκαετιών. Εμπλέκονται ενεργά στην αναδόμηση αυτού που είναι δυνατό να φανταστούμε, να στοχαστούμε, να αρθρώσουμε και να αποτολμήσουμε στο Πανεπιστήμιο και πέρα από αυτό. Η επαναστατικότητα των ΣΦ έγκειται στο ότι προβληματοποιούν την ίδια τη διαδικασία παραγωγής γνώσης, το τι μετράει ως γνώση και ποιοι/ποιες λογίζονται ως υποκείμενα γνώσης. Φανταστείτε πόσο «επικίνδυνο» είναι αυτό για ένα πλαίσιο που μετατρέπει τη γνώση σε εμπόρευμα. Η μελέτη του φύλου δεν αποτελεί απλώς και μόνο θεματική. Είναι θεωρητικοπολιτική σκευή της σύγχρονης κοινωνικής και πολιτισμικής θεωρίας που αφορά την έννοια του πολιτικού, τη δημοκρατία, τη δικαιοσύνη, την ισότητα, τη διαφορά, την πολιτική πράξη, την αντίσταση, τη συγκρότηση του υποκειμένου, την πολιτική της γνώσης, την ιδιότητα του πολίτη. Το ίδιο και η φεμινιστική πολιτική για την Αριστερά: δεν (πρέπει να) είναι απλώς μια επιμέρους θεματική που αφορά τις γυναίκες, αλλά μια πολιτική στάση που διαπερνά τον ευρύτερο πολιτικό μας λόγο, τις αξίες και τις πρακτικές μας.

Είναι καθήκον μας σήμερα να παλεύουμε για πανεπιστημιακές σπουδές που φιλοξενούν τη μάχιμη κριτική και εκπληρώνουν τον προορισμό του Πανεπιστημίου άνευ όρων (για να θυμηθούμε τον Ζακ Ντεριντά). Από την άλλη, το Πανεπιστήμιο δεν είναι ο μοναδικός χώρος όπου αναπτύσσονται στοχαστικές επεξεργασίες και πολιτικά διαβήματα γύρω από τα ζητήματα του φύλου και της σεξουαλικότητας. Υπάρχουν συλλογικότητες και κινηματικές δράσεις που εισφέρουν καθοριστικά στο πεδίο, με πειραματική τόλμη και ριζοσπαστικό πολιτικό ήθος.

Στο ΙΝΠ σκοπεύουμε να αναλάβουμε πρωτοβουλίες σ’ αυτή την κατεύθυνση, αξιοποιώντας όλο αυτό το δυναμικό, τόσο εντός όσο και εκτός Πανεπιστημίου. Μας ενδιαφέρει να διατηρήσουν και να βαθύνουν οι ΣΦ την πολιτική τους αιχμή και ταυτόχρονα, και αυτό είναι η σημαντικότερη πρόκληση, να τις ενεργοποιήσουμε ως πολιτική αιχμή του λόγου και της στάσης της Αριστεράς. Αν στόχος μας είναι να διαμορφώσουμε νέους, δικαιότερους όρους κοινωνικών σχέσεων, η Αριστερά χρειάζεται το φεμινισμό και ο φεμινισμός χρειάζεται την Αριστερά.

Πηγή: rednotebook

 

Share

Ο φασισμός και η Χρυσή Αυγή βλάπτουν σοβαρά ΚΑΙ τις γυναίκες

της Κατερίνας Παρδάλη

Η δράση της Χρυσής Αυγής έγινε πολύ όψιμα γνωστή στο ευρύ κοινό. Μετά την δολοφονία του αντιφασίστα, Παύλου Φύσσα, που ήταν Έλληνας, τα ΜΜΕ “ανακάλυψαν” τις δολοφονικές και τρομοκρατικές επιθέσεις της, τις διασυνδέσεις με τον υπόκοσμο αλλά και κομμάτια του μεγάλου κεφαλαίου, και τόσα άλλα ανατριχιαστικά, που χρόνια τώρα, όταν φώναζαν οι αντιφασίστες/τριες και η Αριστερά τα “αγνοούσαν”. Όμως, παρόλο που τις τελευταίες μέρες ζούμε μια “χρυσαυγιάδα”, οι απόψεις του φασισμού/ναζισμού και παλιά και σήμερα απέναντι στις γυναίκες δεν γίνονται ούτε σήμερα ευρέως γνωστές. Μέσα στα τελευταία χρόνια ελάχιστες φωνές (γυναικείες) προσπάθησαν να φέρουν στη δημοσιότητα αυτή τη στάση.

Η αντιμετώπιση του ναζιστικού μορφώματος απέναντι στις γυναίκες πιστεύω ότι είχε και έχει υποτιμηθεί. Και όχι τυχαία. Είχε καλλιεργηθεί το έδαφος-ανοχή γι αυτό.  Η έξαρση του σεξισμού και της βίας κατά των γυναικών μετά τις καταστροφικές συνέπειες του μνημονίου γινόντουσαν “ανεκτές” και από μεγάλο κομμάτι της κοινωνίας που δεν ανήκε στη ΧΑ.

Ας θυμηθούμε το γεγονός της επίθεσης του Κασιδιάρη στις υποψήφιες τότε βουλευτίνες της Αριστεράς, Ρενό Δούρου και Λιάνα Κανέλλη μπροστά στις κάμερες. Αντιμετωπίστηκε από τα φασισταριά, αλλά δυστυχώς και μερίδα του κόσμου στο στυλ “καλά τις έκανε τις γλωσσούδες”.  Πέρα από τις χλιαρές καταγγελίες  δεν δόθηκε από τους δημοσιογράφους που σήμερα “πέφτουν από τα σύννεφα” καμία σημασία στο τι σήμαινε αυτή η στάση και πόσο μέσα στην ιδεολογία των φασιστών απέναντι στις γυναίκες ήταν. Και παρότι πλέον έχει γίνει φανερό (τουλάχιστον σε αυτούς που δεν φοράν ρατσιστικές παρωπίδες) η σχέση της ρατσιστικής βίας εναντίον μεταναστών με τους τρόπους εκφασισμού όλης της ζωής μας, ακόμα δεν είναι ξεκάθαρη η σχέση της βίας κατά γυναικών με αυτούς.

Κι όμως, τα σημάδια ήταν ολοφάνερα. Για παράδειγμα, έρευνα που δημοσιεύτηκε στην Ελευθεροτυπία στις 22/5/2013, έδειξε αύξηση της βίας κατά 47% κατά των γυναικών τον τελευταίο μνημονιακό χρόνο στην Ελλάδα! Πέρα από την κρίση, την ανεργία, την υποχρεωτική επιστροφή χιλιάδων γυναικών στο σπίτι, την φτώχεια αλλά και την ανεργία των ανδρών που τους κάνει πιο επιρρεπείς στη βία λόγω “ακύρωσης” του παραδοσιακού τους ρόλου (¨κουβαλητές της οικογένειας”),  το φαινόμενο βγάζει μάτια…Και νομίζω ότι είναι άμεσα δεμένο και με την έξαρση και την καλλιέργεια τόσο της ρατσιστικής όσο και της σεξιστικής βίας των Χρυσαυγιτών που η αποδοχή της από μεγάλο μέρος των (κατά πλειοψηφία ανδρών) ψηφοφόρων της, αλλά και άλλων ανθρώπων, είχε καλλιεργηθεί από τις κυβερνήσεις του μνημονίου ΠΑΣΟΚ-ΝΔ (Λοβέρδος και οροθετικές, απαξίωση των γυναικείων αιτημάτων κλπ).

Γνωρίζουμε ότι τα πρώτα θύματα των φασιστών της ΧΑ είναι οι μετανάστες, μετά  οι ομοφυλόφιλοι/ες, και πρόσφατα η Αριστερά, οι συνδικαλιστές κλπ. Πρέπει να καταλάβουμε –για να το αντιμετωπίσουμε- ότι υποψήφια θύματα τους ήταν και είναι και οι γυναίκες.

Πως αντιμετώπιζε και αντιμετωπίζει ο φασισμός και ο ναζισμός τις γυναίκες

Τότε….

Στη ναζιστική Γερμανία, σύμφωνα με τη ναζιστική ιδεολογία, οι γυναίκες και οι άνδρες υπήρχαν σε διαφορετικές κοινωνικές σφαίρες. Οι ναζί ισχυρίζονταν πως υπήρχαν βιολογικοί λόγοι γι’αυτό. Ο Χίτλερ έλεγε: “ ο κόσμος της γυναίκας είναι ένας μικρότερος κόσμος. Γιατί ο κόσμος της είναι ο σύζυγός της, η οικογένειά της, τα παιδιά της και το σπίτι της”. Ο ρόλος της κωδικά εκφραζόταν με τα τρία Κ (Kinder, Kirch, Kuche), δηλαδή, Παιδιά, Εκκλησία, Κουζίνα.

Η αποκλειστική ενασχόληση για τις γυναίκες στην ναζιστική Γερμανία έπρεπε να είναι η Μητρότητα, η φροντίδα του συζύγου και της όλης οικογένειας και το “σπιτικό” τους.

Στην πριν το ναζισμό Γερμανία οι γυναίκες είχαν πετύχει πολλές κατακτήσεις και στη μόρφωση και στη δουλειά και στην κοινωνική ζωή. Πριν τον Χίτλερ υπήρχαν στη Γερμανία 100.000 δασκάλες (και καθηγήτριες), 3.000 γιατρίνες, 13.000 γυναίκες μουσικοί, πολλές δικηγορίνες, εργαζόμενες στο δημόσιο κ.ά.

Αμέσως μετά την άνοδο του ναζισμού στην κυβέρνηση, χιλιάδες γυναίκες διώχτηκαν από τις δουλειές και τα επαγγέλματά τους, ενώ η πρόσβασή τους στα πανεπιστήμια περιορίστηκε δραματικά.

Ο ναζισμός υποχρέωσε τις γυναίκες να γυρίσουν στο σπίτι. Η τεκνοποίηση όσο το δυνατόν περισσότερων “άριων” παιδιών ήταν το ύψιστο προς την πατρίδα καθήκον τους (ενόψει και του επικείμενου πολέμου που θα χρειαζόταν επάνδρωση), και πιέζονταν να κάνουν “φυλετικά καθαρούς” γάμους, αφού οι άλλοι –μη άριοι- γάμοι δεν ήταν αποδεχτοί.

Ένας από τους πρώτους νόμους που πέρασε ο Χίτλερ αμέσως μόλις πήρε την εξουσία (1933) ήταν ο Νόμος για την ενίσχυση του γάμου και της τεκνοποίησης. Σύμφωνα με αυτόν, τα νιόπαντρα ζευγάρια έπαιρναν δάνειο από την κυβέρνηση 1.000 μάρκα (περίπου 9 μισθοί). Αν έκαναν 4 παιδιά, το δάνειο χαριζόταν. Αν έκαναν 2 παιδιά, επέστρεφαν το 50% του δανείου. Αν έκαναν ένα παιδί επέστρεφαν το 75% του δανείου. 800.000 ζευγάρια έκαναν χρήση αυτού του νόμου.

Δεν έμειναν όμως στις παραινέσεις και στις οικονομικές διευκολύνσεις για την παραγωγή παιδιών. Οι εκτρώσεις απαγορεύθηκαν, όπως και η πρόσβαση σε οποιαδήποτε πληροφορία ή μέθοδο αντισύλληψης. Οι γυναίκες που έκαναν πάνω από 4 παιδιά παίρναν μετάλλιο, όσες ήθελαν να έχουν τον έλεγχο του σώματός τους αντιμετώπιζαν το νόμο.

Τα κορίτσια διδάσκονταν στο σχολείο το πως θα ενταχθούν στο ρόλο της μητέρας και της υπάκουης συζύγου. Απο μικρή ηλικία μάθαιναν ότι όλες οι “καλές” Γερμανίδες παντρεύονται νέες με έναν “καθαρό” Γερμανό, κάνουν πολλά παιδιά και φροντίζουν τον εργαζόμενο σύζυγο, το σπίτι και την οικογένειά τους.

Η εμφάνισή και η συμπεριφορά των γυναικών αποτελούσε επίσης “υπόθεση” και υπόδειξη του ναζιστικού κράτους. Έπρεπε να μην ντύνονται μοντέρνα, να μη φορούν τακούνια, να μην βάφονται, να μην βάφουν ή κάνουν περμανάντ τα μαλλιά τους, να μην καπνίζουν, να μην κάνουν δίαιτες αδυνατίσματος !!!

Με λίγα λόγια, ο φασισμός και ο ναζισμός μετακίνησαν (με την κάθε είδους βία) τις γυναίκες από κάθε ενεργό ρόλο ή παραγωγική διαδικασία προς το σπίτι. Και ταυτόχρονα, τις υποχρέωσαν να υπακούν σε όλους αυτούς τους συντηρητικούς κανόνες συμπεριφοράς.

Και τώρα:

Η ΧΑ (και όχι μόνο) παρόμοια αντιμετώπιση έχει για τις γυναίκες σήμερα. Και περηφανεύεται για αυτό:

Σε συνέντευξή της  η Ευγενία Χρήστου (υπεύθυνη του Μετώπου Γυναικών Χρυσής Αυγής) στις 30/11/2012 στο elnewsgr (φασιστοσάιτ) αναφορικά με το ρόλο και το σκοπό του Μετώπου Γυναικών λέει: “ Προσπαθούμε να δείξουμε στις γυναίκες ένα άλλο τρόπο ζωής που δεν θα θεοποιεί τη καταναλωτική μανία και τα σεξιστικά πρότυπα, άλλα θα βασίζεται σε πιο υγιή πρότυπα. Να διαπαιδαγωγούν τα παιδιά τους με βάση τις αξίες και τα ιδανικά της φυλής μας. Να νοιώθουν περήφανες Ελληνίδες και να αγαπήσουν το θείο δώρο της μητρότητας που τους χάρισε η Φύση. Μέσα από τις δράσεις της Χρυσής Αυγής αγωνίζονται και αυτές με την σειρά τους για το μέλλον των παιδιών τους.”

Και συνεχίζει για το σκοπό της Ελληνίδας σήμερα: “…το δημογραφικό πρόβλημα που αντιμετωπίζουμε είναι τεράστιο, σύμφωνα με τις διεθνείς στατιστικές υπηρεσίες. Δυστυχώς η Ελλάδα κατέχει τα πρωτεία στις εκτρώσεις με 400.000 εκτρώσεις το χρόνο. Η Ελληνίδα δεν πρέπει να βλέπει τη μητρότητα ως θυσία ή καταδίκη, άλλωστε με ένα καλό προγραμματισμό καριέρα και οικογένεια μπορούν να συνδυαστούν. Εκείνη ως μητέρα – παιδαγωγός θα πρέπει να βρίσκεται στο υψηλότερο βάθρο της κοινωνίας, αντικαθιστώντας τα πρότυπα εκπόρνευσης και όσους θέλουν την γυναίκα ως σεξιστικό αντικείμενο. Το κράτος οφείλει -εάν δεν επιθυμεί να είμαστε ως Έθνος μειονότητα σε λίγα χρόνια- να στηρίξει την Ελληνίδα μητέρα και όχι όλους αυτούς τους λαθρομετανάστες που απομυζούν το Ελληνικό κράτος.”

Στο site «Ιδεολογική Βιβλιοθήκη Μετώπου Γυναικών» της Χρ. Αυγής διαβάζουμε:

«Εμείς οι Ελληνίδες, μέλη του Λαϊκού Συνδέσμου, έχοντας βαθύτατη συναίσθηση της καταστροφής που επιφέρει το φεμινιστικό πνεύμα της εποχής μας, είμαστε ενάντια σε κάθε λογής διακηρύξεις για την ισότητα των δύο φύλων».

Η γυναίκα, εξηγεί το ίδιο site, έχει μόνο μία υποχρέωση: «Η υποτιθέμενη απελευθέρωση της γυναίκας την αποπροσανατόλισε και από την πραγματική ουσία του ύψιστου ρόλου της, την Μητρότητα. Δηλαδή την υποχρέωση και την ύπατη τιμή, να φέρει στον κόσμο και ν’ αναθρέψει τα νέα βλαστάρια στον κορμό της Φυλής, ώστε να γεφυρώσει μέσω του παρόντος, το παρελθόν και το μέλλον. Πιστεύουμε ότι η Μητρότητα είναι ένα ιερότατο καθήκον”.

Και:

«Το πρώτιστο Καθήκον που πράττει κάποιος για το Έθνος του είναι αυτό που έχει ορίσει η Φύση και για τα δύο φύλα, δηλαδή η τεκνοποιία και την σωστή διαπαιδαγώγηση των τέκνων αυτών».

Άρα, η τεκνοποιία είναι «Καθήκον» και όχι επιλογή για τις γυναίκες, που πρέπει να φτιάξουν τη ζωή τους σύμφωνα με τις επιταγές της «Φύσης». Άρα  και σήμερα –όπως και επί ναζισμού- το σώμα της γυναίκας πρέπει να είναι στα χέρια του Κράτους που αποφασίζει ποιες είναι οι «επιταγές της Φύσης» και καθορίζει την προσωπική ζωή όλων! Και σήμερα, αν επικρατούσε η ΧΑ οι μέθοδες αντισύλληψης θα ήταν απαγορευμένες κι οι εκτρώσεις παράνομες. Αν μια γυναίκα έμενε έγκυος δε θα είχε την επιλογή να κάνει έκτρωση. Στο άρθρο «Η έκτρωση είναι έγκλημα κατά της Φυλής» η Χ. Αυγή μας κάνει ξεκάθαρες τις προθέσεις της.

Αυτή είναι η θέση που θέλει να δώσει η ΧΑ στην γυναίκα. Να την κάνει μια «καλή νοικοκυρά και μητέρα» που θα ‘χει στις πλάτες της όλες τις οικογενειακές υποχρεώσεις. Βέβαια, αυτό θέλει ο καπιταλισμός σήμερα, αλλά, τουλάχιστον, δεν τολμά ακόμα να το κάνει με νόμους και άμεση βία.  Να μην ξεχνάμε όμως, ότι κεντρικές θέσεις του Μετώπου Γυναικών της νεοναζιστικής οργάνωσης όπως οι παραπάνω, έρχονται σαν “φυσική συνέχεια”  της ξενόφοβης και σεξιστικής επιστροφής στην «ελληνική οικογένεια», την οποία, στις προηγούμενες εκλογές λανσάρισε η πλειονότητα των πολιτικών δυνάμεων της χώρας. Ας μην ξεχνάμε τον επαχθή Λοβέρδο (υπουργό του ΠΑΣΟΚ τότε) που προέβη  στην διαπόμπευση των οροθετικών γυναικών “για να προστατέψει την Ελληνική Οικογένεια”!

Τι να κάνουμε;

Οι συλλήψεις των στελεχών της ΧΑ, δεν εξαλείφουν το φασισμό και τις επιπτώσεις του στις γυναίκες (όπως βέβαια ούτε στους μετανάστες, ούτε στους ΛΟΑΤ). Η φασιστική προπαγάνδα πάτησε πάνω σε σημαντικές πτυχές της κυρίαρχης ιδεολογίας που καλλιεργούνται με ένταση τα χρόνια της κρίσης και των μνημονίων. Εκμεταλλεύτηκε τον ήδη υπάρχοντα ρατσισμό και σεξισμό. Ένα πρόσφατο παράδειγμα είναι η αντιμετώπιση του υπουργού  οικονομικών, Στουρνάρα, στην τηλεοπτική εκπομπή “Στον ενικό” (7/10/2013), απέναντι στη δήλωση ενός ζευγαριού ότι αναγκάστηκε να κάνει έκτρωση, αφού έμειναν ξαφνικά άνεργοι. Δήλωσε ότι αυτός δεν θα “σκότωνε το παιδί του” και ειρωνεύτηκε το ζευγάρι ότι είναι “άξιο της τύχης του”. (σε τι διαφέρει από τη ΧΑ;)

Γι΄αυτό, η πάλη ενάντια στον φασισμό προϋποθέτει τη σύγκρουση με όλες τις αντιλήψεις και τις πρακτικές που συντηρούν την έμφυλη καταπίεση και επιτρέπουν στον ρατσισμό να ριζώνει. Τη σύγκρουση δηλαδή με τον καπιταλισμό και τους εκφραστές του στην κυβέρνηση, που σήμερα είναι ΝΔ-ΠΑΣΟΚ.

Είναι επείγον να αντιπαλέψουμε τις αντιλήψεις που οδηγούν τις γυναίκες σε αναίρεση όλων των βασικών τους δικαιωμάτων των τελευταίων 50 (τουλάχιστον) χρόνων. Το γυναικείο και φεμινιστικό κίνημα ήταν και είναι από τη φύση του ενάντια στο φασισμό και ασπίδα για την μη εξάπλωσή του στην κοινωνία.

Η Αριστερά δεν πρέπει να το αγνοεί, αλλά να το προτάσσει –μαζί με το εργατικό, το νεολαιίστικο και τα άλλα κινήματα.

Πηγή: rproject

 

Διαβάστε ακόμα

Ο λόγος στο αντιφασιστκό κίνημα

Οι σχολές νυφών των Ναζί & η ναζιστική ιδεολογία για τις γυναίκες

 

Share

Ο λόγος στο αντιφασιστκό κίνημα

της Δήμητρας Σπανού

Το Φύλο Συκής, θέλοντας να κρατήσει τη συζήτηση ανοιχτή για τον φασιστικό κίνδυνο, τη δράση των νεοναζί και τις κινήσεις της κυβέρνησης, δίνει τον λόγο αυτή τη φορά σε ένα μέλος του αντιφασιστικού κινήματος. Μπορεί στα ΜΜΕ η συζήτηση να καταλάγιασε, μετά από τις αλλεπάλληλες «πτώσεις από τα σύννεφα», όμως για πάρα πολύ κόσμο ο αγώνας συνεχίζεται –όπως βέβαια δεν ξεκίνησε πριν από έναν μήνα. Ζητήσαμε λοιπόν, από την  Αγγελική Βαλσαμάκη, μέλος του Αντιφασιστικού Συντονισμού Αθήνας/Πειραιά, να μας πει τη γνώμη της για τις εξελίξεις.

 

Ξεκινώντας, θέλω να μου πεις πώς ένοιωσες όταν είδες τις συλλήψεις των νεοναζί.

Δεν θα πω ψέματα, όταν είδα στις ειδήσεις την ηγεσία της Χρυσής Αυγής με χειροπέδες χάρηκα. Αυτή η εικόνα σίγουρα προκάλεσε θετικά συναισθήματα τόσο στον κόσμο του κινήματος, της αριστεράς και της αναρχίας , όσο και  στους μετανάστες και στις μετανάστριες που κάθε μέρα κινδυνεύουν από τους χρυσαυγίτες δολοφόνους.

Παρόλα αυτά, δεν πρέπει να έχουμε αυταπάτες ότι κυβέρνηση και κράτος θα διαλύσουν τη Χρυσή Αυγή, ούτε ότι ξεμπερδέψαμε έτσι εύκολα με τους νεοναζί. Οι παλινωδίες της κυβέρνησης έχουν ήδη ξεκινήσει ενώ οι τελευταίες δημοσκοπήσεις αποκαλύπτουν πως ένα μεγάλο τμήμα των ψηφοφόρων της Χρυσής Αυγής έχει σταθεροποιηθεί αμετάκλητα στην ατζέντα και στις πρακτικές της. Οι κοινωνικοί όροι που γεννούν το φασισμό αλλά και οι πολιτικές που τον θεριεύουν παραμένουν ανέγγιχτες. Με αυτή την έννοια δεν υπάρχει ούτε λεπτό για χάσιμο. Το μαζικό και μαχητικό αντιφασιστικό κίνημα που παραμένει με ορμή στο δρόμο και μετά  τις συλλήψεις των νεοναζί θα πρέπει τώρα να κλιμακώσει τη δράση του.

Ποια είναι η γνώμη σου για τις εξελίξεις; Γιατί η κυβέρνηση προχώρησε στις συλλήψεις;

Θα πρέπει καταρχάς  να πούμε ότι η αντίδραση της κυβέρνησης με την επιχείρηση «εξάρθρωση» της Χρυσής Αυγής βρίσκεται σε πλήρη αντίθεση με τη μέχρι πρότινος τακτική της που στηριζόταν στην «προετοιμασία» των νεοναζί ώστε να αποτελέσουν έναν «αξιόπιστο» κυβερνητικό εταίρο. Άρα είναι απολύτως λογικό αυτή η αλλαγή τακτικής από μεριάς της κυβέρνησης να αιφνιδίασε και να προβλημάτισε.  Και νομίζω πως για να την καταλάβουμε θα πρέπει αρχικά να σταθούμε στη ποιοτική κλιμάκωση που επιχείρησε η Χρυσή Αυγή στη δράση της. Η «δυναμική της παρουσία» στο Μελιγαλά, η επίθεση σε μέλη του ΠΑΜΕ,  οι συμφωνίες με τους εργολάβους για τη δημιουργία «ειδικής οικονομικής ζώνης» στο Πέραμα και η δολοφονία του Παύλου Φύσσα ως κορύφωση, αποτέλεσαν για αυτήν στιγμές  μιας αποφασιστικής και τολμηρής στρατηγικής κίνησης. Οι νεοναζί μαχαιροβγάλτες επιχείρησαν να θέσουν ζήτημα ηγεσίας στη κοινωνική βάση της δεξιάς και να αποδείξουν στα αφεντικά πως η στήριξη τους αποτελεί βασική προϋπόθεση για την καταστολή των ταξικών αγώνων. Και τα δύο ήταν στοιχεία απαραίτητα ώστε να φωτίσουν το δρόμο τους προς την εξουσία. Ωστόσο δεν τα κατάφεραν διότι οι συνθήκες δεν ήταν ώριμες. Η Χρυσή Αυγή, όπως και άλλα πρώιμα φασιστικά κινήματα στην ιστορία, έκανε το λάθος μιας  «πρώιμης εφόδου».

Κατά τη γνώμη σου λοιπόν ποιοι είναι οι πιο σημαντικοί λόγοι;

Πρώτον, όπως είπα και πριν η Χρυσή Αυγή επιχείρησε μια στρατηγικής σημασίας τομή στη δράση της  πρόωρα και χωρίς να έχουν δημιουργηθεί οι απαραίτητες συνθήκες για την επιτυχία της. Η διάβρωση του κρατικού μηχανισμού απ τους φασίστες είναι βαθιά ωστόσο το κράτος δεν είναι φασιστικό. Η Χρυσή Αυγή επιχειρώντας να παρουσιαστεί ως ο βασικός και πιο αποτελεσματικός οργανωτής της καταστολής,  αμφισβήτησε το μονοπώλιο του κράτους σε αυτήν καταλήγοντας να το ενεργοποιήσει εναντίον της. Επιπλέον σε αυτή τη φάση, και με τους παρόντες ταξικούς συσχετισμούς δύναμης, η ηγεσία της άρχουσας τάξης δεν εξαναγκάζεται να παίξει το «χαρτί του φασισμού». Το αυταρχικό κράτος των Σαμαρά και Δένδια μπορεί να κάνει για χάρη των αφεντικών τη βρωμοδουλειά, και για αυτό εξάλλου ο έλεγχος του απέναντι στη δράση των νεοναζί ήταν βασικός όρος της «συνύπαρξης» τους.

Ο δεύτερος λόγος έχει να κάνει με το ότι  η Χρυσή Αυγή έχει καταφέρει να διεμβολίσει ένα σημαντικό τμήμα της εκλογικής βάσης της Δεξιάς. Οι δημοσκοπήσεις για το δήμο της Αθήνας που έδιναν στο Κασιδιάρη τη πρωτιά είναι ενδεικτικές αυτής της τάσης. Η Χρυσή Αυγή έθετε με αξιώσεις την ηγεμονία στα Δεξιά καθώς για τους ακροδεξιούς ψηφοφόρους φαινόταν με τη δράση της πιο συνεπής «εκφραστής» του ρατσισμού και του αντικομουνισμού ενώ παράλληλα δεν ήταν αυτή που υλοποιούσε το μνημόνιο. Η δολοφονία του Φύσσα και η κοινωνική κατακραυγή που αυτή δημιούργησε έδωσαν μια πρώτης τάξεως ευκαιρία στη ΝΔ να επανασυσπειρώσει τους ψηφοφόρους της. Και θα το επιχειρήσει εφαρμόζοντας με μεγαλύτερη ορμή το δόγμα «νόμος και τάξη» ώστε να ισχυροποιηθεί ως ο βασικός εγγυητής της «συστημικής σταθερότητας».

Το κίνημα τι ρόλο έπαιξε;

Με πρόλαβες. Αυτό θα έλεγα τώρα. Ο ρόλος που έπαιξε το κίνημα ήταν και θα εξακολουθήσει για τη συνέχεια να είναι καθοριστικής σημασίας. Οι παραπάνω λόγοι είναι σοβαροί, ωστόσο δεν επαρκούν για να εξηγήσουν γιατί επιλέχθηκε  από τη κυβέρνηση αυτή η σφοδρή μορφή αντιμετώπισης και όχι μια πιο ήπια, που θα μπορούσε ενδεχομένως να αναχαιτίσει τη δυναμική της Χρυσής Αυγής. Η μαζικότητα και η μαχητικότητα  των  αντιφασιστικών πορειών σε όλη τη χώρα, η δημιουργία ενωτικών αντιφασιστικών συσπειρώσεων βάσης σε επίπεδο γειτονιάς, η διάθεση συντονισμού, αλλά και το γεγονός ότι πάνω από 30000 διαδηλωτές πορεύτηκαν στη Μεσογείων την 25η του Σεπτέμβρη, προκαλώντας έτσι  την αποτυχία του «συνταγματικού τόξου», αποτέλεσαν  εξελίξεις εξαιρετικά επικίνδυνες για το αυταρχικό μνημονιακό κράτος. Το αντιφασιστικό κίνημα  όχι μόνο έστειλε το  μήνυμα της μαχητικής αναμέτρησης του ίδιου με τη Χρυσή Αυγή και τους φασίστες , αλλά και σε αντίθεση με άλλους αγώνες που δε καταφέρνουν να ξεπεράσουν τα «επιμέρους» και «ειδικά» τους ζητήματα  φαίνεται να κινητοποίησε  ευρύτερα τμήματα των «από κάτω» θέτοντας έτσι τους όρους για  μια συνολική πολιτική σύγκρουση. Το ενδεχόμενο μιας αναμέτρησης  στο επίπεδο του δρόμου όχι μόνο με τους φασίστες αλλά και με τις κρατικές δυνάμεις καταστολής, ήταν ορατό και θα αποτελούσε μεγάλο παράγοντα αποσταθεροποίησης. Η κυβέρνηση, με τη βοήθεια από τα τσιράκια της στα ΜΜΕ, σήκωσε τα λάβαρα του «αντιφασισμού» προκειμένου να αποποιηθεί τις ευθύνες της για τη γιγάντωση των νεοναζί, να θολώσει τη κρίση και τη στοχοθεσία του κινήματος και να αποφύγει τη σύγκρουση μαζί του.

Όταν λες «μαχητική αναμέτρηση» τι εννοείς;

Εννοώ το κίνημα που δε μασάει σε λογικές «συνταγματικών τόξων». Που μένει σταθερά και αγωνιστικά στο δρόμο,  που γνωρίζει πως η ύπαρξη του και οι επιτυχίες του προϋποθέτουν τη περιφρούρηση και την αυτοάμυνα του από τη βία των νεοναζί.

Ποια είναι η γνώμη σου για τη θεωρία των δύο άκρων και πώς αυτή επηρεάζει το κίνημα;

Η θεωρία των δύο άκρων έχει ως αποκλειστικό στόχο το κίνημα και την αριστερά. Αφενός επιχειρεί  να τιθασεύσει ένα μεγάλο τμήμα της τελευταίας και συγκεκριμένα τον ΣΥΡΙΖΑ  αποκόβοντας τον από το κίνημα και βάζοντας τον  στη λογική της αντιπολίτευσης μόνο μέσα από το κοινοβούλιο και τους θεσμούς. Αφετέρου, προωθεί την όξυνση της καταστολής απέναντι στα πιο ριζοσπαστικά και μαχητικά  κομμάτια της αριστεράς αλλά και του κινήματος εν γένει. Δες τι γίνεται τον τελευταίο καιρό. Προσαγωγές αντιφασιστών επειδή μοιράζουν φυλλάδια. Τρομοκράτηση αγωνιστών του κινήματος επειδή κολλάνε αφίσες. Φυλακίσεις αγωνιστών στις Σκουριές της Χαλκιδικής. Η θεωρία των δύο άκρων υπηρετεί την εμφυλιοπολεμική τακτική της κυβέρνησης και συμβάλλει καθοριστικά στη περιστολή των δημοκρατικών, πολιτικών και κοινωνικών δικαιωμάτων του λαού, στο δικαίωμα του εν τέλει να αντιστέκεται.

Επιπλέον, να πω ότι ως μέλος του κινήματος δεν δέχομαι ότι βρίσκομαι στον αντίποδα των δολοφόνων, εγκληματιών, νεοναζιστών της Χρυσής Αυγής. Οι άνθρωποι της αριστεράς αγωνιζόμαστε για την ελευθερία και την κοινωνική δικαιοσύνη. Και πώς να το κάνουμε τώρα. Δεν είναι το ίδιο πράγμα η βία που ασκεί ο νεοναζί με τη βία που ασκεί ο μετανάστης προκειμένου να αμυνθεί στο δολοφονικό μαχαίρι. Ούτε μπορεί να συγκριθεί με τη προσπάθεια, για παράδειγμα, απεργών να περιφρουρήσουν την απεργία τους από τη βία της αστυνομίας.

Ποιες είναι οι αιτίες της απότομης ανόδου της Χρυσής Αυγής τον τελευταίο καιρό, κατά τη γνώμη σου.

Ευθύνη για την πολιτική και επιχειρησιακή γιγάντωση της Χρυσής Αυγής έχουν όλες οι κυρίαρχες πολιτικές δυνάμεις που υπηρετούν τα μνημόνια και θρέφουν το ρατσισμό. Ωστόσο η καθοριστικής σημασίας τροφοδότηση των νεοναζί συντελέστηκε χάρη στη στροφή της ΝΔ στην ακροδεξιά πολιτική πρακτική και στην οικοδόμηση του αυταρχικού κράτους. Ο αντικομουνισμός και η εμφυλιοπολεμική τακτική απέναντι στην αριστερά, την αναρχία και τις εργατικές οργανώσεις (θεωρία δύο άκρων), ο ακραίος ρατσισμός (Ξένιος Δίας- στρατόπεδα συγκέντρωσης) και το δόγμα «νόμος και τάξη», αποτελούν για την κυβέρνηση απαραίτητες προϋποθέσεις περιφρούρησης της πολιτικής των μνημονίων. Παράλληλα όμως, οδηγούν στην ακροδεξιά μετατόπιση ενός μεγάλου τμήματος της κοινωνικής βάσης της δεξιάς. Η Χρυσή Αυγή εκμεταλλευόμενη τη παρουσία της στη βουλή και την υποστήριξη ενός σημαντικού μέρους του κρατικού μηχανισμού αξιοποίησε αυτή τη μετατόπιση και κατάφερε να «ξεθάψει» από μεγάλα τμήματα του «δεξιού λαού», φασιστικά χαρακτηριστικά , που η «οικονομική ευμάρεια» και η «πολιτική σταθερότητα» της μεταπολιτευτικής περιόδου είχαν κρύψει. Η αποθράσυνση των νεοναζί ήταν δεδομένη.

Πιστεύεις ότι ο αγώνας ενάντια στη Χρυσής Αυγή θα πρέπει να αφορά τις γυναίκες ιδιαίτερα;

Η Χρυσή Αυγή είναι μια βαθιά μισογύνικη οργάνωση και τον τελευταίο καιρό με όσα βγήκαν στη φόρα μάθαμε ακόμα περισσότερα για αυτό το ζήτημα. Έχουμε δει περιστατικά βίας κατά γυναικών από μέλη της, ενώ παρόμοιες φήμες ακούγονται ακόμα και για βουλευτές της. Έπειτα, οι ίδιες οι χρυσαυγίτισσες δηλώσαν αντιφεμινίστριες και πλήρως υποταγμένες στους άντρες τους.

Η Χρυσή Αυγή διαχωρίζει τους ανθρώπους σε ανώτερους και κατώτερους, με ανιστόρητες θεωρίες περί ύπαρξης δυνατών και αδύναμων. Ο υπάνθρωπος Εβραίος, ο βρωμιάρης μετανάστης και η αδύναμη από τη φύση της γυναίκα. Αυτοί βρίσκονται σε μια διαρκή σύγκρουση με τον λευκό (λέμε τώρα..) άντρα που τελικά λόγω της υπεροχής του κυριαρχεί. Η Χρυσή Αυγή διακηρύσσει έναν διαρκή και συνεχή πόλεμο ανάμεσα στον δυνατό και τον αδύναμο. Άρα για τη Χρυσή Αυγή ο άντρας και η γυναίκα είναι δύο υποκείμενα που βρίσκονται μεταξύ τους συνεχώς σε σύγκρουση. Για τον νεοναζί η γυναίκα που τον αμφισβητεί και δε κάθεται φρόνιμη στο σπίτι να μεγαλώνει τα παιδιά του αποτελεί θανάσιμο εχθρό και θα πρέπει να εξοντωθεί.

Και στο κίνημα όμως έχουμε δει σεξισμό. Για παράδειγμα, μετά τις συλλήψεις διαβάσαμε αρκετά ομοφοβικά σχόλια στα διάφορα μέσα. Τι έχεις να πεις για αυτό;

Αυτό είναι πολύ προβληματικό. Δεν γίνεται  να προσπαθείς να αποδομήσεις τους όρους με τους οποίους η Χρυσή Αυγή συγκεντρώνει οπαδούς και παράλληλα να υιοθετείς έναν από αυτούς, όπως για παράδειγμα  τη μάτσο σεξιστική συμπεριφορά. Πρέπει να τους αποδομήσεις συνολικά και να καταδικάσεις αυτές τις λογικές. Εμείς είμαστε αγωνιστές και αγωνίστριες για την ελευθερία όλων των ανθρώπων, ανεξαρτήτως φύλου, φυλής και σεξουαλικού προσανατολισμού.

Να πω επίσης πως η οριστική εκθεμελίωση και συντριβή του φασισμού είναι αναπόσπαστα δεμένη με τους αγώνες για μια κοινωνία απαλλαγμένη  από φτώχεια, ρατσισμούς, εθνικισμούς και σεξισμούς. Είμαστε υπέρ μιας κοινωνίας ισότητας και αλληλεγγύης και αυτό θα πρέπει να το διακηρύσσουμε συνέχεια. Αυτό βέβαια από μόνο του δεν φτάνει. Το κίνημα θα πρέπει μέσα από τις δομές και τις πρακτικές του να περιγράφει αυτή την εναλλακτική κοινωνική συγκρότηση, έναν κόσμο ισότητας και αλληλεγγύης μεταξύ των καταπιεσμένων και εκεί είναι καθοριστική η συμβολή του φεμινιστικού κινήματος. Αυτό τον κόσμο χωρίς διακρίσεις πρέπει να τον περιγράψουμε από σήμερα και ένα σύγχρονο φεμινιστικό κίνημα έχει πολλά να προσφέρει σε αυτή τη διαδικασία.

 

Share

Θρήνος βουβός

της Ρένας Δούρου

Αν υπάρχει ένας πόνος που δεν περιγράφεται, ένας πόνος που στοχεύει βαθιά μες την καρδιά χωρίς περιστροφές, ένας πόνος που δεν κάνει ταξικές, φυλετικές ή άλλου είδους διακρίσεις, αυτός είναι ο πόνος της μάνας για την απώλεια ενός παιδιού. Μια πληγή που δεν επουλώνεται όσα χρόνια κι αν περάσουν. Και μια πληγή που γίνεται ακόμη βαθύτερη όταν είναι αποτέλεσμα όχι κάποιας σοβαρής αρρώστιας με νομοτελειακή κατάληξη αλλά βίαιης ενέργειας και δη ρατσιστικής.

Τέτοιου είδους ενέργειες έσπερνε συστηματικά, με θύματα ξένους μετανάστες, έλληνες εργαζόμενους, ακτιβιστές, μέλη του κινήματος lgbt, αιρετούς, οποιονδήποτε δεν έμπαινε στα ναζιστικά της καλούπια και πρότυπα, η Χρυσή Αυγή. Αναγκάζοντας να μαυροφορεθούν μανάδες από το Μπαγκλαντές ως το Πέραμα.

Χρυσή Αυγή, η ελληνική εκδοχή της ρατσιστικής κτηνωδίας, της στοχευμένης βίας, του ανεγκέφαλου ναζισμού – του μόνου άλλωστε που υπάρχει…

Στο στόχαστρό της, πριν από τον αντιφασίστα μουσικό που τόσο πολύ ενοχλούσε τα λοβοτομημένα κρανία στην Αμφιάλη, είχε βρεθεί φέτος τον Ιανουάριο, στα Πετράλωνα, με την ίδια μοιραία κατάληξη, ο 27χρονος Σαχτζάτ Λουκμάν. Το ποδήλατό του ήταν η αφορμή, ο ρατσισμός η αιτία. Ο νεαρός έστελνε στο Πακιστάν τα χρήματα από τις λαϊκές όπου δούλευε, για να παντρευτούν οι αδελφές του…

Και μετά ήταν η σειρά να μαυροφορεθεί η μάνα, η οικογένεια του Παύλου Φύσσα…

Είναι παράδοξο και σίγουρα δεν το επεδίωξαν οι νεοναζί Χρυσαυγίτες: το κόκκινο νήμα του θανάτου, του κοινού θρήνου ενώνει γυναίκες διαφορετικές, διαφορετικής θρησκείας και εθνικότητας, γυναίκες από την Ελλάδα, το Πακιστάν, το Μπαγκλαντές, το Αφγανιστάν, σε ένα κοινό μέτωπο. Όχι μέτωπο εκδίκησης, όπως αυτό της ΧΑ. Αλλά της ανθρωπιάς απέναντι στην κτηνωδία.

Ενωμένες στο θρήνο, βουβές στον βαθύ πόνο, οι γυναίκες αυτές απορούν με το μέγεθος της κτηνωδίας και της βαρβαρότητας. Έκπληκτες από τη φονική ιδεολογία που υπερβαίνει σύνορα, εθνικότητες, θρησκείες στοχοποιώντας συλλήβδην ανθρώπους.

Θρηνούν αλλά δεν είναι μόνες.

Γιατί ο θρήνος τους δεν είναι οργή. Αλλά ανθρωπιά. Ακριβώς αυτή που θέτει, όχι μόνο εκτός νόμου, αλλά κι εκτός ανθρώπινης κλίμακας τους δράστες αυτών των ενεργειών.

 

Η Ρένα Δούρου είναι βουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ στη Β’ Αθήνας.

 

 

Share

Ο αγών τους

της Σίσσυς Βωβού

Καταιγιστικές οι εξελίξεις με την εγκληματική συμμορία της Χρυσής Αυγής, με τις συλλήψεις ηγεσίας, τοπικών τραμπούκων και εν ενεργεία αστυνομικών. Ξαφνικά η κυβέρνηση και το κράτος ανακάλυψαν αυτά που το αντιφασιστικό και προοδευτικό κίνημα έλεγε εδώ και χρόνια, καταγγέλλοντας συγκεκριμένα τις καθημερινές επιθέσεις, τα μαχαιρώματα Ελλήνων και μεταναστών, την εκβιαστική προστασία σε μαγαζιά, τους φόνους για ξεκαθάρισμα λογαριασμών της νύχτας, την προστασία κάποιων εφοπλιστών από τους «κινδύνους» του συνδικαλισμού, τον εμπρησμό γραφείων πολιτικών κομμάτων και αυτόνομων χώρων, τη συνεργασία με σπείρες καταναγκαστικής πορνείας και γενικά για αδικήματα και κακουργήματα που καλύπτουν όλο τον ποινικό κώδικα.

Χρειάστηκε το αίμα του λαμπρού νέου Παύλου Φύσσα, με την εμβληματική προσωπικότητα που γνωρίσαμε δυστυχώς πολύ αργά, χρειάστηκε η δυναμική παρουσία του αντιφασιστικού κινήματος που θα μπορούσε σύντομα να οδηγήσει σε μια εξέγερση όπως αυτή για τον Αλέξη Γρηγορόπουλο, για να κινηθεί η κυβέρνηση ενάντια στην εγκληματική συμμορία που ονομάζεται πολιτικό κόμμα.

Τώρα υπάρχουν αποδείξεις για άπειρα κακουργήματα, αλλά και αποδεικτικό υλικό, καθώς φαίνεται, για την άμεση συνέργεια και υποκίνηση της ηγεσίας γι’ αυτά. Επίσης υπάρχουν αποδείξεις για τη συνεργασία φασιστών και κρατικών οργάνων, τα οποία κάλυπταν τόσα χρόνια όλες αυτές τις ενέργειες, που ήταν καθημερινές. Επομένως η κυβέρνηση δεν μπορεί να κάνει πλέον το κορόιδο και να επαφίεται στη συμμορία αυτή που δρούσε ως το μακρύ χέρι της πολιτικής της.

Ο φόνος του Παύλου Φύσσα ήδη έχει γίνει πεδίο πολιτικής εκμετάλλευσης από την κυβέρνηση και οι διώξεις των φασιστών προσπαθείται να μετατραπούν σε κολυμβήθρα του Σιλωάμ που όλα τα ξεπλένει.

Έστω κι έτσι, ο Παύλος είναι παρών, αυτός μας εμπνέει και καθορίζει πολύ περισσότερο σήμερα, με την απουσία του, τις πολιτικές εξελίξεις προς θετική κατεύθυνση.

Το τέρας του φασισμού δυστυχώς ριζώνει στον ατομισμό και στο φόβο, με τον οποίο συστηματικά πολιτεύεται είτε για να τον εξαπολύσει είτε για να τον καθησυχάσει, επομένως αν τελειώσουμε με τη Χρυσή Αυγή δεν τελειώνουμε με τον φασισμό, με το ναζισμό ή με τις φασιστικές ιδέες που ενδημούν σε «ανυποψίαστους» πολιτικούς χώρους. Αλλά το έδαφος στο οποίο φύεται και καρπίζει ο φόβος είναι οι σημερινές καταστροφικές για το λαό πολιτικές, οι οποίες πρέπει να σταματήσουν και θα σταματήσουν μόνο όταν ο φόβος δώσει τη θέση του στην δύναμη των ιδεών και της κοινωνικής αλλαγής, στα οποία πίστευε ο Παύλος. Είμαστε πολλοί και πολλές, οι Παύλοι και οι Παυλίνες, που μπορούμε και πρέπει να ορθώσουμε ανάστημα στις καταστροφικές ιδέες και στις καταστροφικές αντικοινωνικές πολιτικές.

Όποιες εξελίξεις και αν προκύψουν από το σημερινό «ξαφνικό ξύπνημα» της κυβέρνησης και των μηχανισμών που συμβάλανε ή ανέχονταν το έγκλημα για τόσον καιρό, θέλουμε να πούμε ότι σήμερα είναι μια πολύ ωραία μέρα για το αντιφασιστικό κίνημα, και προπαντός για τα δικαιώματα των γυναικών που είναι ο πρώτος στόχος τον οποίο βάλλει, όπως έχουμε αναλύσει και όπως μας δείχνει η ιστορία.

 

Share

Παύλος Φύσσας – Ήταν…

των Σίσσυ Βωβού και Δήμητρα Σπανού

…ένας εργάτης στη ναυπηγοεπισκευαστική ζώνη, 34 χρόνων, περιστασιακά εργαζόμενος, ένας καλλιτέχνης της ραπ με δυνατό αντιρατσιστικό μήνυμα.

Ανατριχιαστικό έγκλημα στην Αθήνα, με δράστη Χρυσαυγίτη με τη βούλα. Ο τελευταίος από τους νεκρούς που έπεσαν από χέρια ρατσιστών ή φασιστών, ο δεύτερος για το φόνο του οποίου συνελήφθη Χρυσαυγίτης, ο πρώτος Έλληνας δολοφονημένος αντιφασίστας κατά τα τελευταία χρόνια.

Η οργή και η αγανάκτηση μεγάλη, δικαίως. Μας ενθαρρύνει το μέγεθος της εξέγερσης, όλη η Ελλάδα στο πόδι εναντίον των φασιστικών συμμοριών, που θα εξελιχθεί τις επόμενες ημέρες. Μας θλίβει ότι χρειάστηκε να είναι Έλληνας ο νεκρός για να κάνουμε κάτι περισσότερο από μια-δύο διαδηλώσεις, όπως είχε γίνει για κάθε προηγούμενο θύμα της ρατσιστικής και φασιστικής βίας.

Η αξία της ανθρώπινης ζωής μετράει ανάλογα με την υπηκοότητα του νεκρού, σε αντίθεση με κάθε ανθρωπιστική αρχή. Έστω κι έτσι, είναι η ώρα να μπει τέρμα στην εγκληματική δράση της ναζιστικής οργάνωσης και να θυμηθούμε το γνωστό ποίημα για την αδράνεια των πολιτών όταν δεν ανήκουν στην κατηγορία αυτού που πλήττεται και εξοντώνεται. Το ποίημα που απευθύνεται στους καθηγητές και τις καθηγήτριες που δεν μπήκαν στη διαθεσιμότητα, σε αυτούς και αυτές που δεν έχασαν τη δουλειά τους, το σπίτι τους, την ιατροφαρμακευτική τους περίθαλψη, που δεν τους έκοψαν το νερό και το ρεύμα. Το ποίημα που μιλάει για την ανάγκη κοινών αγώνων αυτών που έχουν και είναι, με αυτούς και αυτές που χάνουν ή χάνονται.

Η κρίση με τις επιπτώσεις της που καθοδηγούν τις ζωές μας, δεν είναι μόνη της. Είναι στο μυαλό, στις ιδέες και τις συνήθειες πάνω στα οποία στηρίζεται για να απομονώσει τους πολίτες και να καταστρέψει τις ζωές τους. Η αναθεώρηση των αρχών και των αξιών μιας πλειοψηφίας καθημερινών ανθρώπων που είναι τα αιώνια γρανάζια του καπιταλισμού και της πατριαρχίας, που αναπαράγουν και μεταφέρουν την κοινωνική αδικία, είναι η μόνη εγγύηση, προϋπόθεση και ανάγκη για έξοδο από την κρίση προς μια θετική κατεύθυνση.

Υπάρχουν πολλά νοήματα και πολλά μηνύματα από αυτή τη δολοφονία και άλλα τόσα από την αντίδραση σε αυτήν. Το σίγουρο είναι ότι δεν φοβόμαστε τους φασίστες, μας φοβούνται. Γι’ αυτό και πήγαν 40 για να χτυπήσουν 4 νέους, γι’ αυτό και χτυπάνε νύχτα και πέφτουν με λύσσα ορδές εναντίον μεμονωμένων συνήθως μεταναστών. Το επίσης σίγουρο είναι ότι η έξαρση της βίας που προκαλείται από αυτές τις εγκληματικές συμμορίες εισάγει μέσα στις φλέβες της κοινωνίας και τη βία κατά των γυναικών, η αύξηση της οποίας συνδέεται με τη λατρεία και την καλλιέργεια του πραγματικού «ανδρισμού», με όλη την απροκάλυπτη και μιλιταριστική επιθετικότητά του, αφού προσπαθούν να μετατρέψουν την καθημερινή ζωή σε πολεμική αντιπαράθεση και τις ζωές των γυναικών σε πεδίο μάχης.

Οι λόγοι της αντιφασιστικής στάσης και δράσης για όσες από εμάς αγωνιζόμαστε για τα γυναικεία δικαιώματα γίνονται σήμερα πολύ περισσότεροι.

Ας σημειώσουμε τέλος, ότι η σύλληψη του Χρυσαυγίτη δολοφόνου έγινε από μια γυναίκα αστυνομικίνα της ομάδας Δίας, που είχε την ετοιμότητα να τον ακινητοποιήσει και να τον συλλάβει. Αλλιώς θα ξέραμε μεν τι ήταν ο δολοφόνος, αλλά δεν θα μπορούσαμε να αποδείξουμε ποιος ήταν και θα βρισκόταν ελεύθερος  να συνεχίζει το «έργο» του. Δεν εφησυχάζουμε φυσικά γι’ αυτό, επαγρυπνούμε, γιατί πολλοί από αυτούς δεν συλλαμβάνονται ποτέ, ή κι όταν συλλαμβάνονται δεν καταδικάζονται.

Το επόμενο βήμα; Η συγκρότηση ενός δυναμικού και μαζικού αντιφασιστικού και αντιρατσιστικού κινήματος και ενός ενωτικού αντιφασιστικού μετώπου, για να εξαφανιστεί από το χάρτη αυτή η ιδεολογία και αυτές οι οργανώσεις.

 

 

Share

Ριζοσπαστικός φεμινισμός στην εποχή και τη χώρα των τεράτων

των Terminal 119*

1. Όταν μιλάνε οι γυναίκες: η νόρμα, η σιωπή κι η απάντηση στην επίθεση

Μια γυναικεία ένοπλη ομάδα έγραφε στις προκηρύξεις της 25 χρόνια πριν στη γερμανία: «πολεμάμε την καταπίεση για να την κάνουμε ορατή». Το σκεπτικό ήταν το εξής: μέσω της γυναικείας, πολιτικά οργανωμένης, αντι-βίας γινόταν φανερή η βία την οποία δέχονταν οι γυναίκες. Μέσω της αντίστασης, η βία γινόταν ορατή. Αυτή η ιδιαίτερη βία, εναντίον συγκεκριμένων φορέων θηλυκού γένους, γυναικείων χαρακτηριστικών, μπορούσε πια να ονομάζεται βία και το ‘φύλο’, από τόπος κυνηγιού όσων δεν εξέπιπταν των αρρενωποτήτων (και πλήττονταν για αυτό), γινόταν τόπος αντίστασης.

Στην Ξάνθη μετά το πρόσφατο αποτρόπαιο έγκλημα κατά της ζωής και της αξιοπρέπειας της Ζωής Δαλακλίδου μάθαμε από τα μέσα ότι ένα μέρος της τοπικής κοινωνίας, κυρίως άντρες φανταζόμαστε, επιχείρησε να λιντσάρει τον δράστη στα δικαστήρια. Συνταυτιζόμενο με αυτό το μέρος της τοπικής κοινωνίας, κομμάτι του τοπικού Τύπου, όπως η “Φωνή της Ξάνθης” συκοφάντησε τις πολιτικές προθέσεις των διοργανωτριών και των συμμετεχουσών στη σημερινή διαδήλωση, διερωτώμενος σκωπτικά για το αν οι φεμινίστριες “ζουν εκτός τόπου χρόνου και πραγματικότητας”. “Ποια κοινωνία συγκάλυψε το έγκλημα; Αυτή που συγκεντρώθηκε έξω από τα δικαστήρια και επιχείρησε να λιντσάρει τον δράστη; (Φωνή της Ξάνθης, 15-02-2013). Σαν ζήτημα, εδώ, λοιπόν, μπαίνει το εξής: Για ποια “σιωπή” μιλά η αφίσα που καλούσε στη σημερινή διαδήλωση; Αφού, η σιωπή έσπασε από την τοπική κοινωνία της Ξάνθης. Άρα, μπαίνει θέμα ορατότητας του συγκεκριμένου πατριαρχικού εγκλήματος στην Ξάνθη ή, όντως, είμαστε “εκτός τόπου, χρόνου και πραγματικότητας”;

Αναφερόμαστε στο ερώτημα της φυλλάδας της Ξάνθης για να την αντιπαραθέσουμε μόνο στην προηγούμενη φράση της γυναικείας ομάδας Rote Zora («πολεμάμε την καταπίεση για να την κάνουμε ορατή»). Ισχυριζόμαστε ότι ακολουθώντας τις διαφορές μεταξύ των δύο πρακτικών λόγων, θα μας γίνει ορατή και η ουσία του εγκλήματος στην Ξάνθη, το οποίο αποτελεί βέβαια επαίσχυντη απόδειξη ενός κανόνα βίας και σεξουαλικοποιημένης αντικειμενοποίησης κατά των γυναικών.

Από τη μια πλευρά έχουμε μια γυναικεία βασικά ομάδα να μιλάει, από την άλλη πλευρά έχουμε μια μάζα κυρίως ντόπιων ανδρών. Από τη μια πλευρά έχουμε μια πολιτική γυναικεία ομάδα, ο λόγος και η πρακτική της οποίας εστιάζουν στην κριτική των εγκλημάτων βίας της πατριαρχικής κοινωνίας μέσα στον καπιταλισμό, από την άλλη έχουμε μια μάζα ανθρώπων με κοινή καταγωγή και μάλλον διαφορετικές πολιτικές τοποθετήσεις μεταξύ τους, που βρέθηκαν μαζί (και πιθανόν δεν θα ξαναβρεθούν) έξω από τα δικαστήρια μέσα από ένα κοινό κίνητρο: να καταφερθούν κατά του δράστη ενός συγκεκριμένου εγκλήματος κατά μιας γυναίκας. Ήδη οι διαφορές αρχίζουν να μιλάνε. Ο λόγος της γυναικείας ομάδας υπερασπίζεται την ύπαρξη των γυναικών που δέχονται βία. Ο λόγος των Ξανθιωτών έξω από τα δικαστήρια, φαίνεται να υπερασπίζεται, μεταξύ άλλων, “την τιμή μίας πόλης”.

Το έγκλημα στην Ξάνθη αποτρόπαιο, μοναδικό στην ένταση της βίας που δέχτηκε το θύμα και δύσκολο να γίνει ανεκτή ακόμα και η λεπτομερής ακρόαση της αφήγησης του από έναν κοινό νου. Η ένταση του εγκλήματος εξασφαλίζει στο θύμα ή στο όνομα του μνήμη, για κάποια χρόνια τουλάχιστον, στην ίδια την εκτέλεση του εγκλήματος τον χαρακτηρισμό του “ανατριχιαστικού” και στον ίδιο τον δράστη τον χαρακτηρισμό του “τέρατος”. Η δημοσιογραφική και, βέβαια, κοινωνική μεταφορά περί “τέρατος” ήρθε, λοιπόν, για να μείνει και θα μείνουμε κι εμείς λιγάκι σε αυτήν την μεταφορά. Η λέξη “τέρας” που χρησιμοποιήθηκε στην Ξάνθη, αλλά όχι μόνον εκεί, σε μεγάλο βαθμό για να περιγράψει τον δράστη, ό,τι συνειρμούς κι αν προκαλεί, ένα είναι το σίγουρο: ότι το νόημα της λέξης εννοεί πως στον δράστη μέσω της έντασης του εγκλήματος του, αξίζει να αφαιρεθεί η ανθρώπινη υπόσταση. Ότι ο δράστης – μετά το έγκλημα – αξίζει να αποβληθεί από την ανθρώπινη κοινότητα, την κοινότητα των (συν)ανθρώπων. Δίχως να αμφισβητηθεί, στην καθημερινή γλώσσα, το έγκλημα κατά της Ζωής μπορεί να γίνει αντιληπτό ως ένα έγκλημα που στόχευσε την “ανθρωπινότητα” της, σε αυτό που λέμε λίγο-πολύ συμβατικά “ανθρώπινη αξιοπρέπεια” και μοιράζονται όλοι οι φέροντες και οι φέρουσες ανθρώπινο πρόσωπο. Αν μπούμε σε αυτήν την κουβέντα, όμως, περί ανθρώπινου και εξω-ανθρώπινου, τεράτων και μη, με μία ευρεία κλίμακα παραδειγμάτων, γρήγορα θα καταλάβουμε ότι το τι συνιστά ‘ανθρώπινο’ και τι συνιστά ‘ανθρώπινη αξιοπρέπεια’, καθώς και το πότε αυτά τα δυο παραβιάζονται από κάποιον, αποτελούν ζήτημα αέναης και υποκειμενικής ενασχόλησης. Για άλλον η ανθρώπινη αξιοπρέπεια του παραβιάζεται αν χάσει το ημερήσιο μπάνιο του, για άλλον αν δεχτεί το πρώτο χτύπημα σε κάποια αστυνομικά κρατητήρια, για άλλην η ανθρώπινη αξιοπρέπεια της χάνεται όταν την κάνουν να αισθάνεται σαν ένα σεξουαλικοποιημένο αντικείμενο και για άλλην όταν την βάζουν να κατεβάζει τα ρούχα της μπροστά σε έναν γιατρό. Η ευρύτητα των όσων φέρουν την ταμπέλα “άνθρωπος”, πολλαπλασιάζει και τους ορισμούς περί του στάτους αυτού. Θα αποπειρόμασταν να καταθέσουμε ότι άνθρωπος είναι η ιστορία των εγκλημάτων του, δηλαδή οι στιγμές και οι εποχές – οι μεγαλύτερες σε διάρκεια ούτως ή άλλως απ’ όλη την ιστορία – κατά την οποία οι μεν προσπάθησαν να αφαιρέσουν την ύπαρξη των δε από μια ορισμένη βάσει φύλου, εθνικότητας, θρησκείας, σεξουαλικού προσανατολισμού κ.ο.κ.

Ωστόσο, το θύμα στην Ξάνθη πέρα από την ταμπέλα “άνθρωπος” είχε κι άλλα πιο συγκεκριμένα χαρακτηριστικά στα οποία πρέπει να ωθηθούμε εμείς οι υπόλοιπες για να καταλάβουμε γιατί τη σκότωσε, τη βίασε και την έκαψε ο δράστης. Δεν είναι δα και τόσο δύσκολο φυσικά. Ήταν αυτό που λέγεται ‘γυναίκα’. Κι ο δράστης είναι αυτό που λέγεται ‘άντρας’. Του άρεσε, την είχε προσέξει, μας είπε ο δράστης έπειτα. Και την βίασε. Το ότι της φέρθηκε αρχικά σαν σεξουαλικό αντικείμενο, δεν μπορεί παρά να οριοθετήσει κεντρικά το έγκλημα ως ένα έγκλημα έμφυλου χαρακτήρα. Την βίασε και την σκότωσε και την έκαψε γιατί δεν μπορούσε να την έχει για δική του: αυτή είναι η ελάχιστη ανάγνωση αυτού του έμφυλου εγκλήματος.

Ο δράστης παραμένει βέβαια και μετά το έγκλημα αυτό που λέμε ‘άντρας’. Επίσης, ο δράστης και πριν το έγκλημα ήταν, κατά τα άλλα, αυτό που λέμε ‘άντρας’. Μήπως, λοιπόν, μήπως θα έπρεπε οι χαρακτηρισμοί που θα έπρεπε να απευθύνουμε και σε αυτόν και στο έγκλημα του να είναι κεντρικά σχετικοί με την έμφυλη θέση του, διαπαιδαγώγησή του και βασικά πράξη του ως κάποιου από αυτούς που λέμε ‘άντρες’;

Λέμε ότι μια τέτοια προσπάθεια σίγουρα δεν έγινε από όσους μαζεύτηκαν έξω από τα δικαστήρια της Ξάνθης γιατί δεν υπήρχε και κανένα συμφέρον να γίνει μια τέτοια προσπάθεια. Γιατί σε μια προσπάθεια λιντσαρίσματος ενός “τέρατος”, ενός δηλαδή που έχει αποβληθεί στις συνειδήσεις μιας τοπικής κοινωνίας από το εσωτερικό της, και σε μια προσπάθεια εν γένει ξεπλύματος “της τιμής μιας πόλης”, όπου ο κάθε διαμαρτυρόμενος αναφέρεται ως τίμιο και σωστό μέλος της πόλης αυτής και της κοινωνίας αυτής, δεν χωρούν σκέψεις μήπως η πόλη αυτή και η κοινωνία αυτή είχαν προβλήματα από πριν, προβλήματα που έχουν να κάνουν με το τι εφαρμόζει και αναπαράγει η πόλη αυτή και η κοινωνία αυτή στις σχέσεις των αντρών ‘της’ με τις γυναίκες ‘της’.

Λέμε ότι η ελληνική κοινωνία, κι η ξανθιώτικη σαν επιμέρους τοπική κοινωνία, δεν έχει δικαίωμα ούτε να πέφτει από τα σύννεφα με κάθε αφορμή ενός τέτοιου αποτρόπαιου εγκλήματος αλλά ούτε και να “τερατολογεί”, βιαζόμενη να αποβάλλει κάθε έντιμο μέλος του συνόλου της αφού αυτό εγκληματήσει και διαχωριστεί έτσι από αυτήν. Η ελληνική κοινωνία λέμε, σαν εξόχως ορθόδοξη, πατριαρχική και υπερ-αρρενωπή, δεν έχει κανένα δικαίωμα να μιλά για “δράκους” και “τέρατα” μιας και η πατριαρχία που ζούν/ζούμε εκατομμύρια γυναίκες σε αυτή τη χώρα, η ιδιαίτερη καταπίεση με την οποία τις/μας διαπαιδαγωγούν από μικρές, δεν είναι ένα κακό παραμύθι αλλά μια κακή πραγματικότητα.

Λέμε ότι αυτή η κακή πραγματικότητα που μας εκδικείται για το φύλο μας, αφού φόρτωσε αυτό το ‘φύλο’ με ό,τι νοήματα ήθελε πρώτα, μας είναι αντιληπτή από μια λίστα πραγμάτων δίχως τέλος, από το αντρικό βλέμμα που είναι εκεί έξω κρίνοντας ανά πάση στιγμή τα σώματα μας, μετρώντας τα, βαθμολογώντας τα, διαμορφώνοντας τα, εκθέτοντάς τα ή τεμαχίζοντας τα. Αυτή η κακή πραγματικότητα που συνίσταται επίσης στον αληθινό και καθόλου παραμυθένιο κίνδυνο του βιασμού σε καθημερινή βάση (4.500 υπολογίζονται κάθε χρόνο οι βιασμοί στην ελλάδα), καθώς και τις κάθε είδους σεξουαλικές επιθέσεις (μία στις δύο γυναίκες λένε πως έχουν δεχτεί συχνά κακοποίηση ή παρενόχληση κάτι που συνίσταται και στον περιορισμό της ελευθερίας κίνησης μας και στον συνεχή φόβο της υπό αμφισβήτηση ύπαρξης μας μετά από μια ορισμένη νυχτερινή ώρα…). Αυτή η κακή πραγματικότητα που συνίσταται, εξάλλου, και στην καθημερινή έλλειψη σεβασμού στις κάθε είδους σχέσεις μας με το άλλο φύλο (φιλικές, οικογενειακές, ερωτικές κτλ), στο μάθεμα των κοριτσιών να γίνουν “υπάκουες μητέρες” και των αγοριών να επιβληθούν μέσω της ανταγωνιστικής τους αρρενωπότητας, στις ανεπιθύμητες εγκυμοσύνες και τις εκτρώσεις, στο αόρατο της λεσβιακής ύπαρξης και εν γένει την διάχυτη ομοφυλοφοβία που σε μεγάλο βαθμό περιφρουρεί την πατριαρχία στο σύνολο της, επίσης, συνίσταται στην κοροϊδία προς τις τρανς και η λίστα δεν έχει τελειωμό.

Λέμε, άρα, ότι αν η ελληνική κοινωνία κοιτάξει τη μούρη της στον καθρέφτη, ίσως δει κάπου να αχνοφαίνεται κι η μούρη του “τέρατος”, τουλάχιστον κατά την προετοιμασία του εγκλήματος. Θα ‘χει τότε δικαίωμα κανείς να αναρωτηθεί: “τι σχέση είχε το τέρας με την κοινωνία της Ξάνθης”, αν δηλαδή ‘θυμηθεί’ του πως από μικροί οι πιτσιρικάδες παίρνουν το μήνυμα πως έτσι τις κάνουν τις γυναίκες; Θα ‘χει κανείς τότε δικαίωμα για τέτοιες υποκριτικές διερωτήσεις αν ‘θυμηθεί’ τις δεκάδες αθωώσεις βιαστών από τα ελληνικά δικαστήρια, τα εκατοντάδες “έλα-μωρέ-αυτό-δεν-ήταν-βιασμός” των ελλήνων γειτόνων, συγγενών και φίλων; Θα ‘χει κανείς τότε δικαίωμα να αναρωτηθεί, αν ‘θυμηθεί’ την έλλειψη ορατότητας αυτών των δομών και άρα της καταπίεσης των γυναικών;

Για αυτήν, λοιπόν, την ορατότητα πιστεύουμε γίνεται η συγκεκριμένη εκδήλωση και διαδήλωση, για να σπάσει τη σιωπή όχι εναντίον ενός τέρατος που αποτελεί την δαιμονοποιημένη εξαίρεση μιας κοινωνίας στην οποία όλα κυλούν νορμάλ, αλλά, αντιθέτως, για να σπάσει τη σιωπή μιας κοινωνίας που προετοιμάζει κι άλλα τερατώδη εγκλήματα. Για να σπάσει τη σιωπή μιας κοινωνίας που είναι σιωπηλή ως συνενοχή, μιας κοινωνίας μικρών και μεγάλων τεράτων.

2. Εθνοτσαμπουκάς: αναγκαστικές συναρθρώσεις

Είμαστε, λοιπόν, “εκτός τόπου, χρόνου και πραγματικότητας”? Ο σημερινός χρόνος, η εποχή που έλαβε χώρα το έγκλημα κι η εποχή που έλαβε χώρα η διαδήλωση είναι μια ξεχωριστή εποχή. Η εποχή της λεγόμενης ‘κρίσης’ κατά την οποία ένα κομμάτι της ελληνικής κοινωνίας (και του ελληνικού κράτους βέβαια) ανοιχτά κι άλλο ένα κομμάτι ακόμα κλειστά πριμοδοτεί και προωθεί σαν φάρμακο στην κρίση λίγο ‘φασισμό’. Κι αναρωτιόμαστε τώρα εμείς μήπως πίστεψαν οι έλληνες και οι ελληνίδες πως αυτός ο ‘λίγος φασισμός’ που βρίσκει την ενσάρκωση του στα σώματα, τον εθνοτσαμπουκά και την μαγκιά των 20 αντρών της χρυσής αυγής (και της συζύγου του φύρερ τους), θα αντιστοιχεί σε ένα ασήμαντο και ανεπαίσθητο πέρασμα της οργάνωσης αυτής από την ελληνική ιστορία και κοινωνία. Δε νομίζουμε.

Ίσα-ίσα, λέμε. Οι σημερινοί “πέφτω-από-τα-σύννεφα” και οι σημερινοί “τερατολόγοι”, πολλές φορές μάλιστα, αν όχι πάντα, έχουν ποντάρει χοντρά, όχι απλά στο χώσιμο των νεοναζί μέσα στη βουλή αλλά και στο ξεκαθάρισμα και την προστασία από τους νεοναζί. Κι όταν, βέβαια, κάποιος αποφασίζει να συνδιαλλαγεί με αυτόν που πουλάει ξεκαθάρισμα και προστασία, όταν βέβαια κάποιος αποφασίζει να ονομάσει τον “τσαμπουκά” και την “μαγκιά” πολιτικά επιχειρήματα και αναγνωρίσιμα κοινοβουλευτικά ή εξωκοινοβουλευτικά μέσα, όταν κάποιος επιβραβεύει και αναπαράγει σιωπηλά την επιβράβευση του “εθνοτσαμπουκά” διά της εκλογής 21 νεοναζί στη βουλή και τη δράση μισού εκατομμυρίου ναζί παράλληλα (πχ κυνήγι, μαχαιρώματα και δολοφονίες μεταναστών), όταν κάποιος αποδέχεται το ενδεχόμενο στο μυαλό του και νομιμοποιεί ένα καθεστώς τρόμου όπου κάποιοι με βάση κριτήρια εθνικότητας θα κυνηγήσουν ανελέητα κάποιους άλλους, κι όταν κάποιος αποφασίζει να ενσωματώσει τους ναζί στον καθημερινό του/της τρόπο σκέψης, τότε καλά θα κάνει να κόψει και το δούλεμα για το ότι η βία τον κάνει να πέφτει από τα σύννεφα.

Η ‘εποχή των τεράτων’ αναμφισβήτητα είναι εδώ για να μας θυμίζει στοιχεία εγγενή της ελληνικής κοινωνίας όπως ο “διάχυτος κώδικας της εθνομαγκιάς”, στοιχεία που οι έλληνες άντρες μοιράζονταν εξάλλου πολύ πριν την άνοδο των νεοναζί[1]. Από την δεκαετία του ’90 κι έπειτα, όλο και με μεγαλύτερη ένταση, ένα ορισμένο lifestyle, σεξουαλικοποιημένης και πορνογραφικής αντικειμενοποίησης των γυναικών πουλιέται στα περίπτερα σε τιμές προσιτές. Από την δεκαετία του ’90 κι έπειτα, συγκεκριμένα πρότυπα εθνικών αρρενωποτήτων πλασάρονται σαν πρότυπα πολιτικής και προσωπικής συμπεριφοράς. Πάγκαλοι, πολύδωρες, μεϊμαράκηδες, τατσόπουλοι συναγωνίζονται στο ποιος είναι ο πιο άντρας, ποιος δεν είναι ο ομοφυλόφιλος. Δεν ήρθαν από το πουθενά οι σημερινοί ξυλοδαρμοί εναντίον gay ανδρών σε πάρκα στην Αθήνα. Κι ούτε το χέρι της χρυσής αυγής αποτελεί “περιθωριακό” χέρι που φρόντισε κανείς μέχρι στιγμής να της το σπάσει για να δείξει πως όποιο χέρι σηκώνεται πάνω σε ομοφυλόφιλους, πρέπει να σπάζεται. Χώρια που δεν τους ονόμασαν και “τέρατα”.

Η εποχή αυτή κολλάει γάντι στην χώρα των τεράτων. Εκτός αν νόμισαν κάποιοι πως επειδή η φασιστική/ ναζιστική βία προτίμησε θύματα άλλης εθνικότητας και άλλου σεξουαλικού προσανατολισμού, κάνει αυτή την βία λιγότερο “φασιστική/ναζιστική” ή κάνει την καθιέρωση της στην ελληνική κοινωνία περισσότερο αμελητέα. Η επικράτηση, όμως, της φασιστικής και ρατσιστικής βίας σε όλη την χώρα δεν μπορεί παρά να αποτελεί νομιμοποίηση του συγκεκριμένου φορέα της. Το πρότυπο του έλληνα φασίστα, ρατσιστή άντρα τη στιγμή που μιλάμε κοπιάρεται με όλο και πιο μεγάλη ένταση, σε σχολεία, στρατώνες, αστυνομικά τμήματα και … μανάβικα. Πως μπορεί, άρα, μια ελληνική κοινωνία υποκριτικά να καταφέρεται κατά της βίας ενώ όλο και πιο ενισχυμένα εξαπολύει ένα σύστημα βίας κατά κάποιων Άλλων; Πως μπορεί αυτός που θέλησε να μάθει τη γλώσσα του συστήματος του τρόμου, αυτός που έσπρωξε την χιονοστιβάδα, να διαμαρτυρηθεί για το ότι τον καταπλακώνει;

Άρα, για άλλη μια φορά, οι συγκεντρώσεις λιντσαρίσματος έξω από δικαστήρια από μια τοπική κοινωνία, δεν είναι ανάχωμα στην πατριαρχική βία. Είναι μάλιστα και επιβεβαίωση της, εφόσον συνεχίζεται ο αποκλεισμός των λόγων των γυναικών. Είναι, επιπλέον, επιβεβαίωση της, εφόσον η αρρενωπή βία επιχειρείται να ανταπαντηθεί με αρρενωπή βία, εν είδει ενός τοπικού τσαμπουκά για το ποιος θα έχει εξουσία πάνω στο σώμα “των γυναικών μας”.

Στην εποχή της κρίσης, η χώρα των τεράτων συναντά την εποχή της. Όπως γράφει και η Αλεξάνδρα Χαλκιά: “Τόσο το πατριαρχικό έθνος-κράτος όσο και το κεφάλαιο βάλλονται, ενώ η καταστατική αδυναμία που τα συνέχει γίνεται ολοένα και περισσότερο ορατή. Η “αδυναμία πληρωμής” του έθνους, του εργοδότη, ή και του οικογενειάρχη, σημαδεύει ένα είδος εκθήλυνσης του μέχρι πρότινος πανίσχυρου ‘πατέρα‘”[2]. Πακέτο με το κράτος τους, οι έλληνες πατεράδες νιώθουν την οικονομική τους ανισχυρότητα – ένα από τα μεγαλύτερα, αν όχι το μεγαλύτερο εξάλλου στήριγμα της αρρενωπότητας τους – να απειλείται με αφανισμό. Δεν μπορεί να μας ξεγελάσει κανείς για το τι γίνεται όταν ηγεμονικές αρρενωπότητες αυτής της χώρας συσσωρεύουν μέσα τους κομμάτια της γελοίας τους κατάρρευσης ως αρρενωποτήτων: θα κοιτάξουν να επιτεθούν ακόμα πιο λυσσαλέα, θα τρέξουν να επιβληθούν με μεγαλύτερη ένταση. Ο Daniel Mang λέει: “η καταστροφική δυναμική των πατριαρχικών κοινωνιών καθορίζεται σε μεγάλο βαθμό από το γεγονός ότι η αρρενωπότητα γίνεται αντιληπτή ως θεμελιωδώς ελλιπής, ανασφαλής και απειλούμενη“[3]. Θύματα αυτής της επίθεσης είναι ήδη και θα είναι και οι έμφυλες θέσεις των γυναικών, των ομοφυλόφιλων, των τρανς.

3. Από την Πάρο στην Ξάνθη…

Ήδη αυτό που ονομάζουμε λυσσαλέα επίθεση και επιβολή έχει εφαρμοστεί σε μεγάλες επιφάνειες της ελληνικής ιστορίας και κοινωνίας. Πρόσφατο παράδειγμα, έξι μήνες περίπου πριν το πατριαρχικό έγκλημα στην Ξάνθη, ήταν το πανελλαδικό πογκρόμ ρατσιστικών επιθέσεων εναντίον κυρίως Πακιστανών μεταναστών ανά την επικράτεια, που εξαπολύθηκε με αφορμή έναν ακόμα βιασμό, αυτή την φορά στην Πάρο. Εκεί, με το πρόσχημα ότι ο κατηγορούμενος για τον βιασμό ήταν μετανάστης, το κράτος γύρεψε και φυσικά κέρδισε ευρεία κοινωνική νομιμοποίηση για τις ρατσιστικές του αστυνομικές επιχειρήσεις τύπου “Ξένιος Δίας” και οι χρυσαυγίτες μαζί με τους ψηφοφόρους του και απλά κομμάτια του όχλου βγήκαν υποτίθεται να “απαντήσουν στον βιασμό” από έναν “ξένο”, υπερασπιζόμενοι την τιμή μιας εθνικά ορισμένης θηλυκότητας. Φυσικά, μαχαιρώνοντας και σκοτώνοντας μετανάστες, λεηλατώντας και χτυπώντας τους χώρους τους, ζητώντας να “απελαθούν”.

Και πάλι: κανείς δεν θεωρεί περίεργο ότι εκ μέρους ενός θύματος βιασμού αναμένεται στην ελλάδα να μιλήσουν τόσο οι ρατσιστικές πολιτικές ενός κράτους ή οι φασιστικές πρακτικές μιας κοινωνίας. Ξέρουν καλά τόσο οι χρυσαυγίτες όσο και οι ψηφοφόροι τους (ή οι wanna-be ψηφοφόροι τους), τα γνήσια πατριαρχικά, ορθόδοξα και πατριωτικά κομμάτια αυτής της κοινωνίας ότι όσο οι γυναίκες σε αυτή στην ελλάδα δεν θα μπορούν να εκφραστούν αυτόνομα και ανεξάρτητα από τους πατεράδες τους, τους γκόμενους τους και τους συζύγους τους κι όσο οι φασίστες θα ‘χουν το πάνω χέρι στη δημόσια σφαίρα, δεν έχουν τίποτε να ανησυχούν. Κάθε βιασμός μιας γυναίκας για αυτούς θα ‘ναι εργαλείο ναζιστικής πολιτικής χρήσης – “έξω οι ξένοι!”, θα ουρλιάζουν, επιτελώντας κάθε βία ενάντια σε κάθε γυναίκα και άντρα που θα ναι μη-έλληνες. Και οι “πέφτω-από-τα-σύννεφα” θα αναρωτιούνται ακόμα…

Λέμε ότι για να μπορεί κανείς να διαβάσει τι έγινε στην Ξάνθη και να έχει μια άποψη στο μυαλό του για το πως να το αντιμετωπίσει πρέπει να ξεθάψει ιστορίες χρήσιμες από το παρελθόν, μακρινό και άμεσο αυτής της κοινωνίας, και να βάλει μπροστά εργαλεία που πάνε κόντρα στα εργαλεία και την επιλεκτική αμνησία που αυτή η κοινωνία έχει βάλει μπρος.

Λέμε ότι έχουν όνομα αυτά τα εργαλεία. ‘Ριζοσπαστικός Φεμινισμός’. Που, στο εδώ και τώρα, πάει να πει πως οι γυναίκες, θύματα ή μη, είναι αυτές που θα έχουν τον πρώτο λόγο ορισμού του βιώματος της καταπίεσης τους και τον πρώτο λόγο για το πως θα αντισταθούν σε αυτήν. Δεν είναι τυχαίο που τα θύματα βιασμού τα οποία πεθαίνουν ή καθίστανται ανήμπορα να μιλήσουν, είναι ακριβώς αυτά που σκυλεύουν οι κάθε λογής εθνικές αρρενωπότητες. Ποντάρουν στην μη-δυνατότητα αντίστασης. Ποντάρουν στη μη-δυνατότητα άρθρωσης λόγου. Ενώ τα υπόλοιπα θύματα, αυτά που ακόμα μπορούν να μιλήσουν, είναι αυτά τα θύματα των οποίων ο λόγος μπαίνει κάτω απ’ το χαλί. Εδώ είναι μια κρίσιμη ομοιότητα μεταξύ των δύο εγκλημάτων, της Ξάνθης και της Πάρου. Εργαλειοποιήθηκαν για πάσα χρήση, η ελληνική κοινωνία βολικά δεν μίλησε ούτε για βιασμό ούτε για πατριαρχία.

Αλλά λέμε επίσης ότι στην εποχή και την χώρα των τεράτων, δηλαδή σε έναν τόπο κρίσης όπου το έθνος και οι κοινωνοί του αυτοθυματοποιούνται σαν οι πιο ανίσχυροι, πρέπει καμιά να ‘ναι υποψιασμένη για το παιχνίδι της εποχής, που λέγεται “κυνήγι ξένων”.

Ξανά. Έχουν όνομα λοιπόν τα εργαλεία μας. ‘Μαχητικός αντιφασισμός’. Γιατί πρέπει να ‘μαστε υποψιασμένες, αποφασισμένες πως εμείς οι ίδιες δεν θα αφήσουμε τους βιασμούς και τη βία κατά των γυναικών να εργαλειοποιηθεί από αυτούς που μας έμαθαν στην σιωπή και την αυτουποτίμησή μας. Πρέπει να ‘χει καμιά το νου της για το ότι, όταν ο κάθε Σαμαράς, ο κάθε χρυσαυγίτης ή ο καθένας του όχλου ανησυχεί για τα όσα παθαίνουν οι ελληνίδες, κάπου αλλού στοχεύουν: συνήθως βέβαια στην κατασυκοφάντηση και το κυνήγι των ξένων. Αλλά βέβαια όλοι αυτοί ούτε και στο καλό των γυναικών στοχεύουν γενικά κι αφηρημένα μιας και “η προφύλαξη και η προστασία της ελληνίδας” αναγκαστικά θα περάσει πάνω από τα πτώματα τα δικά μας, των υπολοίπων γυναικών, εμάς που δεν ταιριάζουμε στα δικά τους όρια μητρότητας και εθνικής αναπαραγωγής, τις άτεκνες, τις λεσβίες, τις ‘βρωμερές οροθετικές πόρνες’, τις ξένες, τις εθνοπροδότριες κλπ κλπ.

Λέμε λοιπόν:

Φτάνει πια, γενικά, με τους “προστάτες” κάθε είδους, τον κόσμο τους, την εποχή τους και τη χώρα τους.

για τον ριζοσπαστικό φεμινισμό! για τον μαχητικό αντιφασισμό!

 


[1] Είμαστε όλοι ξεσκισμένες αδερφές; του Δημήτρη Παπανικολάου, εδώ

[2] Η κοινωνιολογία της σεξουαλικότητας, οι αρρενωπότητες και ο έμφυλος Δεκέμβρης, της Αλεξάνδρας Χαλκιά, σελ. 235, από το Σωμα, Φύλο, Σεξουαλικότητα: ΛΟΑΤΚ πολιτικές στην Ελλάδα (ΠΛΕΘΡΟΝ)

[3] Φυλή, τάξη και οι αντιφάσεις της αρρενωπότητας, του Daniel Mang, σελ. 20, από το τ. 4 του περιοδικού QV.

 

Εισήγηση στην εκδήλωση “Δώσε τέλος στη σιωπή”, στην Ξάνθη, 9 Μαρτίου 2013

Πηγή: terminal 119

 

Δείτε ακόμα

Ο καθημερινός βιασμός και η ατιμωρησία

Πανελλαδικό Κάλεσμα από την Πρωτοβουλία κατά της ομοφοβίας Ξάνθης για πορεία – εκδήλωση για τη βία κατά των γυναικών το Σάββατο 9 Μάρτη στην Ξάνθη

Μια ανταπόκριση από την Ξάνθη

 

Share

Ανακοίνωση της ΟΚΔΕ-Σπάρτακος για την 8η Μάρτη

8 Μάρτη: Μέρα αντίστασης ενάντια στην πατριαρχία!

Η φετινή ημέρα της γυναίκας χαρακτηρίζεται από μία αμηχανία! Ίσως μετά από πάρα πολλά χρόνια η φετινή ημέρα θα ξεντυθεί το περιτύλιγμα του καταναλωτισμού που συνήθιζε να τη συνοδεύει! Οι δύσκολες οικονομικές συνθήκες σε παγκόσμιο επίπεδο για πρώτη φορά περιορίζουν την αίσθηση γιορτής. Και αν ως φεμινίστριες αυτό μας ικανοποιεί αφού χρόνια λέμε πως η επέτειος της γυναίκας δεν είναι γιορτή αλλά μέρα αντίστασης ενάντια στην πατριαρχία που ακόμα χαρακτηρίζει τις σύγχρονες κοινωνίες, μέρα αγώνα για όλα αυτά που μας στερούν και τις ανισότητες που υφίστανται οι περισσότερες γυναίκες σε όλο τον κόσμο, δεν μπορούμε να μη διαπιστώσουμε την οπισθοδρόμηση σχετικά με τη θέση των γυναικών σήμερα.

Οι επιπτώσεις της παγκόσμιας κρίσης του καπιταλισμού και στα δύο φύλα επηρεάζουν σε ακόμη μεγαλύτερο βαθμό τις γυναίκες. Στην Ελλάδα της υπέρογκης ανεργίας, 24,8% το τρίτο τρίμηνο του 2012, η ανεργία των γυναικών αγγίζει το 29%! Οι συνθήκες εργασίας για τις γυναίκες και πριν την κρίση θεωρούνταν από τις χειρότερες. Σήμερα που οι κακοπληρωμένες θέσεις εργασίας, η ανασφάλιστη και η επισφαλής εργασία επεκτείνονται με ραγδαίους ρυθμούς, οι γυναίκες είναι καταδικασμένες ή να εργαστούν χωρίς δικαιώματα και χωρίς η εργασία τους να τους εξασφαλίζει τα απαραίτητα για τη ζωή ή να επιστρέψουν και να περιοριστούν στους παραδοσιακούς τους ρόλους. Σε συνδυασμό με τη συρρίκνωση του κοινωνικού κράτους, δυστυχώς σήμερα οι γυναίκες αναλαμβάνουν τη φροντίδα των παιδιών και των ηλικιωμένων από τη στιγμή που κλείνουν παιδικοί σταθμοί, καταργούνται δομές πρόνοιας και υγείας σε τοπικό κυρίως επίπεδο. Παρόλο που λόγω της αυξημένης ανεργίας, παρατηρείται πλέον συχνά σε ένα ζευγάρι η γυναίκα να εργάζεται και ο άντρας να είναι άνεργος, η ενασχόληση του άντρα με το σπίτι και τα παιδιά θεωρείται ακόμη μία συγκυριακή κατάσταση λόγω της ανεργίας. Αντίθετα για τις γυναίκες θεωρείται ακόμη δεδομένο πως αυτές οφείλουν με την καθημερινή απλήρωτη εργασία τους να καλύπτουν τις ελλείψεις που η απουσία κράτους πρόνοιας προκαλεί.

Στην Ελλάδα το ζοφερό κλίμα για τις γυναίκες συμπληρώνει η άνοδος της ναζιστικής Χρυσής Αυγής και ο εκφασισμός της κοινωνίας που τη συνοδεύει. Οι δηλώσεις της νεοναζί βουλευτίνας Ζαρούλια προ μηνών στη βουλή για τη θέση της γυναίκας δεν αφήνουν περιθώρια παρερμηνείας για το τι οραματίζονται για εμάς οι φασίστες. Άλλωστε το όλο στυλάκι του νεοναζιστικού κόμματος αναπαράγει στην πιο ακραία εκδοχή της την ταυτότητα του άντρα «μάτσο» και κυρίαρχο και ανώτερο στο άλλο φύλο και στις διαφορετικές σεξουαλικές ταυτότητες, αναπαράγει την πατριαρχία!   Το να ακούς από το στόμα μιας γυναίκας πως με λίγα λόγια ο ρόλος της γυναίκας είναι η αναπαραγωγή του έθνους και ο φεμινισμός κάνει κακό αν μη τι άλλο μας κάνει να αντιληφθούμε πως η πάλη για τη χειραφέτηση των γυναικών, όπως και η πάλη για τη χειραφέτηση της τάξης, δεν είναι κάτι αυτονόητο για το σύνολο των γυναικών. Για αυτό οφείλουν όλες οι φεμινιστικές και γυναικείες ομάδες, όλες οι οργανώσεις που παλεύουν για την απελευθέρωση του ανθρώπου να πάψουν να θεωρούν το γυναικείο ζήτημα δευτερεύον!

Ο εκφασισμός της κοινωνίας συνδέεται άμεσα και με τα περιστατικά κακοποίησης γυναικών που συνέβησαν τον τελευταίο χρόνο. Η βία απέναντι στις γυναίκες βρήκε την ακραία της μορφή με το περιστατικού βιασμού και δολοφονίας στη Ξάνθη. Οι συμβολικές μορφές βίας μας άφησαν με το στόμα ανοιχτό είτε με τη διαπόμπευση των οροθετικών γυναικών πέρσι την άνοιξη από τον υπουργό υγείας είτε με την πιο πρόσφατη διαπόμπευση μιας γυναίκας σε χωριό στην Εύβοια επειδή απατούσε τον άντρα της! Περιστατικά που μας γυρνούν αιώνες πίσω. Και όλα αυτά σε ένα παγκόσμιο πλαίσιο για τη θέση της γυναίκας που δεν μας αφήνει καμία αυταπάτη για τη βελτίωση της θέσης τους π.χ. βιασμοί στην Ινδία.

 

  • Κανένας άνθρωπος ανασφάλιστος, αξιοπρεπής εργασία για όλες/όλους
  • Καμία ανοχή στην έμφυλη βία – σεβασμό στην αυτοδιάθεση του σώματός μας
  • Ανάπτυξη δικτύου δομών υποστήριξης για τα θύματα της βίας υπό δημόσιο έλεγχο και χρηματοδότηση
  • Κοινωνικές δομές πρόνοιας με δημόσια χρηματοδότηση – όχι στην απλήρωτη εργασία των γυναικών
  • Καταπολέμηση του trafficking, του σύγχρονου δουλεμπορίου
  • Νομιμοποίηση μεταναστριών/ων
  • Αντίσταση στον φασισμό, τη φασιστική βία και τα σεξιστικά-ρατσιστικά πρότυπα που προβάλλει
  • Αντίσταση στα κυρίαρχα πρότυπα και τον σεξισμό των μίντια
  • Αντισεξιστική εκπαίδευση

 

Στηρίζουμε τις δράσεις για τη διεκδίκηση των δικαιωμάτων των γυναικών:

– 8 Μάρτη, Δρώμενα και Πορεία, 6.00μμ, Μοναστηράκι

9 Μάρτη, Πορεία και Εκδήλωση στην Ξάνθη

 

 

Ομάδα Γυναικών ΟΚΔΕ- Σπάρτακος

 

 

Share
Page 1 of 212